Dworzanin

Dworzanin

Czytaj Dalej

„DWORZANIN POLSKI” - TEORIA TREFNOWANIA

Sformułowano tu nawet coś w rodzaju dekalogu dworzanina. Zdawał sobie bowiem sprawę, że — podobnie jak cały Dworzanin polski — teoria ta przeznaczona jest dla Polaków i w związku z tym winna „Polakom folgować”.

„DWORZANIN POLSKI” - IDEAŁ DWORZANINA I „NAUKA O JĘZYKU”

obrał jednego z tych panów, a jemu to rozkazał, iżby opisał i wymalował słowy doskonałego dworzanina a rozpowiedział te wszytki przymioty i oddzielne przypadki, które temu służą, kogo prawym dworzaninem zwać mamy, a w tych rzeczach, które sie bądą zdały zdrożne a nieprzystałe dworzaninowi, aby było każdemu wolno przeciw temu mówić.

„DWORZANIN POLSKI” - MISTRZ PROZY

Przyczyn było na pewno wiele, ale najważniejszą z nich jest fakt, iż Żywot był dziełem swojskim, i to nie tylko dlatego, że nie tłumaczonym; zawierał ideał życia bardziej odpowiadający masom szlacheckim niż importowany (mimo wszelkie udane wysiłki autora) Dworzanin Górnickiego.

„DWORZANIN POLSKI” - WOBEC WŁOSKIEGO WZORCA

W jego skład wchodzą: biskup Maciejowski, obecny jednak tylko przy początku rozmowy, potem odrywany od niej pilnymi sprawami państwowymi; jego brat Stanisław, kasztelan lubelski, cieszący się wśród rozmówców dużym autorytetem; pan Kryski, wybitny dyplomata, niegdyś inicjator nieco tajemniczej dla nas dziś „Akademii padewskiej między Polaki”, w dialogu malujący postać idealnego dworzanina i zamykający utwór dytyrambem na cześć ...

„DWORZANIN POLSKI” - SPOŁECZNE ROLE DWORZANINA

Co ciekawe, kilku z tych osobistości nie znamy skądinąd, Dworzanin polski zapewnił im więc nieśmiertelność w sensie dosłownym.

„DWORZANIN POLSKI” - NAJZNAKOMITSZY DEBIUT POLSKIEGO ODRODZENIA

Może to nawet dla utworu Górnickiego lepiej, że dziś niektóre realia związane z życiem ówczesnym traktować musimy jako informacje wyłącznie historyczne; tym wyraźniej wychodzi na jaw, że w kostium dworzanina odział autor ideał człowieka kulturalnego, wykraczający poza czas i miejsce, w którym się z woli pisarza znalazł.

„DWORZANIN POLSKI” - DWORZANIN DOSKONAŁY

Klimatowi panującemu w tym środowisku zawdzięcza powstanie niejedno wybitne dzieło polskiego renesansu, także Dworzanin polski.

IDEAŁ DWORZANINA W UTWORZE Ł. GÓRNICKIEGO

Cechami, które powinny charakteryzować dworzanina są: −  ogłada i kultura −  szlachcic z poszanowaniem dla szlachectwa −  wykształcony −  znawca sztuki (muzyki) −  wytworne maniery (wdzięk, usłużność) −  piękno wymowy (szacunek dla ojczystego języka) −  znajomość i kultywacja obyczajów narodu −  nie może naśladować obcych wzorców kulturowych i obyczajowych

DWORZANIN POLSKI

Przekształcił tu Górnicki obraz zebrań towarzyskich na dworze w Urbino na „wieczory prądnickie" dworzan bpa S. , liczne grono mężczyzn i kobiet prowadzących „gry rozmowne" ząstąpił przez 9 znanych dworzan pol.

ROZMOWY DWORZANINA Z MNICHEM

ROZMOWY DWORZANINA Z MNICHEM, cztery dialogi M. Rozmowa Dworzanina z Mnichem, cz.

Udręki i koncepty dworzanina - Wiersze Morsztyna

Wytrawny dworzanin, celując w umiejętności prowadzenia „pięknych rozmów” o niczym, umiał jako poeta „z niczego” (z błahego żartu, wydarzenia, komplementu, fragmentu nieznaczącej rozmowy) uczynić „coś” — kunsztowne literackie cacko.

DWORZANIN POLSKI

Napisany z inicjatywy króla Zygmunta Augusta tiaktat prozą (1566) Łukasza Górnickiego, spolszczenie włoskiego arcydzieła renesansowego II Cortegiano \ 1528) Baldassara Castiglione, nadspodziewanie udana próba przeszczepienia wytwornego wzoru włoskiego człowieka Renesansu, ideału dworzanina, na grunt szlacheckiej, „grubej" kultury polskiej, próba mająca wartość dokumentu kształtowania się ideałów humanizmu Odrodzenia w Polsce.