Ocena brak

Stopa końsko-szpotawa

Autor /grubaska Dodano /18.12.2012

Stopa końsko-szpotawa wrodzona (pes equinovarus congenitus). Jest co wa­da rozwojowa powstająca w wyniku zaburzeń równowagi mięśniowej, na tle różnych przyczyn, charakteryzująca się ustawieniem stopy w zgięciu (kompo­nent końskości), odwróceniu i przywiedzeniu.

Przyczyną powstawania stopy końsko-szpotawej mogą być zmiany mielo-dysplastyczne i asymetryczne zmiany artrogrypotyczne. Stopa końsko-szpota­wa może rozwijać się na skutek wrodzonych ubytków mięśniowych, zblizno-waceń płodowych oraz w następstwie nierównowagi mięśniowej w niedowła dach wiotkich i spastycznych, a także w przypadkach rozwojowych zmian kości stepu. Zniekształcenia stopy powstałe w wyniku jej niewłaściwe­go ułożenia w łonie matki nie mają skłonności do progresji i łatwo pod­dają się leczeniu.

Osłabienie mięśni prostowników, odwodzących i nawracających stopę (grupa nerwu strzałkowego wspólne­go) powoduje przewagę zginaczy, mięśni odwracających i przywodzą­cych, a tym samym ustawienie koń-sko-szpotawe. W miarę wzrostu koś­ci nierównowaga mięśniowa nasila się, dochodzi do zmian strukturalnych w stawach stepu i nadwichnięcia w stawie skokowo-piętowo-łódkowym. Nierównomierne obciążenie chrzą­stek wzrostowych staje się przyczy­ną dalszych zniekształceń kostnych (torsja wewnętrzna piszczeli).

Leczenie, które trzeba rozpocząć od razu po urodzeniu się dziecka, polega na stopniowych redresjach ręcznych, wykonywanych przez lekarzy, personel medyczny lub przez pouczonych rodziców.

W pierwszej kolejności przeprowadza się redresje przywiedzenia i ustawie­nia szpotawego. Jedną ręką przytrzymuje się piętę i kostki (aby nie spowodo­wać złuszczenia nasady), a palce drugiej ręki odwodzą i nawracają przodo-stopie, żeby rozciągnąć przykurczone torebki, więzadła i mięśnie przyśrodko­wej strony stopy. Ustawienie końskie znosi się w ostatniej kolejności, najle­piej techniką opisaną przez Wisbruna (spychanie pięty ku dołowi przy zabez­pieczeniu ustawienia w stawie skokowo-piętowo-łódkowym).

W poprawnym ustawieniu można w pierwszych tygodniach utrzymać stopę bandażem. W 2 miesiącu życia dziecka rozpoczyna się leczenie opatrunkami gipsowymi. Zasadą postępowania są etapowe redresje i utrzymanie wyników opatrunkiem gipsowym. Korekcje metodą Kite'a polegające na kolejnych gip-sotomiach, są mniej bezpieczne (odleżyny). U większych dzieci stosuje się szyny St. Germaina, a w przypadkach obustronnych — szyny Denis-Browna.

Leczenie operacyjne polega na przecięciu przykurczonych torebek i więza­deł po podeszwowo-przyśrodkowej stronie stopy, na wydłużeniu ścięgien skró­conych mięśni (piszczelowego tylnego i ścięg­na piętowego) ewentualnie przeszczepieniu mięś­nia piszczelowego przedniego na oś III kości śródstopia dla przywrócenia równowagi mięśnio­wej. Najważniejszym etapem zabiegu jest nasta­wienie przemieszczonej kości łódkowatej w ra­zie jej zwichnięcia. W doleczaniu pooperacyj­nym obowiązuje stosowanie korekcyjnego obu­wia ortopedycznego i ćwiczenia usprawniające.

topa wydrążona fpes excavarusj jest prawie patognomonicznym zniekształ­ceniem dla zmian mielodysplastycznych. Polega ona na nadmiernym wyskle-pieniu się luków podłużnych z jednoczesnym spłaszczeniem poprzecznym sto­py, a nawet odwróceniem łuku obwodowego. Palce ustawiają się młotowato. Zniekształcenie, początkowo podatne na redresje, utrwala się, dołączają się bolesne modzele przodostopia. W okresach przyśpieszonego wzrostu zmiany zwykle nasilają się, mogą również rozwinąć się komponenty stopy końsko--szpotawej i przywiedzionej.

Leczenie zachowawcze we wczesnych okresach polega na używaniu obuwia ze sztywną podeszwą i paskiem dociskającym łuk podłużny oraz na ćwicze­niach mięśni stopy. Gdy brak poprawy i zniekształcenie narasta, wskazane może być leczenie operacyjne, polegające na przecięciu rozcięgna podeszwo-wego oraz przywróceniu równowagi mięśniowej przeszczepieniem ścięgien długich prostowników palców na szyjki kości śródstopia. U starszych dzieci zniekształcenia kostne wymagają zabiegu na układzie kostnym.

Podobne prace

Do góry