Ocena brak

Stefan Żeromski (1864 — 1925)

Autor /Albinos Dodano /04.06.2013

Urodził się w Strawczynie w ziemi kieleckiej. Pochodził ze zubożałej rodziny szlacheckiej. Do gimnazjum chodził w Kielcach, potem studiował w Wyższej Szkole Weterynaryjnej w Warszawie. Trudna sytuacja materialna zmusiła go do przerwania studiów, Żeromski podejmuje pracę nauczyciela domowego w różnych domach w Warszawie i na prowincji. Dłużej przebywa w Nałęczowie, przeżycia z tego okresu znalazły swój wyraz w Ludziach bezdomnych. Kilka lat pracuje w polskim Muzeum Narodowym w Raperswilu w Szwajcarii. Po powrocie do kraju mieszka w Nałęczowie, później w Warszawie (jest bibliotekarzem Biblioteki Zamoyskich), Krakowie i Zakopanem. Umiera w Warszawie.

Żeromski debiutował w r. 1895 zbiorem opowiadań. Trwałą pozycję zdobył sobie powieścią Ludzie bezdomni (1900), a następnie wielką powieścią historyczną Popioły (1904). Te dzieła uczyniły go czołowym prozaikiem swojej epoki, wyrazicielem dążeń do społecznego postępu i kontynuatorem tradycji walki narodowowyzwoleńczej. Nowym źródłem inspiracji stała się dla pisarza rewolucja roku 1905, której poświęcił kilka utworów, a przede wszystkim dramat Róża (1909). Z innych utworów pisarza wymieńmy jeszcze powieści Uroda życia (1912), Wierna rzeka (1912), trylogię Walka z szatanem (poszczególne tomy noszą tytuły: Nawracanie Judasza, Zamieć, Cha-ritas, 1916—1919), wreszcie powieść Przedwiośnie (1925).

Żeromski jest także autoref|pikilku sztuk teatralnych — oprócz wspomnianej już Róży, tragedii Sułkowski (1910), Ponad śnieg bielszym się stawę (1921), Turoń (1923), nazwanej przez autora „komedią” sztuki Uciekła mi przepióreczka (1924) i innych. Żeromski pozostawił także pisane w okresie młodości Dzienniki (1882—1891), które są znakomitym źródłem wiedzy o jego dojrzewaniu ideowym, zainteresowaniach artystycznych, dziełem o wielkiej wartości literackiej.

Do góry