Ocena brak

Ślaz dziki

Autor /florida Dodano /22.02.2013

Jest to roślina dwuletnia lub bylina z rodziny Ślazowatych (Malvaceae), występująca w stanienaturalnym w Europie i Azji środkowej. W Polsce pospolita na całym niżu i w niższychpartiach górskich na przydrożach, przychaciach i rumowiskach. Niekiedy uprawiana.Ślaz dziki wytwarza łodygi długości około 1 m, leżące lub wzniesione, rozgałęzione. Liściedługoogonkowe, dłoniaste, 3-, 5- lub 7-klapowe. Kwiaty duże, promieniste, purpuroworóżowez ciemniejszymi żyłkami, osadzone po kilka w kątach liści. Kwitnie od lipca do września.

Surowiec. Do celów leczniczych zbiera się przez całe lato w okresie zakwitania świeżorozwinięte kwiaty, zrywając je ręcznie bez szypułek i starając się nie zgniatać koron. Suszy sięrozłożone cienką warstwą w suszarni naturalnej w cieniu i przewiewie. Otrzymuje się kwiatślazu - Flos Malvae.Równowartościowego surowca dostarcza ślaz zaniedbany - Malva neglecta Wallr.Niekiedy zbiera się liście ślazu dzikiego w okresie zakwitania, zrywając je bez ogonków,czyste i wolne od plam. Suszy się w takich samych warunkach jak kwiaty. Liść ślazu dzikiego- Folium Malvae silvestris, ma u nas znacznie mniejsze zastosowanie niż kwiaty.

Podstawowe związki czynne. Kwiaty zawierają do 8% śluzu, glikozydy antocyjanowe, jakmalwina i delfinidyno-3-glukozyd, kwasy organiczne, fitosterol i sole mineralne.W liściach ślazu znaleziono do 9% śluzu, kwasy organiczne, garbnik i sole mineralne.

Działanie. Zarówno kwiaty, jak i liście ślazu dzikiego są surowcami śluzowymi. Zawarty wnich śluz przechodzi do wyciągów wodnych i powleka błony śluzowe jamy ustnej, gardła ikrtani, chroniąc je przed podrażnieniem, łagodzi również kaszel, przywraca ruch nabłonka rzęskowego, ułatwia odkrztuszanie i zmniejsza stan zapalny.Jednak działanie ochronne śluzu ze ślazu dzikiego na przełyk, a zwłaszcza żołądek, jest krótkotrwałe,gdyż szybko następuje hydroliza i utrata jego lepkości.Liście ślazu mają nieco odmienne działanie niż kwiaty ze względu na obecność garbników.Działają również ściągające i przeciwzapalnie. Z tego wynika, że są wartościowsze jako płukankido użytku zewnętrznego na skórę niż częściej stosowane kwiaty. Powinno się zalecaćpodawanie obu surowców jednocześnie.

Działania niepożądane. Przetwory ze ślazu dzikiego stosowane w zalecanych dawkach niewywierają szkodliwego wpływu na organizm.

Zastosowanie. Napary lub odwary z kwiatów ślazu stosuje się przede wszystkim w schorzeniachgórnych dróg oddechowych, zwłaszcza w nieżycie gardła i krtani oraz w suchymkaszlu ze skąpą wydzieliną, utrudnionym odkrztuszaniu i chrypce. Czasem do płukania jamyustnej w stanach zapalnych błony śluzowej oraz w zaparciach u osób otyłych.W nieżytach przełyku i żołądka stosuje się wyłącznie w mieszaninie z surowcami obfitującymiw śluz, jak korzeń lub liść prawoślazu.

Przetwory. Napar ślazowy: 1-2 łyżki mieszaniny kwiatów i liści ślazu zalać 1-1 1/2 szklankiwody wrzącej i naparzać pod przykryciem 15 min. Odstawić na 15 min i przecedzić. Pić po1/3 szklanki 3 razy dziennie po jedzeniu w suchym kaszlu i chrypce. Służy także do płukania wstanach nieżytowych jamy ustnej i gardła.W zaparciach atonicznych u osób starszych i otyłych należy użyć 2 łyżki kwiatów ślazu i 1łyżkę liści prawoślazu na 2 szklanki wody. Gotować 3-5 min i wypić w dwóch porcjach. Tensam odwar można stosować w stanach zapalnych przełyku i żołądka.Zioła do płukania jamy ustnej: zmieszać po 50 g kwiatów ślazu, kwiatów lipy, kwiatówkrwawnika i liści szałwii. Zalać 1 łyżkę ziół 1 szklanką wody wrzącej i naparzać pod przykryciem15 min. Odstawić na 10 min i przecedzić. Stosować do płukania jamy ustnej i gardła wstanach zapalnych błon śluzowych.Kąpiel ślazowa: garść rozdrobnionych liści i kwiatów ślazu oraz 3-4 łyżki kwiatów lipy (lubkwiatów krwawnika albo kwiatów rumianku) zalać w garnku 2 l wody gorącej i pod przykryciempozostawić na 1 godz. Ogrzać do wrzenia (nie gotować) i całość wraz z ziołami wlać dowanny. Dopełnić wodą do 1/3 objętości. Temperatura kąpieli 36-38°C, czas 10-20 min. Kąpieldziała regenerujące na skórę, przeciwzapalnie, przeciwświądowo i ma właściwości kosmetyczne.

Podobne prace

Do góry