Ocena brak

Reumatoidalne zapalenie stawów

Autor /ferdziu Dodano /21.12.2012

Reumatoidalne zapalenie stawów (rzs) jest chorobą układową tkanki łącznej, która ma charakter przewlekle postępujący mimo stosowanego leczenia. W konsekwencji chory na rzs staje się osobą niepełnosprawną. Etiopatogeneza tej choroby nie jest dokładnie poznana. Uważa się, ze przyczyną zachorowania mogą być czynniki genetyczne, immunologiczne, hormonalne lub egzogenne. W patomechanizmie choroby odgrywa rolę wiele czynników immunogenetycz-nych (m.in. rozregulowanie układu immunologicznego) . Zapewne nie bez znaczenia są tu długotrwałe infekcje. Znaczną rolę przypisuje się retro-wirusom, które określa się czynnikiem wyzwalającym chorobę. W patogenezie choroby istotną rolę odgrywa powstawanie kompleksów immunologicznych z autogenem — immunoglobuliną G, spotykaną w błonie maziowej, płynie stawowym oraz surowicy krwi. Licznie wydzielane cytokininy i enzymy proteolityczne w obrębie błon maziowych prowadzą do destrukcji stawów, a następnie nacieku chrząstki, kości i ścięgien. Rozpoznanie rzs opiera się na kryteriach zaproponowanych w 1987 roku przez American Rheumatism Association.

Reumatoidalne zapalenie stawów pojawia się często między 30 a 40 rż., ale zapadalność jest największa między 40 a 60 rż. Choroba dotyczy zdecydowanie częściej kobiet niż mężczyzn . Pamiętać też należy, że rzs występować może u dzieci. Wyróżnia się postać młodzieńczą rzs (juvenile rheumatoid arthritis), a ostatnio określa się tę jednostkę chorobową nazwą młodzieńczego przewlekłego zapalenia stawów (mpzs) - - juvenile chronic arthritis. Choroba ta dotyczy ludzi młodych, u których objawy rozwijają się przed ukończeniem 16 rż. Historycznie przewlekłe młodzieńcze zapalenie stawów określa się też nazwą choroby Stilla. Podobnie jak i u dorosłych, czynnik chorobotwórczy mpzs niezostałjeszcze wyjaśniony. Uważa się, że przyczyny odgrywające główną rolę w zachorowaniu na mpzs są podobne jak u dorosłych (tło genetyczne, autoimmunologiczne oraz egzogenne). Klinicznie choroba u dzieci przebiega 

podobnie jak u dorosłych, choć rzadziej spotyka się tu guzki podskórne typowe j w rzs u dorosłych.

Początek rzs zwykle bywa podstępny, a objawy choroby rozwijają się wolno. Główne objawy to: zapalenia wielostawowe symetryczne stawów rąk. nadgarstków, kolan i stóp. Często występującymi objawami są zapalenia ścięgien zginaczy i prostowników {ienoxynoviri.s).

W przebiegu reumatoidalnego zapalenia stawów patologię spotyka się w części szyjnej kręgosłupa. Najczęściej widocznymi są podwiehnięcia kręgów Cl—C2 , Proces chorobowy dotyczy przede wszystkim więzadła poprzecznego kręgu szczytowego odpowiedzialnego głównie za stabilizację łuku przedniego Cl z zębem kręgu obrotowego. Zmiany chorobowe spotykane są i w innych więzadłach stabilizujących kręgosłup. 1 Zmiany chorobowe tkanki kostnej prowadzić mogą do erozji zęba kręgu obrotowego . Kauppi zwraca uwagę na destrukcję zęba kręgu obrotowego i określa fazy jego erozji z pogłębiającym się przemieszczeniem ku tyłowi kręgu szczytowego w stosunku do kręgu obrotowego .

Częstość zmian reumatycznych w kręgosłupie różnie jest oceniana w piśmiennictwie. Mathews podaje, że 25% obserwowanych przez niego chorych z powodu rzs ma radiologiczne cechy zmian chorobowych w obrębie kręgosłupa : szyjnego .

Lipson. opisując w 1985 roku 4 przypadki niestabilności Cl— C2 w przebiegu rzs— które leczył operacyjnie usztywnieniem szyjno-potylicznym / użyciem przeszczepu kostnego i materiału metalowego — uważa, że niestabilność na tym | poziomiejest zjawiskiem rzadkim . Santavirta i wsp. podają 3% spotkanych niestabilności Cl—C2 wśród operowanych z powodu zmian chorobowych kręgosłupa w odcinku szyjnym .

W naszym materiale klinicznym, obejmującym 23 operowanych chorych z rzs, 1 rozpoznaliśmy niestabilność Cl — C2 u 20 pacjentów, natomiast niestabilność w innych segmentach odcinka szyjnego kręgosłupa stwierdzono w 5 przypadkach. Najczęściej były to zmiany chorobowe w segmencie C4— C5 lub C5— C6. 1 Zmiany na tych poziomach były jedynymi patologiami kręgosłupa u 3 chorych z rzs. a towarzyszyły już istniejącej niestabilności szczytowo-obrotowej u pozos-la łych 2 chorych.

Średnia wieku chorych leczonych operacyjnie z powodu niestabilności | kręgosłupa w odcinku s/yjnym w Centrum Rehabilitacji wynosiły 51,5 lal, Najmłodszy chory operowany był w wieku 29 lat. najstarszy w wieku 66 lal. Wśród 23 pacjentów było 21 kobiet i 2 mężczyzn. Z wywiadu wynikało, że najkrótszy czas trwania rzs wynosił 5 lat, a najdłuższy 36 lat. Średni czas trwania reumatoidalnego zapalenia stawów u leczonych przez nas chorych wynosił 18 lat. Moment wystąpienia niestabilności kręgosłupa ustaliliśmy na podstawie informacji uzyskanej / oddziału kierującego chorego do leczenia operacyjnego. Oricnlacyjny najkrótszy czas trwania niestabilności do chwili operacji wynosił 2 miesiące, a najdłuższy - 25 miesięcy (średnio: 14 miesięcy).

 

Podobne prace

Do góry