Ocena brak

Percepcja bólu u wcześniaka i jego monitorowanie

Autor /demetrio Dodano /12.06.2014

Ból u wcześniaków jest często lekceważony, a nawet ignorowany. Związany jest on z niedojrzałością i wszelkimi zabiegami diagnostycznymi, leczniczymi i pielęgniarskimi. Noworodek ma podstawowe anatomiczne struktury niezbędne do odbioru bodźców bólowych. Pierwsze skórne receptory czuciowe pojawiają się już u 7-ty godni owych płodów. Receptory te znaj duj ą się w okolicy ust. Drogi przewodzenia bólu rozwinięte są u 29-tygodniowego płodu. Gęstość unerwienia bólowego w skórze noworodka jest taka jak u człowieka dorosłego. Noworodka z małą masą urodzeniową charakteryzuje bardzo słaby system hamujący ból i w związku z tym może być przyczyną nadreaktywności na bodźce bólowe. U wcześniaków każdy bodziec bólowy wywołuje reakcję. Zamiast stopniowego spadku reakcji (habituacji) na bodźce bólowe, następuje stopniowe na nie uwrażliwienie, czyli nadwrażliwość.

Negatywny wpływ bólu na organizm wcześniaka może być źródłem ciężkich, zagrażających życiu powikłań. Ból powoduje też trwałe urazy psychiczne, zmniejsza odporność organizmu, a także wydłuża i utrudnia powrót do zdrowia. Intensywność reakcji bólowej i czas jej trwania zależą od stopnia dojrzałości organizmu. Próg pobudliwości bólowej u noworodków przedwcześnie urodzonych znajduje się na niższym poziomie niż u noworodków donoszonych i przede wszystkim u dzieci starszych.

U noworodków trudno odróżnić psychiczne i fizyczne elementy przeżywania bólu. Tak samo trudno jednoznacznie ocenić nasilenie bólu na podstawie reakcji dziecka. Wcześniaki reagują często z dużym opóźnieniem lub nieruchomieją, nie płacząc. Tylko na podstawie reakcji fizjologicznych wiadomo, że noworodek odczuwa i cierpi.

Ocena bólu i postępowanie z nim jest głównym problemem klinicznym. Są to trudne problemy z powodu ogólnej niedojrzałości wcześniaka, a także niepokojącego wpływu otoczenia na oddziale intensywnej opieki neonatologicznej.

Reakcje bólowe u noworodka ocenia się na podstawie zmian wskaźników fizjologicznych i behawioralnych, jakie zachodzą pod wpływem działania bodźca nocyceptywnego. Nocyceptory są to receptory reagujące na ból, znajdujące się w skórze, mięśniach, trzewiach i innych tkankach. Każda uszkodzona tkanka wydziela substancje, np. histaminę, bradykininę, potas oraz prostaglandyny, które uczulają nocyceptory na kolejne bodźce.

Noworodki są wyposażone w aparat potrzebny do percepcji bodźców bólowych, ale nie potrafią się bronić przed nadmierną impulsacją bólową. Tym układ nocyceptywny noworodków różni się od układu nocyceptywnego u dzieci starszych. Poza tym noworodki charakteryzuje obniżony próg pobudliwości bólowej i większa ggstość rozmieszczenia receptorów opioidowych w ośrodkach po-nadrdzeniowych, które związane są z percepcją czucia.

 

Podobne prace

Do góry