Ocena brak

PARALELIZM

Autor /aleKac Dodano /11.11.2012

 

PARALELIZM (gr. parallelismós = zesta­wienie, porównanie — neologizm utwo­rzony od pardllelos - równoległy, dający się zestawiać, porównywać) ang. parallelism (psychophysical parallelism III); fr. paralldisme (parallelisme psychophysiologicjue, p. psychophysicjue IIl); nm. Parallelismus (psychophysischer Parallelismus III)

1. Koncepcja B. Spinozy przeciwstawia­jąca się —> dualizmowi (Ib) duszy i ciała, znanemu mu z ujęcia R. Descartes'a i jego następców; dusza i ciało nie są według Spinozy bytami absolutnie różnymi od siebie, lecz są przejawami i przymiotami jednej i tej samej najwyższej substancji (—> monizm). Dusza i ciało mimo swois­tych różnic w sposobie bytowania współ­istnieją zgodnie i harmonijnie obok siebie, przy czym wszelkie akty fizyczne i psy­chiczne człowieka pozostają wobec siebie nie w stosunku współzależności, lecz współodpowiedniości.

Niekiedy mianem paralelizmu określa się też -^ okazjonalizm N. de Malebranche'a i —> harmonię przedustawną G. W. Leib­niza.

2. psych. Paralelizm psycho­fizyczny — pogląd, według którego zjawiskom psychicznym traktowanym ja­ko procesy świadomościowe odpowiadają zjawiska fizyczne zachodzące w organi­zmie. Nie czyni się tu założenia o ich wza­jemnym wpływie, lecz stwierdza się jedy­nie równoległość przebiegu (G. Th. Fechner, W. Wundt, E. B. Titchener). Określe­nie psychophysischer Parallelismus wywodzi się od Fechnera: der Parallelismus des Geistigen und Kórperlichen.

Podobne prace

Do góry