Ocena brak

Państwo Platona, a państwo Arystotelesa

Autor /Olexanderhoift Dodano /12.04.2005

Platon określany współcześnie mianem najbardziej genialnego pisarza historii ludzkości, przez niektórych uważany jest za jednego z pierwszych i najbardziej wpływowych socjologów. Choć rozpoczął pisanie swoich dzieł między rokiem 390 a 380 p.n.e., bez wątpienia poprzez swoje dzieła wywarł znaczy wpływ na współczesną filozofię zachodnią. Aż po dzień dzisiejszy możemy spotkać bowiem wybitnych kontynuatorów jego nauki o poznaniu, duszy czy ideach.
W świecie idei Platona jedną z najistotniejszych była idea państwa doskonałego, rządzonego przez mędrców, realizującego takie wartości jak: sprawiedliwość, prawda, dobro i piękno. Teorię tę wykłada w ?Państwie? ? najobszerniejszym spośród swoich dzieł. Poglądy te powtarza następnie w ?Prawach?, uzupełniając je o dodatkowe myśli wynikające z własnych doświadczeń. Oba dzieła, spisane w formie dialogów, stanowią arcydzieła literatury filozoficznej wszystkich czasów.
Zdaniem Platona ?konkretne zadania człowieka objawiają się w pełni nie w życiu jednostkowym, lecz w społecznym?. Teoria państwa platońskiego koncentrowała się w szczególności na idei dobra i sprawiedliwości. Dobro, ład i harmonię można osiągnąć jedynie wtedy, gdy sprzyja temu porządek zewnętrzny mianowicie ustrój państwowy.
Według niego by możliwe było osiągnięcie najwyższej idei, najlepsze państwo powinno dążyć do powszechności i stałości. Teoria ta miała jednak zbyt uniwersalny charakter. Platon nie brał bowiem pod uwagę zmieniających się warunków życia, rozwoju społeczeństwa oraz różnorodnych charakterów jednostek wchodzących w jego skład. Dla dobra ogółu, obywatele powinni być stali w sposobie myślenia i odczuwania. Było to niemożliwe, gdyż np. poeci czy artyści są znani ze zmiennych uczuć, przez co mogliby niekorzystnie wpływać na pozostałych obywateli. By do tego nie doszło, Platon proponował, wydalenie ich z doskonałego państwa.
Idealne państwo powinno posiadać jeden cel obowiązujący wszystkich obywateli. Nikt więc nie powinien dążyć na własną rękę do swojego dobra. Pisze iż, ?prawu nie zależy na tym, aby jakiś jeden rodzaj ludzi był osobliwie szczęśliwy; prawo zmierza do tego stanu dla całego państwa?. By mogło zapanować powszechne szczęście oraz harmonia, to części państwa powinny być zależne od całości, a nie całość od części.
Każde państwo winno być zatem zbudowane tak jak ludzki organizm, w którym każda część jest zmuszona robić to do czego została stworzona i co jest niezbędne dla sprawnego funkcjonowania całości. Wszystkie powinny być nawzajem od siebie funkcjonalnie zależne i dążyć do wspólnego dobra. Jednak ze względu na fakt, iż poszczególne elementy społeczeństwa w znacznym stopniu różnią się od siebie, ideał ten był niemożliwy do zrealizowania.

Podobne prace

Do góry