Ocena brak

ODBITKA (POZNAWCZA)

Autor /aleKac Dodano /09.11.2012

 

ODBITKA (POZNAWCZA) gr. typos; nłc. exemplatio, exemplatum

  1. W materialistycznych teoriach po­znania: rezultat —»odbicia jakiegoś frag­mentu materialnej rzeczywwistości w pozna­jącym podmiocie. Na przykład w starogreckich koncepcjach spostrzegania (u Empedoklesa, Demokryta, Kleantesa): eidola, typois — miniatury rzeczy („wypływy", odciśnięcia, podobizny) przenoszące się do organów zmysłów i powodujące pozna­nie tych rzeczy.

  2. U Platona: odbitki idei — przeciw­stawiany -^ ideom (la) świat nieprawdzi­wie bytujących, otaczających nas rzeczy materialnych, których istoty są zawarte w ideach-wzorach, mając tam swe pra­wdziwe bytowanie.

  3. W tradycji arystotelesowskiej: species — postać poznawcza przedmiotu, jego za­stępcza forma czy —> obraz (1) w akcie po­znania. Można mówić o species jako o „od­bitce" ze względu na recepcyjny, a nie wy­twórczy charakter poznania (^ receptywność /I/), z zastrzeżeniem, że w jego akcie następuje formalne, nie zaś material­ne przyjęcie poznawanego przedmiotu, jakkolwiek bywa on dany z pewną -^ naocznością. Rozróżnia się postać poznawczo-zmysłową {species sensibilis) i postać poznawczo-intelektualną {species intelligibilis expressa, impressa).

Podobne prace

Do góry