Ocena brak

Maiestas Domini, Chrystus na majestacie

Autor /Nadzieja Dodano /01.11.2012

Wyobrażenie
Chrystusa o charakterze reprezentacyjnym,
ukazujące go jako boskiego władcę, w chwale, tronującego
w mandorli (—> aureola) i adorowanego przez
cztery żyjące istoty (—> tetramorfa).

W sztuce wczesnochrześc.
wykształciły się dwa typy wyobrażeń MD.:

1) o charakterze starotestamentowym, popularny
od VI w. w sztuce Kościoła wsch., w którym
ponad górną częścią mandorli umieszczano łuk tęczy,
pod nim cztery żyjące istoty, a pośrodku serafiny
(—» anioły); Chrystus może także zasiadać na wozie -
tronie, w mandorli, w nimbie krzyżowym, prawą
ręką błogosławi, w lewej trzyma na ogół księgę, stopy
wspiera o Arkę Przymierza dźwiganą przez cztery tetramorfy
lub zasiada na ozdobnym tronie z poduszką,
opierając stopy o podnóżek, mandorlę dźwigają
anioły;

2) o charakterze nowotestamento w y m, popularne w sztuce Zachodu, szczególnie Italii
w V-VIII w., w którym młodzieńczy Chrystus, najczęściej
w purpurowych szatach, zasiada na tronie w
kształcie kuli świata, adorowany przez cztery żyjące istoty,
towarzyszą mu apostołowie, lub św.św. Piotr i Paweł,
mogą występować także anioły.

W IX w., gł. w
malarstwie miniaturowym, wyobrażano Chrystusa jako
brodatego, tronującego na kuli, w mandorli, często
wpisanej w romb, w którym umieszczano symbole —>
Ewangelistów, w narożnikach mogą się także znajdować
ich postacie, czasem występują serafiny i archaniołowie.

Od XI w. M.D. było najbardziej popularne
w malarstwie, a od XII w. także w rzeźbie portalowej.
Od 2 poł. XII w. zaczęto M.D. zastępować wyobrażeniem
Chrystusa Sędziego (—> Sąd Ostateczny), a
od ok. 1170 także -> Koronacją Marii. Po 1300 M.D.
przedstawiano sporadycznie.

Podobne prace

Do góry