Ocena brak

Ludwik XIV

Autor /xperia10 Dodano /26.04.2012

Ludwik XIV był najpotężniejszym europejskim władcą XVII wieku. W czasach jego panowania Francja umocniła swoją pozycję potęgi gospodarczej i militarnej, nastąpił również wspaniały rozkwit kulturalny tego kraju.

Ludwik XIV urodził się w okresie, kiedy rzony był przeciwko monarchii, w rękach której nia władzy królewskiej. Później, kiedy już stał się Francja zastępowała Hiszpanię w roli najsilniejszego mocarstwa europejskiego. Dzięki umiejętnemu kierowaniu państwem, udało mu się wzmocnić pozycję swego kraju na arenie międzynarodowej, czym zasłużył sobie na miano najpotężniejszego władcy swoich czasów. Ludwik wstąpił na tron w 1643 r. w wieku czterech lat, kilka dni przed zwycięstwem armii francuskiej nad dotychczas niepokonanymi Hiszpanami pod Rocroi. Wojna trzydziestoletnia zakończyła się pomyślnie dla Francji, chociaż nie oznaczało to końca walk z Hiszpanią.

Państwo to ja"

W latach 1648-53 we Francji nasilił się ruch polityczny o nazwie Fronda. Ruch ten, skupiający możnowładców i inne grupy społeczne, wymierzony był przeciwko monarchii, w rękach której skupiona była przeważająca część władzy w państwie. W okresie tym, obfitującym w konflikty zbrojne i bunty, młody Ludwik często pozostawał na łasce różnych frakcji politycznych, dlatego też wzrastał w przekonaniu o konieczności umocnienia władzy królewskiej. Później, kiedy już stał się władcą absolutnym, miał powiedzieć: „Państwo? Państwo to ja."

Pierwszym ministrem młodego króla, faktycznie sprawującym władzę w państwie w okresie małoletniości Ludwika, był kardynał Mazarin. Udało mu się rozbić Frondę i poprowadzić Francję do zwycięskiej wojny z Hiszpanią. Gdy Mazarin zmarł (1661), król zaczął sam podejmować najważniejsze decyzje i kierować polityką państwa. Oprócz umocnienia gospodarki i potęgi militarnej, Ludwik przyczynił się również do rozkwitu kulturalnego Francji, zyskując sobie przydomek „Króla Słońce", odzwierciedlający cześć i splendor, jakimi był otoczony.

Jednym z osiągnięć króla, które rozsławiło jego imię wśród współczesnych, była budowa ogromnego pałacu w Wersalu, który obrał on na siedzibę swego dworu. Pałac miał przede wszystkim podkreślać status władcy, spełniał jednak również pewne praktyczne funkcje: jego umiejscowienie w pewnej odległości od Paryża sprawiało, że monarcha nie musiał się czuć bezpośrednio zagrożony w czasie niepokojów społecznych. Ponadto, ściągając na swój dwór możnowładców i zachęcając ich do rywalizacji o swoje względy, Ludwik mógł mieć ich cały czas na oku i odwracać ich zainteresowanie od polityki. Wraz ze wzrostem prestiżu francuskiego króla Wersal stal się wzorem dla innych dworów europejskich.

Wojny Ludwika

Ludwik powierzał część prac administracyjnych uzdolnionym urzędnikom. Jeden z nich, Jean Baptiste Colbert, czuwał nad finansami, stymulował rozwój nowych gałęzi przemysłu, promował handel z koloniami oraz stworzył silną flotę.

Colbert kierował całą administracją państwa, za wyjątkiem spraw zagranicznych i wojny. Jednak to dzięki jego osiągnięciom gospodarczym Ludwik mógł sobie pozwolić na prowadzenie licznych i bardzo kosztownych wojen. W kwestiach militarnych król opierał się na umiejętnościach swojego ministra wojny, Louvoisa.

 Wojna z Hiszpanią o Flandrię (1667-68) wynikła z roszczeń Ludwika do hiszpańskich Niderlandów. Przeciwko Francji wystąpiła koalicja Anglii, Holandii i Szwecji, co w znacznej mierze ograniczyło sukcesy Francuzów. W latach 1672-79 miała miejsce wojna o Holandię, w wyniku której Francja uzyskała dalsze nabytki terytorialne -Franche-Comte i tereny w Niderlandach.

Następnie Ludwik zwrócił swoją uwagę w stronę Niemiec i wschodnich granic swego państwa. Dokonał on aneksji kilku miast i prowincji niemieckich, bez wojny, ale pod jej groźbą. Podstawą prawną aneksji były orzeczenia francuskich izb sądowych, decydujących o przynależności terenów granicznych. W ten sposób do Francji wcielono między innymi Strasbourg i Metz.

Szczyt potęgi

Po kolejnej kampanii w hiszpańskich Niderlandach potęga Ludwika osiągnęła swój szczyt. Wydawało się, że żaden kraj nie może oprzeć się jego ekspansji, jednak powszechny strach przed Francuzami doprowadził do założenia Ligi Augsburkiej, antyfrancuskiej koalicji kilku państw europejskich.

Także nietolerancja religijna Ludwika nastrajała do niego wrogo mocarstwa, w których dominowało wyznanie protestanckie. Ludwik prześladował hugenotów i ostatecznie, pod naciskiem swojej morganatycznej żony, znanej z dewocji markizy Maintenon, odwołał edykt nantejski. Edykt ten zapewniał hugenotom ograniczoną tolerancję religijną. Wielu z nich zostało zmuszonych do przejścia na katolicyzm, jednak znacznie większa liczba opuściła kraj, co niekorzystnie odbiło się na francuskiej gospodarce, jako że hugenoci mieli znaczący udział w procesie uprzemysławiania kraju.

W 1688 r. oddziały francuskie zaatakowały Pala-tynat w Niemczech, co doprowadziło do konfliktu zbrojnego z Ligą Augsburską. Wojny z Ligą trwały od 1689 do 1697 r. i nie przyniosły ostatecznego rozstrzygnięcia.

Kolejny konflikt wybuchł cztery lata później. Długo oczekiwana śmierć bezdzietnego króla Hiszpanii, Karola II, postawiła austriackich Habsburgów i francuskich Burbonów w roli rywalizujących kandydatów do hiszpańskiego tronu. W ten sposób doszło do hiszpańskiej wojny sukcesyjnej, w czasie której Francja musiała stawić czoła koalicji utworzońej przez cesarza i państwa takie jak Anglia, Holandia, Portugalia, Sabaudia oraz większość księstw niemieckich.

Tym razem Francuzi ponieśli liczne porażki i niewiele zabrakło do ich całkowitej przegranej. Ostatecznie jednak podziały w łonie koalicji spowodowały, że Filip otrzymał Hiszpanię wraz z jej koloniami, jednak europejskie posiadłości hiszpańskie uległy rozbiorowi i znaczna ich część przypadła austriackim Habsburgom. Cena, jaką zapłacili Francuzi, była wysoka: Francja wyszła z wojny znacznie osłabiona, a na znaczeniu zyskała Wielka Brytania. Jednak pełne konsekwencje wojny ujawniły się dopiero po śmierci Ludwika XIV, który zmarł w 1715 roku w wieku 76 lat.

WAŻNIEJSZE DATY

1643

Koronacja Ludwika XIV

1648

Koniec wojny trzydziestoletniej; początek Frondy

1659

Koniec wojny francusko-hiszpańskiej

1667-78

Wojna o Flandrię

1673-78

Wojna o Holandię

1681

Ludwik przenosi swój dwór do pałacu w Wersalu

1685

Odwołanie edyktu nantejskiego

1688

Inwazja francuska na Palatynat

1689-97

Wojny z Ligą Augsburską

1701-14

Hiszpańska wojna sukcesyjna

1715

Śmierć Ludwika XIV

Podobne prace

Do góry