Ocena brak

LUBOMIRSKI JERZY SEBASTIAN

Autor /k_p1410 Dodano /03.03.2012

LUBOMIRSKI JERZY SEBASTIAN, ur. 20 I 1616, zm. 31 I 1667 we Wrocławiu, polityk, mówca, tłumacz. Studiował w Ingolstadcie, Lowanium, Lejdzie. Posłował na sejmy, 1650 został marszałkiem w. koronnym. Zdolny wódz, wsławił się w walce z najazdem szwedzkim (od 1657 hetman polny kor.), pokonał wojska mosk. pod Cudnowem (1660). W1661 wystąpił przeciw dworskim planom przeprowadzenia elekcji za życia króla. Skazany przez sąd sejmowy za wichrzenie przeciw królowi na banicję 1664, uszedł na Śląsk, skąd 1665 wrócił i podniósł rokosz przeciw Janowi Kazimierzowi, zyskując poparcie wojska i szlachty. Mimo zwycięstwa nad wojskami król. pod Mątwami (1666) pogodził się z królem i udał się ponownie na Śląsk, gdzie zmarł. Świetny mówca, odznaczał się erudycją klas. (wielbił Tacyta), tolerancją wobec innowierców. Przełożył tragikomedię pastoralną Pastor fido albo Konterfekt wierny miłości G.B. Guariniego (1695).

Już współcześnie stał się L. postacią poruszającą pisarzy. Apologeta jego niewinności, W. Kochowski (Kamień świadectwa 1667), i J.Ch. Pasek, walczący przeciw rokoszanom, uważali, że był on ofiarą intryg dworu. Mickiewicz w wykładach paryskich oraz autorzy dramatów o L. - K. Szajnocha (1850), A.E. Odyniec (1861-71), J. Szujski (1863) przedstawiali go jako człowieka wielkiego serca. Bliżej prawdy scharakteryzował go H. Sienkiewicz w Trylogii - jako bezgranicznie zarozumiałego magnata. Szkodliwość działalności L. dla państwa przedstawiali w pracach hist. T. Korzon, W. Czerniak i W. Czapliński.

PSB 18 (A. Kersten).

Władysław Czapliński

Podobne prace

Do góry