Ocena brak

LENINGRAD

Autor /Sulimir Dodano /29.03.2012

1703-1914 Petersburg ros. Sankt-Pietierburg, 1914-24 Piotrogród, Pietrograd, miasto nad Newą przy jej ujściu do Zatoki Fińskiej, zbudowane na ziemiach odebranych Szwedom w 1703 na początku wojny północnej przez cara Piotra I, na tzw. Wyspie Zajęczej, pod osłoną twierdz Petropawłowskiej i Kronszłotu (późn. Kronsztad). Uzyskany przez Rosję dostęp do Bałtyku dał jej „okno na Europę", a zbudowane tu stocznie, kuźnie, fabryki prochu itd. umożliwiły powstanie floty morskiej.

Wydany przez Piotra I zakaz budownictwa murowanego w całej Rosji poza Petersburgiem spowodował napływ architektów i rzemieślników nad Newę; tysiące chłopów i żołnierzy z całej Rosji budowało stolicę w niesłychanie trudnych warunkach, co spowodowało wielkie straty w ludziach.

Domy i ulice budowano po zatwierdzeniu planów przez naczelnego architekta miasta. W pierwszej poł. XVIII w. zbud. m.in. Admiralicję (zob.), 12 Kolegiów, w drugiej poł. - Pałac Zimowy i świątynie, a Newę i kanały ujęto w granitowe nabrzeża; w 1724 powstała Akademia Nauk; w 1713 założono Ogród Apteczny, przekształcony w 1824 w Ogród Botaniczny; zob. też „Aurora"; Ermitaż; Newski Prospekt; Piotr (I; Chatka; Pomnik); Pole (Marsowe); Smolny.

Pałac Taurydzki zbud. w 1783-89 przez I. J. Starowa, związany jest z historią Rewolucji Październikowej. Tam Lenin 4 IV 1917 przedstawił słynne „tezy kwietniowe", tam wielokrotnie przemawiał na konferencjach, kongresach i sesjach w okresie 1917-20; od Tauris, staroż. nazwy Krymu, od plemienia Taurów.

Pałac Zimowy późnobarokowy olbrzymi pałac zbud. w 1754-64 przez W. W. Rastrellego, obecnie mieści muzeum Ermitaż (zob.); rezydencja carów ros. do lutego 1917, potem siedziba Rządu Tymczasowego, zdobyta 7/8 XI 1917 przez siły rewolucji. Sobór św. Izaaka katedra budowana wg planów Augustę de Montferranda przez 40 lat (1818-58) i przez 440 000 robotników, mieszcząca 13 000 osób; olbrzymia kopuła, wys. 102 m, jest trzecią pod względem wysokości na świecie; do budowy i dekoracji użyto 43 rodzaje minerałów.

Twierdza Petropawłowska, tj. św- Piotra i Pawła, wzniesiona dla obrony przyszłego miasta nad Newą przed Szwedami. Kamień węgielny położono 16 V 1703; jest to zarazem data założenia miasta. W poł. XVIII w. twierdzę przemieniono w jedno z najcięższych więzień dla „politycznych". Byli tam więzieni i straceni dekabryści: Radiszczew, Pestel, Rylejew, Kachowski, Murawiow-Apostoł, Bestużew-Riumin.

W 1862-64 przebywał tam Czernyszewski, później narodnicy, rewolucjoniści, łącznie z A. I. Ulianowem (bratem Lenina), Michajłowem, Baumanem i Maksymem Gorkim. Po rewolucji twierdzę zmieniono w muzeum. Znajduje się tam sobór św. Piotra i Pawła, najwyższy budynek śródmieścia, z iglicą sięgającą wys. 122 m, zbud. 1712-33 przez D. Trezziniego.

Katedra NMP Kazańskiej zbud. w 1811 wg planów Woroniczina, mierzy 79 m wys. i 72,5 m długości; kopuła wsparta na 56 kolumnach; wewnątrz grobowiec generała Michaiła Kutuzowa. Dziś Muzeum Religii i Ateizmu.

Symfonia leningradzka VII symfonia C-dur Dymitra Szostakowicza, pisana w 1941, w czasie oblężenia Leningradu, w oblężonym mieście; prawykonanie: Leningrad 1 III 1942.

Podobne prace

Do góry