Ocena brak

Klasztory na Wschodzie

Autor /Oktawia Dodano /18.04.2013

Klasztory egipskie, najstarsze ośrodki życia mniszego, przyciągały pielgrzymki ludzi, którzy pragnęlipoznać je u samych źródeł. W innych krajach zakładano klasztory często na wzór egipskich. W Palestynieożywiło się życie zakonne w V wieku. Jej klasztory miały kontakty z całym chrześcijaństwem przezprzybywających do Ziemi Świętej pielgrzymów. Za najwybitniejszych mnichów wschodnich uważa się Eutymiosa Wielkiego, Teodozego Koinobiarchę i opata Sabę.

Eutymios (zm. 473) pochodził z Melitene nad Eufratem, lecz w Palestynie założył Ławrę, która zgromadziłamnichów z różnych stron cesarstwa. Jego klasztor szybko włączył się w sprawy Kościoła powszechnego,szczególnie w obronę soboru chalcedońskiego. Teodozy (zm. 529) wprowadził wbrewogólnej tendencji surowy kierunek życia w swoim klasztorze niedaleko Betlejemu. Klasztor ten stał sięwzorcowym, a patriarcha jerozolimski mianował Teodozego archimandrytą wszystkich ośrodków mniszychw Palestynie. Saba (zm. 532), syn oficera legionów z Kapadocji, po pobycie w różnych klasztorachosiadł w pustelni nad Morzem Martwym i założył tam Ławrę, w której żyło 150 mnichów. Ławrę nazywanoczęsto miasteczkiem na pustyni. Ze względu na różnice co do formułowania duchowości mniszej, aprzede wszystkim z powodu obrony Orygenesa, .część mnichów zostawiła to osiedle i założyła (508) Nową Ławrę, w której nadal zajmowano się nauką Orygenesa.

Mnisi palestyńscy mieli wpływ na rozwój literatury chrześcijańskiej. O ile duchowość mnichów egipskichwyrażała się w Apoftegmatach Ojców, zbiorach wypowiedzi i czynów głośnych ascetów z IV i Vwieku, o tyle mnisi palestyńscy wydali Kyrillosa z Skythopolis, znakomitego biografa, który opisał życieoraz działalność Eutymiosa i Saby.

Mnichów wschodnich nie ominęły podziały wyznaniowe pochalcedońskie. W Syrii osiedle pustelnicze Telnešin, przyciągające pielgrzymów słupem, na którym święty Szymon Stylita (zm. 459) spędził życie,stało się ośrodkiem monofizyckim, wobec czego chrześcijanie wyznawcy symbolu chalcedońskiego oddawalicześć młodszemu Szymonowi Słupnikowi (zm. 596) na Cudownej Górze koło Antiochii.

W Konstantynopolu rozkwitło życie mnisze w VI wieku. Powstały też wówczas klasztory narodowościowe,dla Egipcjan, Syryjczyków i Sycylijczyków.

Rozkwit monastycyzmu niósł pewne niebezpieczeństwa. Starano się usunąć je kanonami soboru chalcedońskiegoi prawami Justyniana I.

Według trzeciego i czwartego kanonu soborowego nie wolno było mnichom angażować się w konfliktykościelne i społeczne, ani wędrować z miejsca na miejsce czy zakładać klasztory, gdzie się spodobało. Nazałożenie nowego klasztoru potrzebne było pozwolenie miejscowego biskupa. Jego zwierzchnictwu podporządkowanotakże istniejące klasztory. Zakasano przyjmować do klasztoru niewolników bez zgody ichpanów.

Po raz pierwszy zabroniono prawem kościelnym zawierania małżeństw przez mnichów. PróbyChalcedonu, a potem Justyniana I, by zinstytucjonalizować życie mnisze, powiodły się tylko w części.Zachowało ono bowiem charakter ruchu, nie udało się więc ani Pachomiuszowi, ani Bazylemu Wielkiemu- zresztą nie mieli takiego zamiaru - ująć monastycyzm w ściśle zorganizowany zakon. Na Zachodziedokonał tego dzieła Benedykt z Nursji na początku VI stulecia.

Podobne prace

Do góry