Ocena brak

Jakie są przyczyny upośledzenia słuchu?

Autor /Eustachy777 Dodano /13.03.2013

A. Pruszewicz (1994), uwzględniając kryterium etiologiczne, podzielił zaburzenia słuchu występujące u dzieci na następuiące grupy:

1.    głuchota dziedziczna i wady rozwojowe,

2.    głuchota wrodzona,

3.    głuchota nabyta, uwarunkowana czynnikami endo- i egzogennymi

Coraz więcej autorów odchodzi od sformułowaniu głuchota, stosując pojęcia:

upośledzenie słuchu bądź głęboki niedosłuch (zob. H. Skarżyński, Z. M. Kurkowski i in.) Powołując się tu jednak na poglądy A. Pruszewicza, stosujemy terminologię używaną przez tego autora.

Głuchota dziedziczna. Może występować jako cecha dominująca lub reccsywna, związana z chromosomem X. Jesl nabywana w wyniku dziedziczenia nieprawidłowego materiału genetycznego, co prowadzi do różnych wad rozwojowych, którym głuchota towarzyszy. Jeżeli jest ona dziedziczona jako cecha dominująca (po jednym z rodziców, po kimś z ich rodzeństwa lub dalszej rodziny), to występuje w postaci rozmaitych zespołów (np. zespól Pierre-Robi-na). Ma charakter zaburzenia postępującego, z tym, źe dynamika pogarszania sic słuchu może być różna u poszczególnych osób. Jest ona rzadszym typem niż głuchota dziedziczona jako cecha reccsywna. Stopień upośledzenia słuchu w lym drugim typie głuchoty jest znaczny; towarzyszy ona również wielu różnym zespołom, np. zespołowi Ushcra. Dzieli się ją na dwie grupy na głuchoty izolowane i na głuchoty połączone z innymi nieprawidłowościami. Jak pisze A. Pruszcwicz (1994, 322-333), „przyjmuje się, żc prawic 50% głuchot w okresie prclingwalnym jesl genetycznie uwarunkowanych (...) dokładne ustalenie lypu głuchoty u rodziców pozwala uniknąć ryzyka występowania zaburzeń słuchu u ich potomstwa”,

Głuchota wrodzona. Czynnikami warunkującymi głucholę wrodzoną są niedorozwój narządu słucłiu w czasie jego rozwoju w życiu płodowym lub uszkodzenie już rozwiniętego narządu słuchu. Jej przyczynami według A Pruszewicza (1994) i A Mitrinowicz-Modrzejewskiej (1968) - mogą być:

-    choroby matki w czasie ciąży, takie jak: opryszczka, różyczka, grypa, świnka. ospa wietrzna, poliomyelitis,

czynniki toksyczne działające na płód (np. leki przyjmowane przez matkę w czasie ciąży, takie jak: gcntamycyna, streptomycyna, kanamycyna i neomycyna); zatrucia środkami toksycznymi; nieprawidłowe odżywianie się matki oraz jej choroby związane z nieprawidłową przemianą materii i nieprawidłowo przebiegającymi procesami metabolicznymi (cukrzyca, schorzenie nerek, kila, toksoplazmoza),

-    zaburzenia hormonalne (upośledzenie czynności tarczycy),

-    niezgodność grupy krwi oraz czynnika Rh (tę przyczynę łączy się często z głuchotą wrodzoną, której etiologii w wielu przypadkach nie można w inny sposób wytłumaczyć),

szkodliwe warunki pracy matki (hałas o natężeniu powyżej 100 dB).

Głuchota nabyła, uwarunkowana czynnikami endo- i egzogennymi (tzn. tkwiącymi w dziecku i poza nim).

Do czynników wywołujących głuchotę okołoporodową lub nabylą bezpośrednio po urodzeniu się dziecka należą:

uraz okołoporodowy i niedotlenienie (zarówno w obrębie mózgowia, jak i ucha wewnętrznego),

choroba hemolityczna noworodków.

Natomiast głuchotę nabylą w okresie wczesnego dzieciństwa dziecka mogą wywołać:

choroby zakaźne (takie jak: zapalenie opon mózgowych, świnka, odra, płonica).

choroby zapalne i nieżylowe ucha środkowego (na nieżyty le szczególnie podalnc są dzieci z rozszczepami podniebienia, niewydolnością podniebienno--gardlową i zespołem Downa),

-    choroby przewlekle (lakic jak: cukrzyca, schorzenia nerek, hipoglikemia, niedoczynność tarczycy),

-    przyjmowane przez dziecko antybiotyki o toksycznym działaniu (np. genta-mycyna, streptomycyna, kanamycyna i neomycyna).

Jak podaje A. Pruszewicz (1994, 328-329), „według niektórych rankingów czynniki etiologiczne w głębokich niedosłuchach u dzieci przedstawiają się następująco: aulosomalnc rccesywne dziedzicznie (34%), przyczyny poslnatalne (22%), pcrinatalne (19%), autosomalne dominujące dziedzicznie (17%), przyczyny prenatalne (5%), czynniki nieznane (3%). Postęp w wykrywaniu czynników etiologicznych zaburzeń słuchu, szczególnie w ostatnich 20 30 latach, jesl znaczny. Nadal jednak w około 3 -30% przypadków nicdosłuchów etiologia jesl nieznana”.

Przyczyny uszkodzeń narządu słuchu można też grupować w zależności od lokalizacji uszkodzenia. 1 tak:

a)    Do uszkodzeń ucha zewnętrznego może dojść w wyniku: slanów zapalnych, nadmiernego wydzielania woskowiny, urazów, obecności cial obcych w uchu, opryszczki ucha zewnętrznego oraz opryszczki małżowiny lub przewodu słuchowego zewnętrznego. Przyczyny te w niewielkim stopniu prowadzą do wad słuchu.

b)    Do uszkodzeń ucha środkowego może dojść na skutek: stanów zapalnych. prowadzących do powikłań w obrębie ucha środkowego i wewnętrznego, wszelkich urazów czaszki, otosklerozy, która powoduje unieruchomienie i dysfunkcję kosteczek słuchowych. Zaburzenia w uchu środkowym mogą prowadzić nawet do głębokiego upośledzenia słuchu typu przewodzeniowego.

c) Ucho wewnętrzne może być uszkodzone w wyniku: chorób zakaźnych (np. odry), zapalenia opon mózgowych, urazów mechanicznych, przyjmowania antybiotyków o działaniu toksycznym, zmian zwyrodnieniowych w ślimaku, a także działania różnych czynników wrodzonych, dziedzicznych lub występujących w życiu płodowym.

Istnieje bardzo wiele opracowań na lemat zaburzeń słuchu. W niniejszym podręczniku przedstawione zostały tylko le treści, które powinny ułatwić studentom samodzielne studiowanie literatury. Szczególnie godny polecenia wszystkim zainteresowanym problematyką zaburzeń słuchu jest propagujący najnowsze wyniki badań w tej dziedzinie polrocznik „Audiofonologia”, wydawany przez Polski Komitet Audiofonologii.

Podobne prace

Do góry