Ocena brak

GARCÍA LORCA FEDERICO

Autor /Sozant Dodano /03.10.2012

ur. 5 VI 1898 w Fuente
Vaqueros k. Granady, zm. 19 V I I I 1936 w Viznar k. Granady,
poeta i d r a m a t u r g .

W 1918 porzucił studia w Granadzie i przeniósł się do
Madrytu, poświęcając się pracy lit.; 1928 udal się do Nowego
Jorku; po powrocie prowadził studencki zespól dramatyczny
La Barraca, wystawiając głównie dla ludności wiejskiej
hiszp. dramaty nar. (m.in. Lopego de Vega i P. Calderona
de la Barca); został zamordowany w czasie wojny domowej.

Debiutował zbiorem wierszy Libro de poemas (Ma 1921),
powstałych pod wpływem modernizmu (zwl. J.R. Jimćneza);
dojrzewanie talentu poetyckiego G. ujawni! zbiorek Canciones
(Ma 1927); następne zdradzają inspirującą rolę folkloru
(zwł. cygańskiego) Andaluzji - Romancero gitano (Ma 1928;
Romance cygańskie, Wwa 1949), zapewniają jego poezji
oryginalność, szczególnie w o s t a t n im zbiorze Poema del canto
jondo (Ma 1931).

Poezja G. stanowi syntezę bogatej tradycji
artyst. literatury hiszp., w której dominował folklor;
wypełnia ją liryzm oraz poczucie tajemniczych sil natury
pojmowanych panteistycznie; w całej twórczości G. powraca
tradycyjnie hiszp. motyw śmierci, a w pieśniach i romancach
pojawia się niekiedy surrealistyczny symbolizm (Poeta
en Nueva York, Mexico 1940).

Z czasem główną dziedziną twórczości G. stał się dramat,
stanowiący artyst. syntezę wielu elementów: słowa dramatycznego
i poetyckiego, muzyki, śpiewu, tańca i zbiorowego
gestu (widoczna obecność tradycji gr., zwyczajów lud. i obrzędów
r e i . ) ; przenikają go symbole życia i śmierci, grzechu
i ekspiacji; bohaterowie posiadają cechy uniwersalne, stąd
niekiedy anonimowość tych postaci, brak powiązania akcji
z określonym miejscem i czasem; obraz śmierci, który splata
się z miłością, ciąży nad ludzkimi sprawami wyznaczając
tragiczny sens życia.

Demokratyzm G. nie znajduje jednoznacznego
wyrazu w dramatach, stanowią one natomiast protest
przeciw tyranii tradycyjnych przesądów, wszystkiemu co
krępuje hiszp. społeczeństwo, a zwł. decyduje o upośledzeniu
hiszp. kobiety; mówią o tym najbardziej znane dramaty G.
Bodas de sangre (Ma 1933, 1971), Doña Rosita la soltera (Ba
1938) i Yerma (Ba 1937); wszystkie utrzymane są w tonacji
ballady lud., cechuje je osobliwa metaforyka i rytm słowa,
klimat niezwykłości, prymitywizm efektów wzruszeniowych
oraz widmo śmierci ciążące nad ludzkimi sprawami; rzadko
występują motywy rei. (np. męczeństwo św. Eulalii); wyczuwalna
jest również tendencja panteistyczna.

Zbiorowe wyd. Obras completas ( L V I I I , Ba 1938, 19584;
Wybór wierszy. Wwa 1950; Poezje wybrane, Wwa 1958, 1968 ; Teatro breve. Groteski teatralne, Kr 1966; Dramaty,
Kr 1968; Poezje, Gd 1982).

 

A. la Guardia. Federico G. Persona y creación. Ba 1941. 19442; J. Guerrero Zamora, El teatro de G.. Ma 1950; J.L. Schonberg, Federico G. L'homme, l'oeuvre, P 1956; G.W. Lorenz. Federico G., Karlsruhe 1961 (Federico G., Wwa 1963); S. Ciesielska-Borkowska. Teatr Federika G.. Ł 1962; M. Laffrangue, Federico G., P 1966; C E . de Ory, Federico G., P 1967; M. Auclair. Enfances et mort de G., P 1968; G. Tolnai. Federico G.. Bu 1968; A. Lara-Poźuelo, El adjetivo en la lírica de Federico G., Ba 1973; C. Rincón, Das Theater G., B 1975; Ch. Eich, Federico G., poeta de la intensidad. Ma 1976; F.F. Cruz-Roson. Lorca tre aspetti convergenti. Udine 1980; Federico G.. P 1980: R. Anderson. Federico G.. Lo 1984.

Podobne prace

Do góry