Ocena brak

FALKOWSKI JAKUB ks.

Autor /Kordula Dodano /25.09.2012

ur. 29 IV 1775 w Budlewie k.
Bielska Podlaskiego, zm. 2 IX 1848 w Warszawie, pedagog,
zał. I n s t y t u t u Głuchoniemych.

Po wstąpieniu 1792 do pijarów (imię zak. Zebedeusz od
św. Józefa Kalasantego) i studiach teol. oraz pedagog, w
Szczuczynie i Łomży pracował od 1796 jako nauczyciel;
1800 przyjął święcenia k a p ł . ; 1808 zorganizował w Szczuczynie
szkołę pijarską i został jej r e k t o r e m , a także pełnił obowiązki
proboszcza; troszczył się szczególnie o młodzież ubogą
i upośledzoną.

Po opuszczeniu zakonu 1813 zajął się wyłącznie
nauczaniem głuchoniemych (—» głuchy); w poł.
1815 s t a r a n i em S. Staszica wysłany został z 3 głuchoniemymi
do instytutu nauczania dla głuchoniemych w Wiedniu, a
prowadzonego przez ucznia Ch.M. de l'—> Epée, gdzie
poznał metody nauczania; 1816 na podstawie pracy o nauczaniu
głuchoniemych uzyskał doktorat na UJ i został członkiem
Tow. Nauk tegoż uniwersytetu. Komisja Rządowa 1816
mianowała F. dyrektorem Instytutu dla Głuchoniemych i Ociemniałych, który utworzył przy szkole w Szczuczynie;
wezwany 1817 do Warszawy powołał Instytut Głuchoniemych
i 1826 zbudował dla niego nowy gmach, a 1829 założył zakład
litograficzny.

Od 1819 był członkiem Tow. Przyjaciół
Nauk, odznaczonym nast. złotym medalem. W 1820 został
prob. par. Świętej Trójcy, a 1837 par. św. Aleksandra
przeznaczając swe dochody na cele Instytutu; 1831 ze względu
na zly stan zdrowia ustąpił ze stanowiska dyrektora,
pozostając w radzie nadzorczej; 1845 zamieszkał w Guzowie
k. Żyrardowa i był k a p e l a n em F. Łubieńskiego, zajmując się
też oświatą ludu.

W nauczaniu głuchoniemych stosował metodę migową,
korzystając z pomocy litografii; kładł duży nacisk na wykształcenie
zawodowe uczniów przygotowując ich do samodzielnej
pracy.

Pozostawił szereg publikacji o charakterze
religijno-dydaktycznym, m.in. De instructione surdorum et
mutorum (Wwa 1816), Głos księdza F. na posiedzeniu Warszawskiego
Towarzystwa Przyjaciół Nauk 3 V1819 (RTWPN
13(1820) 147-151), Wzmianki o trudniących się uczeniem
głuchoniemych (RTWPN 14(1821) 286-303), O początku
i postępie Warszawskiego Instytutu Głuchoniemych (Wwa
1823), Rozmaitości ofiarowane dziatkom przez życzliwych
(nr 1-7, Wwa 1828-29); w rękopisie pozostawił Słownik dla
głuchoniemych, Kazania, Książkę do nabożeństwa.

 

M. Manteufflowa, PSB VI 361-362; O. Lipkowski, 150 lat szkolnictwa dla głuchych w Polsce, Wwa 1967; S.K. Olczak. Ksiądz Jakub F. (1775-1848), Studia i Dokumenty 8(1980) 197-211; J. Buba, Pierwszy w Polsce Instytut dla głuchoniemych - w 150-lecie inauguracji instytutu w Warszawie (1817-1967), w: Pijarzy w kulturze dawnej Polski. Ludzie i zagadnienia, Kr 1982, 131-144.

Podobne prace

Do góry