Ocena brak

Co to są pustynie piaszczyste?

Autor /Wenta Dodano /31.01.2012

Dla większości ludzi, pustynia to rozległy teren przypominający piaskownicę. Tymczasem pusty­nie piaszczyste, z arabskiego zwane ergami, to tylko jedna piąta wszystkich suchych obszarów na świecie. Podstawowym czynnikiem wpływającym tu na rzeźbę terenu jest wiatr. Może on przesuwać ziarenka piasku po powierzchni, w wyniku czego powstają charakterystyczne faliste zmarszczki, lub przerzucać je ruchem skokowym. Zjawisko takie nosi nazwę saltacji.
Opadające cząstki poruszają inne ziarenka, które porwane przez wiatr transportowane są dalej.
Piasek, który osadza się na powierzchni nabudowuje wzniesienia i tworzy doliny - w ten sposób powstają wydmy.
Najczęściej wydmy zaczynają formować się wokół pewnej nierówności terenu. Jeżeli kierunek wiatru na danym obszarze jest zmienny, wydmy nie tworzą konkretnych kształtów. W sytuacji, gdy wiatr wieje mniej więcej z jednego kierunku, przy­bierają one formy bardzo charakterystyczne.
Na przykład, sierpowe wydmy o nazwie bar­chany mają jedno łagodne zbocze zwrócone w stronę wiatru (nawietrzne) oraz drugie, strome, zwrócone w przeciwnym kierunku (podwietrzne). Wiatr porywa ziarenka piasku w górę zbocza na­wietrznego aż do momentu, gdy spadną w dół stro­mego zbocza podwietrznego. W ten sposób bar­chany wolno przesuwają się zgodnie z kierunkiem wiatru. Cieńsza warstwa piasku na krańcach wyd­my przemieszcza się szybciej, tworząc charakte­rystyczne wygięcie w kształcie sierpa.
Na innych wydmach piasek układa się w długie linie mniej więcej prostopadłe do kierunku wiatru, który przeważa na danym terenie. Potrafią się one ciągnąć przez setki kilometrów. Wydmy o nazwie „seif" (od arabskiego słowa oznaczającego miecz) powstają tam, gdzie wieją wiatry z dwóch, zbliżo­nych do siebie kierunków.

Podobne prace

Do góry