Ocena brak

Co rozumiemy pod pojęciem zaburzeń rozwoju psychicznego (F 80-F 89)?

Autor /Eustachy777 Dodano /13.03.2013

W grupie zaburzeń rozwoju psychicznego mieszczą się:

-    specyficzne zaburzenia rozwoju mowy i języka,

specyficzne i mieszane zaburzenia umiejętności szkolnych, takie jak dysle-ksja, dysgrafia, dysortografia, dyskalkulia,

-    globalne, całościowe zaburzenia rozwoju dziecka, upośledzające wszystkie jego funkcje, z których najczęściej opisywanym jest autyzm wczesnodziecięcy.

Częstość występowania zaburzeń rozwoju mowy i języka oraz zaburzeń umiejętności szkolnych określa się na 2-10%, a stosunek dotkniętych nimi chłopców do dziewcząt wynosi 2 -4:1 (Kapłan, Sadock 1991). Zaburzeniom z tej grupy towarzyszą często inne; współistnieją one takie z zespołem hiper-kinctycznym i z deficytem uwagi.

Całościowe zaburzenia rozwojowe (F 84). W grupie tej wymienione są rzadkie i ciężkie zaburzenia obejmujące wszystkie sfery rozwoju i życia dziecka. Zaliczamy do nich autyzm dziecięcy, autyzm atypowy, zespół Rclla. zespól Aspcrgcni i inne dezintegrujące zaburzenia okresu dzieciństwa. W zespołach tych, które na ogól opisywane są jako globalne zaburzenia rozwojowe, dominującym objawem jest zaburzenie kontaktów społecznych i komunikowania się. Ostatnio częściej pojawia się określenie dzieci autystycznych jako dzieci z deficytami sensorycznymi (Dzikowski 1988).

Najczęściej opisywanym zespołem jest autyzm wczesnodziecię-c y , zwany leż zespołem Leo Kannera od nazwiska twórcy pojęcia. Ujawnia się zazwyczaj do 30 miesiąca życia dziecka (Popiclarska 1989).

Rozwój chorego dziecka od początku przebiega autystycznie. Otoczenie odbiera takie dziecko jako obojętne, nie reagujące emocjonalnie na obecność i uczucia innych osób Brak takiej odpowiedzi budzi silny lęk rodziców i osób bliskich dziecku. Chore dziecko w zasadzie niechęlnie je, może też mieć zaburzenia snu. Jego mimika jest uboga, sprawia ono wrażenie zatopionego w sobie. Nie nawiązuje kontaktu z innymi, a nawet go unika, rcagując atakami złości. Całymi godzinami bawi się samotnie różnymi przedmiotami. Do zabawy używa takich przedmiotów, jak klucze, kółka, sznurek; sprawdza ich fakturę, wącha je. Na drobne zmiany w swoim otoczeniu reaguje lękiem i gniewem. Charakterystyczne są stereotypie ruchowe dziecka autystycznego, tj. stereotypowe ruchy rąk. głowy czy całego ciała, oraz stereotypie zachowania się. Mowa jest uboga, ccholaliczna, występuje fonografizm. wypowiedzi zawierają stereotypowe wtrącenia, z zaburzoną melodyką i intonacją. Dziecko takie często mówi o sobie w osobie trzeciej.

Sprawność funkcjonowania w autyzmie zależy od ilorazu inteligencji oraz od zdolności do komunikowania się (rozwój mowy) i stopnia nasilenia zaburzeń.

Zespól len występuje 3-5 razy częściej u chłopców niż u dziewczynek. Według opracowania Kapłana i Sadocka (1991), iloraz inteligencji u 70% tych dzieci jest niższy od 70, a 50% dzieci ma iloraz niższy od 40-50 Tomografia komputerowa wykazuje zmiany w 25% przypadków (najczęściej poszerzenie komór bocznych mózgu). W rodzinach dzieci z autyzmem częstsze są wśród krewnych zaburzenia mowy i trudności w uczeniu się. Zgodność występowania lego zespołu u bliźniąt jednojajowych jcsl większa niż u bliźnią! dwująjowych, a około 2% rodzeństwa jcsl także dotkniętych owym zaburzeniem; wydaje się więc, że do wystąpienia autyzmu potrzebna jcsl predyspozycja genetyczna.

Rehabilitacja schorzenia jcsl bardzo trudna, długotrwała i nic przynosi całkowitej poprawy. Największe znaczenie wydaje się mieć specjalistyczne nauczanie i rehabilitacja. Poza tym objawowo stosuje się również farmakoterapię, np. w cciu opanowania agresji i uutoagresji, zmniejszenia izolacji, wyciszenia stereotypii ruchowych i poprawy kontaklu z otoczeniem.

Kwestią bardzo ważną jest świadczenie pomocy rodzinie dziecka aulystycz-nego. Rodzina w obliczu długotrwałej, ciężkiej choroby dziecka, często dezorganizującej cale życie rodzinne, czuje się bezradna, obciążona nadmierną odpowiedzialnością Udźwignięcie ciężaru opieki nad dzieckiem autystycznym nierzadko przerasta siły opiekunów. W wielu krajach, w tym także w Polsce, istnieją organizacje zrzeszające rodziców dzieci z aulyzmem.

Przebieg schorzenia pomimo długotrwałej, kompleksowej rehabilitacji jest na ogół niekorzystny. Większość dzieci nie uzyskuje możliwości samodzielnego życia, wymaga stałej pomocy i staje się pensjonariuszami zakładów opieki.

Zespól Aspergera, czyli tzw. psychopatia autystyczna, objawia się podobnie jak autyzm, brak natomiast nasilonych zaburzeń mowy, Mowa charakteryzuje się powierzchowną perfekcyjnością języka, jego formalnością, pedan-lycznością. Charakterystyczna jest dziwna intonacja, mylenie znaczeń dosłownych i insynuowanych.

Zespół Aspergera występuje u chłopców o normalnym lub ponadprzeciętnym poziomic inteligencji. W przebiegu zespołu w wieku dorosłym istnieją lenden-cjc do epizodów psychotycznych. Ojcowie tych dzieci mają mieć cechy schizoidalne (Sulestrowska 1987).

Zespół Relta występuje między 7 a 24 miesiącem życia u dziewcząt Po normalnym okresie rozwoju u dziewcząt następuje całkowita lub częściowa utrata mowy i umiejętności poruszania się oraz zdolności manipulacyjnych, zahamowanie wzrostu głowy, stereotypie pisania ręcznego i alaksja.

Zespół Hellera; inne nazwy lego zespołu to: psychoza dezintegra-cyjna, dcmcncja dziecięca. Wystąpienie objawów zespołu poprzedzone jest wyraźnym okresem normalnego rozwoju. Zaburzenie to prowadzi do szybkiej utraty opanowanych wcześniej umiejętności i do rozwinięcia się objawów autyzmu.

Do góry