Ocena brak

CHORYCH NAMASZCZENIE, ostatnie namaszczenie, namaszczenie świętym olejem - W KOŚCIELE PRAWOSŁAWNYM

Autor /Emiliusz Dodano /26.07.2012

Biblijną podstawę sakramentu n.ch. stanowią teksty Mk 6,13 oraz Jk 5,14-15. Na celowość jego ustanowienia przez Chrystusa wskazuje przekonanie o współzależności fiz. i duchowej natury człowieka; niektóre bowiem schorzenia ciała mogą oddziaływać na życie duchowe, a grzechy mogą wycisnąć swe piętno na ciele; podczas gdy sakrament pokuty leczy duchowe słabości człowieka, n.ch. uzdrawia jego ciało, niemniej n.ch. udziela się zarówno w przypadku choroby fiz., jak i duchowej.

Praktyka udzielania n.ch. przez 7 kapłanów wskazuje, że władza uzdrawiania przysługuje nie jednostce, lecz Kościołowi; modlitwa pochodząca z wiary Kościoła i przedstawiona Bogu za pośrednictwem kapłanów wskazuje na udział w duchowych skutkach n.ch. całego Mist. Ciała jako wspólnoty; n.ch. wyprasza u Boga łaskę uzdrowienia, nie przesądzając jednak o tym fakcie; szafarstwo uzdrawiania zależy wyłącznie od cudownej mocy Boga, dysponującego nią wg swego upodobania.

Jako sakrament odpuszczania grzechów, który jest warunkiem uzdrowienia duszy i ciała, n.ch. jest odpowiednikiem -> chrztu (LI B); może być jednak przyjmowane wielokrotnie przez tych, którzy pragną wewn. odnowy lub oczyszczenia.

Z uwagi na to, że każdy człowiek jest narażony na możliwość choroby i śmierć, Kościół gr. często udziela n.ch. przystępującym do komunii; w wielu natomiast parafiach Kościoła ros. dopuszcza się do tego sakramentu w Wielki Czwartek wszystkich wiernych, pragnących doznać jego uzdrawiającego działania; n.ch. udziela się również pątnikom.
Obrzędy n.ch. zawiera trebnik.

Przed przyjęciem namaszczenia powinien chory odbyć spowiedź oraz wyznać wiarę Kościoła prawosł.; w miejscu udzielania n.ch. powinno znajdować się naczynie z ziarnem pszenicy, symbolem śmierci i zmartwychwstania (J 12,24; 1 Kor 15, 36-38). Na obrzęd sakramentu n.ch. składa się wstęp, -» kanon, poświęcenie oleju, 7 namaszczeń (udzielanych kolejno przez 7 kapłanów), nałożenie Ewangelii oraz rozesłanie (-> otpust).

Poświęcenia oleju dokonuje kapłan; każdemu z namaszczeń towarzyszy błogosławieństwo, własny -> pro-kimen, czytanie tekstów bibl. (Jk 5,10-15; 2 Rz 15,1-7; 1 Kor 12,27-13,8; 2 Kor 6,16-7,1; 2 Kor 1,8-11; Ga 5,22-6,2; 1 Tes 5,14-23), śpiew Alleluja z wersetem i czytanie fragmentów Ewangelii (Łk 10, 25-37; Łk 29,1-10; Mt 10, 5-8; Mt 8,14-23; Mt 25, 1-13; Mt 15, 21-28; Mt 19,9-13);

podczas namaszczania czoła, oczu, nosa, policzków, ust, piersi i dłoni odmawia się każdorazowo modlitwę błagalną o uzdrowienie duszy oraz zdrowie fiz. ; po obrzędzie na głowę chorego nakłada się ewangeliarz jako symbol Bożej mocy. Trebnik P. Mohyły przewidywał znaczne skrócenie obrzędu n.ch., gdy chory był konający; w przypadku śmierci kapłani przerywali swe czynności.

W Kościele unickim obrzęd n.ch., który praktykuje się w sytuacjach naglących, jest krótszy: w Wielki Czwartek po poświęceniu przez bpa oleju, bezpośrednio po ewangelii, kapłani udzielają sakramentu namaszczenia wszystkim obecnym w świątyni, po czym bp odmawia specjalną modlitwę, a kapłani trzymają nad jego głową ewangeliarz; obrzęd kończy się otpustem.

 

K. Nikolskij, Posobije k izuczeniju ustawa bogpstużenija prawoslawnoj Cerkwi, Ptb 19077, 732-740; K. Lübeck, Heilige Ölung in der orthodoxen griechischen Kirche, ThG 8 (1916) 318-341 ; T. Spáčil, Doctrina theologica Orlen-lis separati de sacramento Infirmorum unctione, R 1931; Janin E (passim); Jugie III 474-490; F. Mercenier, F. Paris, La prière des Eglises de rite byzantin I. L'office divin, la liturgie, les sacrements, Amay 1937; J. Dauvillier, DDC V 725-789; I.H. Dalmais, Les liturgies d'Orient, P 1959, 80-87; P. Evdokimov, L'orthodoxie, Neh 1959 {Prawosławie, Wwa 1964, 334-335); N. Žernov, Eastern Christendom, Lo 1961 {Wschodnie chrześcijaństwo, Wwa 1967, 190); I.H. Dalmais, Die Sakramente. Theologie und Liturgie, HOK 428-430.

Podobne prace

Do góry