Ocena brak

BRAHMAN

Autor /Oleg Dodano /11.07.2012

(sanskr. Brahma, rzecz, wg tradycyjnej interpretacji
moc święta lub magiczna), Podstawowa, niewzruszona
podpora, stanowiąca fundament wszystkiego, co istnieje (wg
interpretacji najnowszej), ściśle związana ze słowami i formułami
modlitewnymi ( — mantra).

B. należy do typu mocy mana, które ułatwiają bogom odnoszenie
zwycięstw i dokonywanie wspaniałych czynów; z podrzędnej
pozycji, jaką zajmowała jeszcze w — Rygwedzie, zyskała
z czasem na znaczeniu i w późniejszych — brahmanach uchodziła za źródło mocy magicznej, potęgę leżącą u podstaw wszelkiej
ofiary oraz prasubstancję wszelkiego bytu.

W — upaniszadach,
zachowujących jeszcze motywy rytualne i mitol., b. służy
za punkt wyjścia rozważań nad zagadnieniem pochodzenia człowieka
i życia w ogóle, nad celem, do którego się dąży, nad tajemnicą
ukrytej podstawy wszelkiego bytu itp.

B. jako początek
i zarazem dusza świata, w brahmanach niekiedy, a w upaniszadach
z reguły, utożsamiana z — atmanem, stanowiąc prasubstancję
wszelkiego bytu i potęgę leżącą u podstaw wszelkiej ofiary, jest
czymś różnym od — Brahmy, stwórcy, boga osobowego.

 

H. von Glasenapp, Der Hinduismus. Religion und Gesellschaft tm heutigen Indien, Mn 1922; tenże. Die Philosophie der Inder, St 1949; L. Renou, J. Filliozat, L'Inde classique I, P 1947; H. von Glasenapp, Die Religionen Indiens, St 1955; J. Gonda, Die Religionen Indiens I-II, St 1960-63.

Podobne prace

Do góry