Ocena brak

Borsuki

Autor /Jana Dodano /31.01.2012

Mimo ze eurazjatycki borsuk dzień spędza w podziemnych norach, z których wychodzi tylko w nocy, to jednak jego charakterystyczny wygląd sprawia, ze jest on jednym z najbardziej znanych ssaków na świecie.
Borsuk jest powszechnie znanym ssakiem, który zasiedla całą Europę i Azję. Tak jak wszystkie kopiące nory zwierzęta ma krót­ką, silną szyję, mocne kończyny i pazury, które są specjalnie przystosowane do kopania w ziemi. Borsuk ma charakterystycznie uformowane koń­czyny, gdyż jest zwierzęciem stopochodnym, to znaczy opiera ciało na całej stopie, a nie tylko na palcach. Palce teledu, gatunku borsuka z połud­niowo-wschodniej Azji, są ze sobą połączone aż po pazury, dzięki czemu stopy stały się silniejsze.
Środowisko
Borsuki eurazjatyckie żyją w podziemnych norach wykopywanych na zalesionych stokach pagórków, gdzie gleba jest sucha i niezbyt stwardniała. Nie­które nory są bardzo rozległe, gdyż mogą być roz­budowywane przez wiele pokoleń, które je zamieszkają. Znane są nory użytkowane w sposób nieprzerwany od stuleci. Zazwyczaj w jednej głów­nej norze żyje kilka borsuków, które mogą oprócz niej wykorzystywać też inne liczne nory zapaso­we położone w obrębie terytorium grupy. Jeżeli grupa zwierząt jest liczna, pomiędzy drzewami można nawet zauważyć wyraźne ścieżki wydepta­ne przez zwierzęta. W pobliżu nor jest zawsze wykopany dół, który pełni funkcję latryny.
Chociaż borsuki są płochliwe i skryte, niektóre z nich przystosowały się do życia w miastach i zak­ładają swoje nory pod garażami, w stertach śmie­ci i wzdłuż nasypów kolejowych. Odwiedzają śmietniki, ogrody i żywią się pokarmem wykłada­nym przez miłośników zwierząt. Rozwój popula­cji miejskich borsuków jest do tego stopnia pomyśl­ny, że wiele osobników zasila populacje dzikie.
Borsuki żyjące w północnej i północno-zachod­niej Europie, aby przetrwać trudne warunki w zi­mie, zapadają w sen. Wykorzystują wtedy zapasy tłuszczu, które odłożyły w trakcie intensywnego żerowania jesienią. Jednakże sen zimowy borsu­ków nie jest typową hibernacją, gdyż ich tempe­ratura ciała nie zmienia się w tym czasie i nie spada tempo przemian metabolicznych.
Pokarm i polowanie.
Chociaż borsuki są przedstawicielami rzędu ssa­ków drapieżnych, to jednak są wszystkożerne (ich pokarmem jest materia roślinna i zwierzęca). Dużą część ich diety stanowią nasiona, grzyby i korzon­ki. Jedzą ogromne ilości dżdżownic, owadów i śli­maków. W lecie i na wiosnę polują na gnieżdżące się na ziemi ptaki i ich lęgi, oraz na krety i gryzo­nie. Chwytają także żaby i ropuchy, którym przed zjedzeniem usuwają gruczoły jadowe.
Borsuki właściwe (gatunki z grupy Melinae) mają silne szczęki, uzbrojone w mocne zęby, któ­rymi kruszą kości i kawałkują mięso. Przedtrzonowce i trzonowce są szerokie, płaskie i wieloguzkowe, co ułatwia rozcieranie pokarmu.
Borsuki mają wydłużone pyski i doskonały węch, którego używają do poszukiwania pokarmu. Borsuki eurazjatyckie, polując na młode króliki, bez trudności potrafią zlokalizować w podziem­nych norach miejsce gniazda, po czym rozkopują ziemię i dostają się do zdobyczy. Niektóre borsu­ki potrafią nawet zabić zwiniętego w kłębek jeża.
Ratel w interesujący sposób współpracuje z pta­kiem miodowodem dużym, podczas odnajdywa­nia pszczelich gniazd. Miodowód, który odnalazł barć, nie jest na tyle silny, aby dostać się do środ­ka gniazda owadów. Kiedy więc znajdzie pszcze­le gniazdo, wydaje głos i zwabia ratela, którego doprowadza w ten sposób pod samo drzewo. Ssak rozgrzebuje gniazdo i zjada miód, a ptak żywi się resztkami larw i poczwarek.
Rozmnażanie się.
Pora rozrodcza jest różna u różnych gatunków bor­suków, jednak ich zachowania godowe są bardzo podobne. W czasie rui samiec ugania się za sami­cą w obrębie swego terytorium aż do czasu, kiedy ta mu ulegnie. Sama kopulacja może trwać nawet i godzinę i podczas niej samiec przytrzymuje sami­cę za kark, albo za uszy. Czasami samica wydaje głośny, przenikliwy pisk.
Zapłodnione jajo nie zagnieżdża się w macicy natychmiast, lecz dopiero po pewnym czasie, toteż u borsuków ma miejsce ciąża przedłużona. Dzięki temu młode mogą być wychowywane w okresie, kiedy jest ciepło i jest dostatek pokarmu.
Młode borsuków eurazjatyckich rodzą się w lu­tym i marcu. Mlekiem matki są karmione przez dwa i pół miesiąca. Otwierają oczy po czterech, pięciu tygodniach od momentu przyjścia na świat. Obserwując matkę, uczą się zdobywać samodziel­nie pożywienie. Czasami jesienią opuszczają rodzi­nę, jednakże w większości przypadków zimę spę­dzają wraz z matką w jej norze.
Obrona.
Borsuki eurazjatyckie mają ostre zęby i mocne pa­zury, toteż rzadko są niepokojone przez większe drapieżniki. Inne gatunki są oprócz tego wyposa­żone w „tajną broń", jaką są gruczoły analne, po­wszechnie występujące u ssaków z rodziny łasicowatych. Ich zapachowa wydzielina służy przede wszystkim do wyznaczania granic terytorium. U ratela substancja ta jest szczególnie cuchnąca i potrafi on nagle wystrzeliwać ją w kierunku wro­gów, takich jak na przykład lampart. Feret i teledu opanowały do perfekcji technikę posługiwania się tą bronią i odwracając szybko ciało, pryskają wprost na głowę napastnika.
Wszystkie borsuki mają mocną skórę. Ratel dzięki temu jest odporny na ukąszenia pszczół i węży, nie musi też obawiać się zębów psów i kol­ców jeżozwierzy. Skóra luźno przylega do jego ciała, tak więc schwytany przez napastnika może się wywinąć i mocno ugryźć.

Chociaż borsuki mogą wyrządzać pewne szkody w uprawach, w ogrodach i sadach, to jednak rzad­ko atakują one zwierzęta domowe i w istocie nie są uważane za szkodniki. Pomimo że w wielu kra­jach są pod ochroną, ludzie je zabijają, czasami tyl­ko po to, aby dostarczyć sobie wątpliwej rozryw­ki. Przykładem mogą być polowania na borsuki z psami w Wielkiej Brytanii. Ssaki te są także poważnie zagrożone z powodu niszczenia naturalnych siedlisk oraz budowania gęstych sieci auto­strad i dróg szybkiego ruchu, na których giną potrą­cane przez samochody.
Futra amerykańskich borsuków są nadal wyko­rzystywane w kuśnierstwie. W Europie, na szczę­ście, futra z borsuków nie są w modzie, toteż mało tych ssaków ginie z ręki myśliwych. Częściej polu­ją na nie kłusownicy, którzy bez pardonu rozko­pują nory lub dymem wykurzają zwierzęta z ich podziemnych kryjówek.
Borsuki malajskie są chwytane w celu pozy­skania mięsa, a myśliwi muszą usuwać ich gru­czoły analne zawierające cuchnące substancje.


Borsuki należą do rodziny łasicowatych Musteiidae.
Występuje dziewięć gatunków zgrupowanych w siedmiu rodzajach.
Borsuki właściwe należą do Melinae, a ratel jest jedynym przedstawicielem Mellivorinae.
Wielkość ciała: Długość od około 50 cm (feret) do jednego metra.
Długość borsuka eurazjatyckiego (Meles meles) dochodzi do 90 cm.

Podobne prace

Do góry