Ocena brak

BENTOS

Autor /Nikita09 Dodano /17.07.2013

Organizmy zasiedlające dna zbiorników wodnych lub inne zanurzone konstrukcje czy przedmioty. W składzie bentosu znaleźć można przedstawicieli prawie wszystkich typów zwierząt wodnych, wiele mikroorganizmów, glony jedno-i wielokomórkowe, a także rośliny wyższe, np. rdestowate. Bentos morski tworzą przede wszystkim glony, otwornice, -» gąbki, -> jamochłony, -> mięczaki, wieloszczety, -» szkarłupnie, skorupiaki i ryby. Bentos wód słodkich jest mniej zróżnicowany, składają się na niego: glony, rośliny zielne, gąbki, skąposzczety, pijawki, mięczaki, larwy owadów.

Zasadniczo organizmy bentosowe podzielić można na zagłębione w podłożu, czyi i inbentos, i żyjące na jego powierzchni - epibentos. Czasem do bentosu zalicza się także gatunki pływające, jednak trybem życia ściśle związane z podłożem (planktonobentos, nektonobentos). Przynależność systematyczna organizmów pozwala wyróżnić bakterio-, fito- i zoobentos. Ponadto występuje też klasyfikacja związana z wielkością składników bentosu, rozróżniamy mikro- (mniej niż 1 mm), mejo- (do paru milimetrów) i makro-bentos (większe organizmy nawet do 20 cm, jak np. raki czy małże).

Do bentosu zalicza się także wyższą roślinność związaną z dnem, jednak w praktyce raczej można spotkać terminy: roślinność zanurzona, wynurzona, o pływających liściach itp. Różnorodność składu bentosu jest największa w zbiornikach płytkich, związane jest to z obecnością w takich miejscach dużej zmienności środowiskowej oraz bogactwem roślinności. Wraz ze wzrostem głębokości zbiornika maleje różnorodność, a zwykle także liczebność organizmów bentosu.

Spadek docierającej ilości światła powoduje zanikanie glonów i roślin wyższych. Innym problemem jest mniejsze natlenienie i wzrastające ciśnienie hydrostatyczne. Nieco inaczej bentos kształtuje się w ciekach wodnych. Tutaj zasadniczym elementem różnicującym jest szybkość prądu, np. strumienie i potoki górskie mogą zasiedlać tylko gatunki potrafiące bardzo silnie przymocować się do podłoża, np. za pomocą przyssawek.

Znaczenie bentosu w ekologii zbiorników wodnych jest bardzo duże. Szczególnie w przypadku małych zbiorników, kiedy stosunek powierzchni dna do objętości jest korzystniejszy dla tego pierwszego. Wówczas biomasa bentosu może wielokrotnie przewyższać biomasę .planktonu. Fi-tobentos jest pierwotnym producentem materii organicznej, ale jego działanie ogranicza się do strefy naświetlonej.

Zasiedlający całą dostępną przestrzeń zoobentos w dużym stopniu odżywia się więc martwą materią organiczną (-» detrytus), która dociera na dno z wyższych partii zbiornika. Bakterie i grzyby bentosu to efektywni destruenci. Bentos stanowi także ważną bazę pokarmową dla wielu organizmów, np. większość ryb słodkowodnych w Polsce głównie odżywia się zoobentosem. 

Podobne prace

Do góry