Ocena brak

Arystotelizm

Autor /Frydolin Dodano /25.12.2012

Chociaż rozkwit platonizmu wywarł niezatarty wpływ na umysłowość pierwszychwieków naszej ery, błędne byłoby jednak przekonanie, że w tym okresie Likejonprzestał pulsować życiem. Ogólny nawrót do źródeł i do poglądów założycieliposzczególnych systemów przejawia się i w arystotelizmie. Już w II w. przedChrystusem rozpoczynają się erudycyjne prace nad pismami Arystotelesa. Najznakomitszymprzejawem tych prac jest dzieło dokonane (ok. 50 r. przed Chrystusem)przez Andronikosa z Rodos, który był dziesiątym scholarcha Perypatu.

Rozpoczyna on na wielką skalę prace filologiczne nad pismami Arystotelesa i T e ofrasta.Zbiera je, porządkuje, kataloguje i wreszcie wydaje. Epokowy trud Andronikosaumożliwił pojawienie się całego szeregu wybitnych komentatorów.Gdy uporządkowane zostały teksty mistrza, przystąpiono do wyjaśniania wieluzawartych w nich niejasnych wypowiedzi. W próbach konstrukcji systemu perypatetyckiegoprzeważała interpretacja materialistyczna. Źródła tej tendencji możnaupatrywać w tym, iż z dzieł Arystotelesa zachowały się prawie wyłącznie pismaszkolne z najlepiej wypracowaną logiką. Taka sytuacja kierowała prace komentatoróww kierunku dociekań logicznych.

Arystotelizm, któremu udało się przechować pisma szkolne i systematyczne,był bliższy pierwotnej doktrynie, ulegając w znacznie mniejszym stopniuniż platonizm, duchowi synkretyzmu. Rozwija się j e d n a k materialistycznainterpretacja filozofii Arystotelesa, która znalazła wsparcie w koncepcji stoickiej.Wyrazem tego zespolenia jest bardzo rozpowszechnione pseudoarystotelejskiepismo O świecie (llepi KÓajioi)), w którym zauważyć można silny wpływPosejdoniosa. Jego autor akcentuje mocno harmonię świata, a w zakresie teologiiprzejawia tendencję łączenia poglądów Perypatu i Stoi.

Wielkie dzieło Andronikosa spowodowało pojawienie się wielu arystotelików,którzy w różny sposób ustosunkowywali się do spuścizny twórcy Likejonu.Już uczeń Andronikosa Boetos z Sydonu odszedł od poglądu nauczycielai sądził, że w nauczaniu filozofii nie należy rozpoczynać od logiki, lecz od fizyki,zgodnie z przekonaniem, że pierwsze z natury są byty szczegółowe, a nieogólne, gatunki zaś są to tylko pojęcia.

Współczesny Boetosowi był arystotelik Mikołaj z Damaszku, przyjacielcesarza Augusta. Był on autorem ogólnego traktatu o filozofii arystotelejskieji komentarza do pism botanicznych.

Serie komentarzy rozciągających się na kilka wieków po Chrystusie rozpoczynażyjący za Hadriana (pierwsza poł. II w. po Chrystusie) Adrastos z Afrodyzji.W ślad za Andronikosem oddaje się on studiom erudycyjnym (pracujenad ustaleniem chronologii pism Arystotelesa), uprawia nauki szczegółowe(matematykę i astronomię), pisze komentarze do Arystotelesa i na podstawiekomentarza Posejdoniosa wyjaśnia Timajosa.

Wielu bardzo wybitnych uczonych należy w t ym okresie do nurtu arystotelejskiego.Jest wśród nich Klaudiusz Ptolemeusz, słynny geograf i astronom,który pod względem filozoficznym jest eklektykiem, a czysty arystotelizm reprezentujew swym głównym dziele MaGrpotTiKfi cwraCic znanym pod nazwąAłmagest. Drugim arystotelikiem jest sławny lekarz Galen, który pozostaje najwyższyma u t o r y t e t em lekarskim aż do czasów nowożytnych. Komentuje on pismaPlatona, Arystotelesa, Teofrasta i Chryzypa. Filozofię uważa za najwyższedobro i utożsamia z religią. W swych poglądach religijno-filozoficznych zbliżasię do stoicyzmu.

Podobne prace

Do góry