Ocena brak

APOSTOLAT LUDU BOŻEGO

Autor /Florek Dodano /25.05.2012

Uczestnictwo w posłannictwie zbawczym Chrystusa, wynikające ze wspólnego kapłaństwa wszystkich członków Kościoła, —> hierarchii i —> laikatu.

A. W NAUCE KOŚCIOŁA — W Kościele pierwotnym istniało żywe przeświadczenie, że cały nowy Lud Boży jest kontynuatorem misji Chrystusa. Pierwsi chrześcijanie uważali się za powołanych {kletoi), świętych {hagioi), uczniów {mathetai), a zwł. braci (adelfoi) i byli świadomi posiadania różnych charyzmatów, z których szczególną rolę przypisywali nauczaniu (por. 1 Kor 12, 28-30).

Ignacy Antioch. wszystkich ochrzczonych nazywał nosicielami Boga; Orygenes zaś (powołując się na J 13, 20; Rz 1,5; Hbr 1) uważał, że Chrystus obdarzył godnością a. wszystkich swoich uczniów; wg niego zbawienie uwidacznia się we wzrastającej doskonałości wszystkich wiernych stanowiących jedno ciało Chrystusa; Hieronim wyjaśniał, że a. przysługuje wszystkim członkom Kościoła, ponieważ wszyscy oni stanowią fundament Kościoła (por. Ga 2, 9; Ef 2, 20) na mocy odniesionego zwycięstwa nad złem (por. Ap 3, 12).

Nadto przedstawiciele tradycji starochrześc. stwierdzali, że wszyscy chrześcijanie głoszą słowo Boże podczas wzyjemnych odwiedzin {List Barnaby) ; pozostając w łączności z bpem, udzielają chrztu w wypadkach koniecznych (Tertulian); uczestniczą w składaniu ofiary razem z bpem (Tertulian, Ireneusz) przez wewn. usposobienie ofiarni-cze (Cyprian, Klemens Aleks.); współdziałają w odpuszczaniu grzechów przez modlitwę, cierpienie i wstawiennictwo (Tertulian).

W epoce konstantyńskiej świadomość ta, na skutek procesu klerykalizacji, zaczęła zanikać, a w średniowieczu pojęcie a. Kościoła zawężono do a. hierarchii i zakonów (zwł. rycerskich). Przeciwko takiemu rozumieniu a. występował m.in. M. Luter, podkreślając, że a. jest ściśle związany z powsz. kapłaństwem wiernych. W XIX w. powstał najpierw we Francji i Niemczech zorganizowany ruch katolików (akcja katolików) w obronie praw Kościoła i w celu urzeczywistnienia zasad chrzęść, w życiu pubi. (pap. Leon XIII).

Ważna zmiana w interpretacji podmiotu a. w Kościele nastąpiła za pap. Piusa X, który wyjaśnił, że a. jest działalnością dusz-past. (por. enc. E supremi apostolatus z 4 X 1903 ; // fermo proposito z 11 VI1905). Pap. Pius XI do a. hierarchii włączył świeckich dając im możliwość realizowania go w -> Akcji Katolickiej.

Dalsze próby włączenia świeckich w a. Kościoła podejmował Pius XII, który akcentował rolę laikatu w chrystianizacji środowiska pracy (-» apostolat pracy), środowiska rodzinnego i zawodowego. Jednakże i w tym okresie za właściwy podmiot a. uważano hierarchię; działalność rel. chrześcijan świeckich i duchownych, ściśle podporządkowaną hierarchii i prowadzoną na mocy jej mandatu, określano jako a. pomocniczy.

Stawiając na pierwszym miejscu działanie i efektywność {actio), utożsamiano a. z gorliwością w służbie Bożej, z dawaniem dobrego przykładu oraz z wszelką działalnością zewn. (stosowanie różnych środków propagandy) i wewn. (modlitwa, cierpienie), mającą na celu propagowanie nauki Kościoła i zdobywanie nowych członków.

Nie dostrzeżono natomiast podstawy a., wypływającej z faktu przynależności do Chrystusa i jej teol. konsekwencji. Dopiero Sobór Wat. II dając pełniejszą wizję struktury Kościoła, w której nadrzędną rolę przypisał Ludowi Bożemu, ukazał w pełniejszym świetle a. całego Kościoła oraz formy i metody jego realizacji w świecie współczesnym.

B. PODSTAWA i FUNKCJE — Podstawą i momentem konstytutywnym a. nowego Ludu Bożego jest konsekracja chrzcielna (—s- chrzest), która daje udział w misterium -> paschalnym Chrystusa. Dzięki niej chrześcijanin partycypuje w rzeczywistości nadprzyr. i wchodzi w bytową łączność z Chrystusem; istotnym dopełnieniem konsekracji chrzcielnej jest sakrament -> bierzmowania, który umacnia Duchem Świętym, aby chrześcijanin mógł uaktywnić charyzmaty potrzebne „dla dobra ludzi i budowania Kościoła" (DA 3); tak ukonstytuowany a. ożywiają inne sakramenty, zwł. —> eucharystia, która wzmacnia miłość (KK 33, DA 3).

Funkcjonowanie a. dokonuje się na zasadzie kolegialnego spełniania wzajemnych posług we wspólnocie równych „braci" przy jednoczesnym ich zróżnicowaniu z racji hierarchiczno-charyzmatycznej struktury Kościoła (por. KK 4). Członkowie wspólnoty kośc, zgodnie z naturą zajmowanego w niej miejsca (jako hierarchia, świeccy lub zakonnicy) oraz na podstawie otrzymanych charyzmatów, kontynuują funkcje zbawcze Chrystusa.

Funkcja kapłańska, której wykonywanie polega na składaniu ofiary (Rz 12,1 ; 1 P 2, 5; por. KK 10-11), przyjmowaniu
1 udzielaniu sakramentów (KK 59-61) oraz konsekracji świata (KK 32), jest przedłużeniem kapłaństwa Chrystusa, który jako najwyższy kapłan (Hbr 9,11) uczynił nowy lud „królewskim kapłaństwem, narodem świętym, ludem nabytym" (2 P 2,9-10), „Królestwem i kapłanami Bogu i Ojcu swemu" (Ap 1, 6; 5, 9-10). Funkcja prorocka albo nauczycielska polega na dawaniu świadectwa o Chrystusie życiem i słowem.

Udział w niej daje Chrystus jako Słowo wcielone, za pośrednictwem którego Bóg przemówił w sposób pełny i ostateczny (Hbr 1,1-2) oraz Chrystus uwielbiony, zasiadający po prawicy Ojca, który na apostołów i wszystkich, którzy w niego wierzyli, zesłał Ducha Prawdy (J 14,16-17. 26; 15, 26-27; 16, 7-14; Dz 2,1-4), aby przez świadectwo życia i głoszenie słowa Bożego stali się jego świadkami na całym świecie (Dz 1,8).

Pouczony przez Boga (Iz 54, 13; Jr 31, 33-34; por. KK 9) i namaszczony Duchem (J 2, 20-27;
2 Kor 1,21-22; por. KK 12) Lud Boży jako „ogół wiernych" ma nadprzyr. zmysł wiary, dzięki któremu nie błądzi w niej (KK 12). Funkcja królewska albo pasterska (wspólnoto-twórcza) polega na budowaniu społeczności kościelnej. Swoje źródło ma w Chrystusie jako „pierworodnym wszelkiego stworzenia i Głowie Kościoła", który przyszedł poddać cały świat Ojcu, aby Bóg był wszystkim we wszystkich (1 Kor 15, 27-28; por. J 12, 32), i założyć królestwo nie z tego świata (J 18, 35-37), będące wspólnotą wolnych dzieci Bożych (Dz 8, 1).

Papież Paweł VI w konst. Divinae consortium naturae z 15 VIII 1971 podkreślił, że duchową dojrzałość i moc potrzebną do uczestnictwa w życiu pubi. Kościoła przez dawanie świadectwa i czynny a., będący dziełem Ducha Świętego spełnianym przez dorosłe dzieci Boże, członkowie Ludu Bożego czerpią z sakramentu bierzmowania.

Nauka Soboru Wat. II o a. Ludu Bożego, ukazująca jego wspólnotowy charakter, zbieżna jest pod pewnym względem z ujęciem tego problemu w teologii prawosł. i protestanckiej.

 

K.H. Rengstorf, A. und Predigtamt, T 1934, 19653; G. Sass, Apostelamt und Kirche, Mn 1939; L.M. Dewailly, Mission deVEgllse et apostollclté, RSPT 32(1948) 3-37; J. Brosch, Charismen und Ämter In der Urkirche, Bo 1951; K. Delahaye, Erneuerung der Seelsorgenformen aus der Sicht der frühen Pa-trlsttk. Fr 1958; Eglise et a.. Tou 1961; A. Seumois, L'apostolat. Structure théologique, R 1961; O. Semmelroth, Institution und Charisma, GuL 36(1963) 443-454; F. Klostermann, Das christliche A., In 1964; J. Roloff, A., Verkündigung Kirche, Gû 1965; T.J. Jimenez-Urresti, Ontologia wspólnoty l struktury kolegialne w Kościele, Conc 1-2 (1965-66) 603-610; H, Küng, Charyzmatyczna struktura Kościoła, Conc 1-2(1965-66) 281-293; M.D. Chenu, Peuple de Dieu dans le monde, P 1966 (Lud Boży w świecie, Kr 1968); J. Thomas, L'a. de l'Eglise, P 1966; A. Dulles, Sukcesja proroków w Kościele, Conc 4(1968) 186--192; T.J. Jimenez-Urresti, Posłannictwo Boże w historii a misja kanoniczna, Conc 4(1968) 439-443; J. Remmers, Sukcesja apostolska całego Kościoła, Conc 4 (1968) 177-186; A. van Ruler, Czy można mówić o sukcesji nauczycieli?, Conc 4(1968) 192-198; O. Semmelroth, Kapłański Lud Boży i jego urzędowi pasterze, Conc 4(1968) 27-35; A. Hastings, Teologiczny problem rodzajów posługiwania w Kościele, Conc 5 (1969) z. 1, 170-177; K.S. Frank, Vita apostolica. Ansätze zur apostolischen Lebensform in der alten Kirche, ZKG 82 (1971) 145-166.

Podobne prace

Do góry