Ocena brak

ALEKSY

Autor /Nosislaw Dodano /21.05.2012

Metropolita kijowski, ur. między 1292 a 1298 w Moskwie, zm. 12 II 1378 tamże; syn bojara czernichowskiego Fiodora Biakonta. Pod kierunkiem metropolity Teognosta otrzymał gruntowne wykształcenie; mając 20 lat wstąpił do monasteru bogojawleńskiego; 1345 mianowany bpem we Włodzimierzu nad K-laźmą, na żądanie kniazia Iwana II otrzymał 1348, po śmierci Teognosta"? godność- metropolity.

W sporach jtirysdykcyjno-teryterialnych z metropolitą Moskwy, Romanem, A. odniósł zwycięstwo : dla zażegnania sporu patriarcha Filoteusz nadał mu 1356 tytuł metropolity Kijowa i całej Rusi, Romanowi zaś — tytuł metropolity litewskiego.

A. wywierał wielki wpływ na sprawy kośc. i świeckie; popierał unifikacyjną politykę kniaziów moskiewskich (Siemiona Dumnego, Iwana II), do czasu zaś pełnoletności kniazia Dymitra Dońskiego sprawował właściwie naczelną władzę w państwie; ufundował wiele klasztorów, m.in. w Sierpuchowie (1362), Czudowoj w Moskwie (1365), Zwiastowania w Nowogrodzie Niżnym (1370).

Z jego pism zachowały się m.in. Pribawlenije k tworenijam swiatych otcew (wyd. 1849), Duszepoleznoje cztenije (1861) oraz przekład NT (rps przechowywany w monasterze Czudowoj, gdzie również spoczywa jego ciało); dzięki surowemu trybowi życia A. zdobył sobie powsz. szacunek, od 1448 (kanonizacja) czczono go jako świętego; Kościół prawosł. obchodzi jego święto 12 II, 20 V (odnalezienie relikwii) i 5 X.

 

J. Fijałek, Biskupstwa greckie w ziemiach ruskich od połowy w. XIV, KH 11(1897) 1-64; E. Gotubinski, Istorija russkoj cerkwi, Mwa 1900, I 171-225; Archimandrit Anatolij, Swiatitiel A., metropolit wsiej Rossii, Moskowskij Czu-dotworiec, Odessa 1905; K. Chodynicki, Kościół prawosławny a Rzeczpo-spolHa Polska 1570-1632. Wwa 1934, 9-22.

Podobne prace

Do góry