Ocena brak

ADENOZYNOTRÓJFOSFORAN

Autor /Nikita09 Dodano /16.07.2013

ATP, związek pełniący rolę komórkowego donora energii dla wielu procesów zachodzących w organizmach żywych. Cząsteczka ATP zbudowana jest z cukru rybozy (należącej do pentoz), adeniny (pu-rynowej zasady azotowej) i trzech reszt fosforanowych, We wszystkich komórkach ATP jest wytwarzany w wyniku utleniania związków organicznych w procesie oddychania komórkowego, zachodzącym w mitochondriach, głównie podczas transportu elektronów w łańcuchu oddechowym - jest to tzw. fosforylacja oksydacyjna. Ponadto energia słoneczna pochłaniana przez organizmy fotoauto-troficzne może być wykorzystywana do syntezy ATP. Związek ten jest jednym z produktów fazy świetlnej fotosyntezy.

W fazie ciemnej, w cyklu Cal-vina-Bensona zostaje on spożytkowany do wbudowania dwutlenku węgla w związki organiczne. Wiązania pomiędzy dwiema ostatnimi grupami fosforanowymi w cząsteczce ATP są nietrwałe i łatwo mogą ulegać rozewaniu. Reakcję tę katalizują fosfatazy. Odłączenie jednej grupy fosforanowej prowadzi do rozpadu ATP do ADP (adenozynodwu-fosforanu) i fosforanu nieorganicznego. Odłączenie od ADP kolejnej grupy fosforanowej prowadzi do powstania AMP (adenozynomonofosforanu).

Energia uzyskana w wyniku hydrolizy ATPjest wykorzystywana w wielu procesach zachodzących w komórkach, np.: w transporcie aktywnym jonów przez błony biologiczne, skurczu mięśni, transporcie wewnątrzkomórkowym, ruchu rzęsek i wici, syntezie białek i wielu innych związków obecnych w komórkach. Odłączenie grupy fosforanowej od ATP jest reakcją egzoergiczną - reakcja ta może zatem być sprzężona z wieloma reakcjami wymagającymi nakładu energii (reakcjami endoergicz-nymi). Adenozynotrójfosforan nie może być przechowywany w komórce przez dłuższy okres czasu - reakcje syntezy i hydrolizy ATP przebiegają ciągle w organizmach żywych.

ATP jest także prekursorem ważnej cząsteczki sygnałowej - cyklicznego 3',5’-adenozynomono-fosforanu (cAMP).

Związkiem podobnym do ATP, także służącym w przypadku niektórych procesów jako nośnik energii metabolicznej jest guanozynotrójfosforan - GTP.

Podobne prace

Do góry