KIERUNKI W LITERATURZE W EPOCE XX LECIA MIĘDZYWOJENNEGO - PROZA PSYCHOLOGICZNA

•  Andre Gide - „Fałszerze”, „Losy Watykanu”

>

•  Aldous Huxley - „Kontrapunkt”

>

−  szczególna prezentacja wewnętrznych przeżyć

−  odrzucenie wszystkiego co krępuje jednostkę

KIERUNKI W LITERATURZE W EPOCE XX LECIA MIĘDZYWOJENNEGO - SAGI RODZINNE

•  Tomasz Mann - „Buddenbrookowie”

−  prezentacja w realistyczny sposób krytycznego obrazu całej epoki

−  proces polityczno-społeczny zaprezentowany na przestrzeni wielu lat

−  narrator prezentował ten proces na przykładzie rodziny, opisując dzieje poszczególnych jej...

KIERUNKI ARTYSTYCZNE W EPOCE XX LECIA MIĘDZYWOJENNEGO

Istnieje wiele kierunków artystycznych. Wszystkie nowe poprzedzone były teoretycznymi programami w formie manifestów i deklaracji.

KIERUNKI ARTYSTYCZNE W EPOCE XX LECIA MIĘDZYWOJENNEGO - EKSPRESJONIZM

Rozkwit w latach 1910-25. Pojawił się w epoce poprzedniej, lecz dopiero teraz doszedł do głosu.

−  siła i gwałtowność wyrazu

−  deformacja obrazu rzeczywistości

−  sztuka miała wywoływać wstrząs u odbiorcy, miała być krzykiem duszy

−  nie powinna naśladowywać świata

−  dążenia do wyrażania...

KIERUNKI ARTYSTYCZNE W EPOCE XX LECIA MIĘDZYWOJENNEGO - FUTURYZM (SKRAJNA AWANGARDA)

  Kraków  Stanisław Młodożeniec „Wiek XX” −  nazwy wynalazków dużymi literami −  fascynacja tym co nowe −  neologizmy - w skojarzeniu z pozostałymi wyrazami tworzą element zaskoczenia −  gra słów Tytus Czyżewski Bruno Jasieński „But w butonierce” −  do mnie świat należy, kpina z poetów, tradycji −  podmiot liryczny mówi sobie, ze jest ...

KIERUNKI ARTYSTYCZNE W EPOCE XX LECIA MIĘDZYWOJENNEGO - DADAIZM (SKRAJNY FUTURYZM)

Nie rozwinął się w Polsce (wojna była okazją do odzyskania niepodległości - nie była dla Polaków absurdem)

−  negowanie wszystkiego

−  wykpienie tego co było dotychczas wartością

−  odrzucenie ograniczeń składni, ortografii, gramatyki, interpunkcji - znamienie wolności absolutnej „Bełkot...

KIERUNKI ARTYSTYCZNE W EPOCE XX LECIA MIĘDZYWOJENNEGO - SURREALIZM (ROZWINIĘCIE DADAIZMU)

„Manifest surrealistyczny” - Andre Breton

−  wyzwolenie sztuki z rozumu

−  utwór artystyczny to wytwór ludzkiej wyobraźni bez udziału jego autora, miał być wytworem podświadomości

−  dzieła sztuki to zapis wyobraźni

−  utwory z pogranicza snu i jawy, operujące obrazami, nie powinny być interpretowane...

KIERUNKI ARTYSTYCZNE W EPOCE XX LECIA MIĘDZYWOJENNEGO - NEOKLASYCYZM

−  łączy klasyczną tradycję literacką i poezję symbolistów

−  Paul Valery wnosił do poezji pierwiastek intelektualny

KIERUNKI ARTYSTYCZNE W EPOCE XX LECIA MIĘDZYWOJENNEGO - NURT POEZJI CZYSTEJ

−  autorem był ksiądz Henryk Bremond −  poezja jest poza granicami sensu

−  nie nazywa niczego

−  jest odzwierciedleniem wrażliwości, uczuć −  doświadczenie mistyczne  

Wszystkie kierunki mają wspólne cechy:

2.  wyzwolenie człowieka, psychiki spod jarzma jakichkolwiek kanonów (estetycznych, moralnych...

POEZJA POLSKA XX LECIA MIĘDZYWOJENNEGO - SKAMADRYCI

−  Julian Tuwim, Antoni Słonimski, Kazimierz Wierzyński, Jan Lechoń, Jarosław Iwaszkiewicz

−  satelici: Kazimiera Iłłakowiczówna, Maria Pawlikowska-Jasnorzewska, Jerzy Libert

−  początki związane z Uniwersytetem Warszawskim i pismem „Pro Arte et Studio”

−  tworzyli kabaret „Pod Pikadorem” (1918-19)

− ...

POEZJA POLSKA XX LECIA MIĘDZYWOJENNEGO - JULIAN TUWIM

−  debiut „Czyhanie na Boga” w 1918r.,  „Sokrates tańczący” w 1919r.

−  poeta codzienności  

„Poezja”

„Do Krytyków”

 „Życie”

Podmiot liryczny raduje się, bo żyje. Świat jest piękny. Cieszy go taki jaki jest.

 „Do prostego człowieka”

Obrona prostego człowieka przed szlachtą. Polega ona ...

POEZJA POLSKA XX LECIA MIĘDZYWOJENNEGO - BOLESŁAW LEŚMIAN

−  debiut „Sad rozstajny” w 1912r.

−  rozpuszczenie wyobraźni

−  fantastyka

−  granica dwóch światów

−  wymyślony świat jest ciekawszy niż normalny

−  opisuje to co krótkie, chwilowe, niedostępne człowiekowi w świecie zmieniającej się rzeczywistości

−  posługuje się symbolem

−  w wierszach...

POEZJA POLSKA XX LECIA MIĘDZYWOJENNEGO - I. GAŁCZYŃSKI

−  cechą charakterystyczną jego poezji jest łączenie liryzmu, osobistej refleksji i baśniowości z humorem, groteską i satyrą

−  siebie, poeta przedstawia jako artystę-cygana, ale jednocześnie człowieka zwykłego, przeciętnego

−  motywy banalne, pospolite wzbogacał fantastyką i liryzmem

− ...

Od naśladownictwa rzeczywistości do deformacji – tradycja i nowoczesność w literaturze XX wieku.

Wiek XX jest czasem wzajemnego przenikania się tradycji realistycznych i kreatorskich, dlatego proponuję analizę zmian zachodzących zarówno w jednej, jak i drugiej koncepcji.   XX wiek wnosi nowe tendencje także do dramatu.

„Tragedia jest tam, gdzie jest wybór” – jakie interpretacje tego pojęcia można odnaleźć w literaturze na przestrzeni wieków?

Dramat trudnego wyboru od zarania dziejów towarzyszył człowiekowi w jego zmaganiach ze światem. Problem wolnej woli i związanej z nią możliwości wyboru, będącej jedną z zasadniczych treści człowieczeństwa, często stawał się przedmiotem literackich dyskusji.

 

Na jeden z pierwszych śladów...

Różne poglądy pisarzy XX- lecia międzywojennego na cywilizację i kulturę. Uzasadnij.

Z kolei formacja futurystów (Anatol Stern, Aleksander Wat, Bruno Jasieński, Stanisław Młodożeniec) korzystając z szybkiego rozwoju miejskiej kultury postawiła na prowokacyjny stosunek do dzieł ludzkich - pełno tutaj miejskiego zgiełku i rekwizytów cywilizacji (Stanisław Młodożeniec "XX wiek").

Artysta jako bohater dzieła literackiego XX wieku

Nowa epoka, jaką było XXlecie międzywojenne, przyniosła inne spojrzenie na literaturę i na rolę twórcy. Dlatego artyści stają się często bohaterami dzieł literackich zarówno w poezji, jak i w prozie.

Jednym z pierwszych poetów, u którego odnajdujemy motyw artysty i dylematy sztuki, jest Leopold...

Od realizmu do mityzacji, czyli rzecz o literaturze okresu XX-lecia międzywojennego

Posłużenie się mityzacją i odejście od realizmu pozwoliło więc pisarzowi ukazać zagrożenia, jakie niósł ze sobą wiek XX komercjalizację i odhumanizowanie kultury i człowieka.

Skarbiec, przekleństwo czy rupieciarnia? Temat dziedzictwa historycznego w wybranych dziełach literackich z XIX i XX wieku.

A zatem w dwudziesty wiek wkracza naród w większości świadomy bogactwa odziedziczonego po swych przodkach.

Tradycja czy awangarda, realizm czy deformacja? Który sposób interpretowania świata bardziej odpowiada Twoim gustom czytelniczym? Uzasadnij swój wybór, odwołując się do wybranych tekstów literatury I połowy XX wieku.

Schulz ukazuje w utworze sytuację jednostki zdegradowanej do roli manekina, odhumanizowanej na skutek komercjalizacji, która przyszła wraz z początkiem XX wieku.