David Easton (Iston) (amerykański politolog) zaproponował definicję systemu politycznego

Elementy systemu politycznego: a) instytucje; b) normy prawne; c) masowe zachowania ludzi.

Opisywanie systemu politycznego

Czy system państwa jest systemem zespolonym? Dla systemu politycznego Polski większe oddziaływanie ma system polityczny Niemiec, Rosji, niż system polityczny Ugandy.

Kryteria klasyfikacji systemów politycznych

Systemy polityczne się klasyfikuje. Inne kryterium klasyfikacji systemów politycznych to podział systemów politycznych na systemy demokratyczne i systemy niedemokratyczne.

Systemy polityczne demokratyczne występują w 3 postaciach

a) w postaci systemu prezydenckiego; b) w postaci systemu parlamentarnego (parlamentarno-gabinetowy); c) w postaci systemu mieszanego.

Systemy niedemokratyczne występują w 3 postaciach

System totalitarny definiuje występowanie ideologicznej doktrynacji. System autorytarny - to taki system, gdzie władza skupiona jest najczęściej w ręku elity (oligarchii wojskowej), rzadziej elity cywilnej.

Istota systemu parlamentarno – gabinetowego

Ten system został ukształtowany w Wielkiej Brytanii. System parlamentarno – gabinetowy taki jak dziś (obecny) istnieje od pierwszej połowy XVIII w.

Co jest właściwe dla systemu parlamentarno – gabinetowego (cechy)

Jakby głowa państwa mogłaby być szefem władzy wykonawczej to nie byłoby takiego systemu. W systemie parlamentarno-gabinetowym szefem władzy wykonawczej jest Premier.

Przewaga Parlamentu nad innymi organami (wyższość władzy ustawodawczej nad wykonawczą) w systemie parlamentarno – gabinetowym realizuje się poprzez 3 instytucje

a) poprzez instytucję parlamentarnej inwestytury – to ta instytucja niezbędnej akceptacji Parlamentu, którą musi uzyskać powstający rząd. Jest to głosowanie nad powołaniem do życia rządu w proponowanym składzie

b) poprzez instytucję wotum zaufania. Oto wotum zaufania do Parlamentu występuje Premier...

Dwa typy systemów prezydenckich

b) II wariant systemu prezydenckiego to taki, w którym Prezydent jest szefem władzy wykonawczej ale równocześnie zdecydowanie dominuje nad całym systemem.

II wariant systemu prezydenckiego

Gdzie występuje lekko wypaczony system prezydencki. To są państwa, które nie wchodzą na system demokratyczny, bo rozpada się państwo (budowanie całkowicie nowego systemu politycznego).

I wariant systemu prezydenckiego

Prawdziwym systemem prezydenckim jest amerykański system prezydencki, który opiera się na podziale władz. Dlaczego prezydencjonalizm amerykański (amerykański system prezydencki) funkcjonuje dobrze?

Funkcje Prezydenta w amerykańskim systemie prezydenckim

Prezydent jest szefem władzy wykonawczej.

Jest głową państwa.

Jest naczelnym wodzem sił zbrojnych Stanów Zjednoczonych, ale też naczelnym wodzem gwardii stanowej – narodowej, gdy Prezydent mobilizuje ją dla służby federalnej.

Nie istnieje tu instytucja wotum zaufania i instytucja...

System mieszany

Łączy elementy systemu prezydenckiego i systemu parlamentarno – gabinetowego. W systemie mieszanym szefem władzy wykonawczej jest tylko i tylko Premier.

Kompetencje Prezydenta w systemie mieszanym (co należy do Prezydenta?)

Jest władzą wykonawczą inną niż rząd (nie podlega on Parlamentowi jak rząd).

Prezydent może rozwiązać Parlament bez podania wyraźnej przyczyny, jednak nie przed upływem roku od jego powstania.

Jest naczelnym zwierzchnikiem sił zbrojnych.

Ma częściowe uprawnienia Parlamentu...

System konwentu (cechy)

Demokracja rozumiana jest w normalnych warunkach jako taki system, w którym podejmuje się decyzje wolą większości przy poszanowaniu praw mniejszości.

Istnieją dwa podstawowe różniące się od siebie systemy wyborcze

Systemy proporcjonalne. Jeżeli są okręgi wielomandatowe mamy do czynienia z system proporcjonalnym. SYSTEM WIĘKSZOŚCIOWY.

Wariant brytyjski (system wyborczy względny)

Ten system nie jest reprezentatywny.

Wariant francuski (system wyborczy bezwzględny)

c) system ten eliminuje skrajne siły polityczne. d) jest to system niesprzyjający silnym partiom politycznym.

System skrajnie proporcjonalny

Państwa, które przyjmują taki system starają się go złagodzić.