Roccasecca dei Volsci

Czytaj Dalej

KALIŃSKI JAN DAMASCEN (imię zakonne, imię chrzestne nie znane), Ioannes Damascenus a Matre Dei

KALIŃSKI JAN DAMASCEN (imię zakonne, imię chrzestne nie znane), Ioannes Damascenus a Matre Dei, ur. 8 V 1664 w Sompolinku (Kujawy), zm. 26 XI 1726 w Dąbrowicy (Polesie), poeta. Otrzymał wykształcenie w szkołach pijarskich; wstąpił do zakonu 1681. Uczył w kolegiach w Łowiczu, Górze Kalwarii, Chełmie. W...

dei CONTI Niccolo

ok. 1395-1469, Podróżnik wenecki. Wyruszył ok. 1419 z Wenecji przez Bliski Wschód do Indii, następnie na Archipelag Malajski i z powrotem przez M. Czerwone i Kair do Wenecji, ok. 1453.

Pokój Boży (Treuga Dei)

 

Ruch powstały w X w. w Akwitanii, propagujący powstrzymanie się od przelewu krwi, a zwłaszcza wojen prywatnych w dni świąt kościelnych i w wielkim poście. Rozszerzył się na całą Francję, poparty przez potężniejszych książąt, którym ułatwiał zapanowanie nad sytuacją na własnym...

AD MAIOREM DEI GLORIAM

Skrót AMDG, pełny skrót o(mnia)AMDG, łac. dewiza: wszystko na większą chwałę Bożą; od chwili powstania zak. jezuitów ich naczelne hasło.

W dosłownym lub zbliżonym brzmieniu występuje ponad 300 razy w konstytucjach i listach Ignacego Loyoli; oddaje ducha Ćwiczeń duchownych, przepojonych ideą...

ADVOCATUS DEI

Przydomek adwokata konsystorial-nego (adwokaci Kurii rzym.), który popiera sprawę -> beatyfikacji i - kanonizacji - sługi Bożego; nie jest terminem techn. i nie spotyka się go w źródłach prawniczych.

A.D. występował podczas konsystorza pap. poświęconego beatyfikacji lub kanonizacji, na którym wygłaszał...

AGNUS DEI

Baranku Boży, w liturgii rzym. śpiew błagalny powtarzany trzykrotnie (czasem więcej razy) stanowiący cz. mszy i zakończenie litanii; w muzyce — stała ostatnia cz. wielogłosowej cyklicznej formy muz. zwanej missa.

Składa się z inwokacji Agnus Dei, qui tollis peccata mundi, skierowanej do Chrystusa...

ANGELORUM MANDATRICEM, summi Dei Genitricem

Sekwencja na święto -> Ofiarowania NMP, anonimowy utwór śląski z końca XIV lub początku XV w., popularny w liturgii tego święta na Śląsku aż do czasu wyd. drukowanego mszału wrocł. z 1505 ; schemat budowy wzięty z —> Lauda Sion, pod względem poetyckim utwór mniej wartościowy;

A.M. mówi o...

AVE VERBI DEI CELLA

Anonimowa sekwencja maryjna. Znalazł ją 1964 H. Kowalewicz w Graduale tynieckim (tarn.) w Cieszynie z ok. 1526;

składa się z 4 strof parzystych i strofy końcowej, w której widoczne są reminiscencje sekwencji o św. Jadwidze —> Consurge iubilans; mówi o narodzeniu NMP, zwiastowaniu, narodzeniu Chrystusa...

BEATA DEI GENETRIX

Hymn nieszporny na świętoNarodzenia NMP, od LH 1971, skomponowany z 2 rymowanychhymnów św. Piotra Damiani do oficjum o NMP (BeataDei Genitrix oraz Maria virgo regia).

Zawiera podziękowanieBogarodzicy za fakt przemiany niewolników grzechu w dzieciświatłości (Ef 5, 8) i prośbę, by jako córka król. rodu...

CAVA dei TIRRENI

Udzielne opactwo benedyktyńskieŚwiętej Trójcy w pd. Włoszech, powstałe w XI-XTV w. ; ośrodekkongr. zakonnej.

Opactwo założył Alferyk, mnich z -» Cluny, który po nieudanejpróbie reformy podupadłych klasztorów (podjętej z poleceniaksięcia Salerno) prowadził życie eremickie w grocie C.k. Salerno; dla...

CONZAS — ANT'ANGELO dei LOMBARDI — BISACCIA

Metropolia w pd. Włoszech (Kampania) z sufr. Lacedonia.

Bpstwo Conza, istniejące w VIIlNw., podniesiono w XI w. do rangi metropolii; 1921 do Conza przyłączono bpstwo Sanť Angelo dei Lombardi—Bisaccia (powstałe 1513 ze zjednoczenia 2 bpstw; istniejących od XII w.); abpem C. był 1552-53 A. Catharinus...

DEI FIDE, QUA VIVIMUS

Hymn tercji niedziel i dni powszednich wielkiego postu (od 1971), znany od VIII w.; zawiera wezwanie do uwielbiania Chrystusa za jego zbawczą śmierć na krzyżu oraz prośbę o uchronienie odkupionych przed postępowaniem niezgodnym z duchem ewangelicznym.

 

PL 18, 1197; AH LI 64; Chev 4323; LH II 33.

DEI GENITRIX ILLIBATA

Łac. przekład pol. pieśni Bogurodzica, sporządzony zgodnie z jej rytmem (choć nieudolnie) do śpiewu na melodię popularną jako mszalna sekwencja na uroczystości MB.

Znajduje się jedynie w maryjnym tomie Gradualu tarnowskiego z ok. 1526 (po tekście pol. i melodii) w 2 łac. redakcjach z niewielkimi...

DEI GRATIA

(łac. z łaski Bożej), Formuła dewocyjna używana w intytulacji dokumentów wystawianych przez bpów oraz chrześcijańskich władców; wyraża przekonanie wystawcy dokumentu o pochodzeniu jego władzy od Boga.

Genezę formuły D.g., którą posługiwali się początkowo bpi, a nast. także monarchowie chrzęść...

FOKOLARINI, Movimento dei Focolari

(wł. focolareognisko domowe), kat. ruch międzynar. powstały we Włoszechw okresie II wojny świat, dla ożywienia jedności wKościele, a także (w wymiarze ekum.) dialogu z in. religiamii niewierzącymi; od 1962 publiczne stow, wiernych o nazwieOpera di Maria (Dzieło Maryi).

1. G e n e z a i r o z w ó j -...

GUTENZELL, Godenzelle, Cella Dei

Dawne opactwocysterek w Górnej Szwabii k. Biberach powstałe 1238 z fundacjibeginek z rodziny grafów Schlüsselberg; opactwo przejąłpod swą opiekę pap. Grzegorz IX i nadał mu przywileje;1389 zbudowano nowy klasztor; 1578-1625 pod wpływemopactwa w —> Salem przeprowadzono reformę klasztoru wG.; od 1753 G...

HIC ATHLETA DEI, DONATUS LAUDE TROPHAEI

Rymowane oficjum śląskie ku czci św. — Bartłomieja Apostoła(autor nieznany) powstałe w XV w. w Trzebnicy; wg G.M.Drevesa (AH XXV 137-142), który odnalazł to oficjum wrękopisie trzebnickiego brewiarza, nie jest ono pochodzeniazak.; zawiera dokładny opis wyglądu Apostoła, co jest rzadkościąw utworach...

HIC EST DIES VERUS DEI SANCTO SERENUS LUMINE, Niebiańskim blaskiem pogodny ten dzień prawdziwie jest Boży

Hymn w godzinie czytań okresu wielkanocnego,przypisywany Ambrożemu (PL 17,1183), wprowadzony 1971do LH (II 421; LG II 423; tekst także w AH L 16); wg Regulamonachorum Cezarego z Arles był przeznaczony do liturgiiwspomnienia dziewic, natomiast Aurelian wprowadził go dojutrzni i nieszporów wielkanocnych.

Hymn...

„HOMO DEI"

Czasopismo ascetyczno-pastoralne dlakapłanów, wydawane przez redemptorystów - od 1932 w Tuchowie,od 1946 we Wrocławiu, od 1956 w Warszawie, od1991 ponownie w Tuchowie.

Założone zostało przez K. Smorońskiego(zm. 1941) przy seminarium duch. redemptorystóww Tuchowie w celu niesienia pomocy kapłanom w ich...

Agnus Dei, agnus, agnusek

Medalionik z wosku zodciskiem Baranka, czasami z wyobrażeniem św. JanaChrzciciela, z Barankiem na odwrocie, oprawny wsrebro,bursztyn lub kryształ; poświęcany przez papieża;znany w Rzymie od IX w.(łac. 'Baranek Boży (Chrystus)')