Dokumentacja geologiczna złoża kopaliny

D. sporządzana w celu określenia zasobów złoża oraz rozpoznania jego budowy geologicznej dla projektowania zakładu górniczego; d.g. powinna określać:

– rodzaj, ilość i jakość rozpoznanych kopalin,

– położenie złoża, jego budowę geologiczną, formę i granice,

– elementy środowiska otaczającego...

Forma złoża

Geometryczny kształt skupienia → kopaliny; wyróżnia się formy: izometryczne (gniazda, kieszenie), płytowe (pokłady, soczewki, żyły), słupowe (słupy, kominy, diapiry) oraz formy złożone.

Gospodarka złożem

Określona przepisami działalność zmierzająca do racjonalnego wykorzystania złóż kopalin przy uwzględnieniu ochrony środowiska; podstawą dla prowadzenia właściwej g.z. jest dokumentacja geologiczna, a następnie → projekt zagospodarowania złoża.

Grupy złóż

Wyróżnia się grupy:

I złoża lub ich części o prostej, łatwej do interpretacji budowie geologicznej, ciągłe, co najwyżej w niewielkim stopniu zaburzone tektonicznie; zmienność miąższości, jakości kopaliny i zasobności mała, współczynnik zmienności V do ok. 30%; warunki hydrogeologiczne i...

Kategorie poznania złoża

Wyróżnia się kategorie:

D – złoża przewidywane, prognostyczne, na podstawie nielicznych rzadkich wyrobisk lub odsłonięć naturalnych oraz danych geofizycznychpozwalającychokreślić w przybliżeniu możliwy obszar występowania złoża oraz rzadziej i jakość kopaliny; prawdopodobne granice złoża...

Klasyfikacja złóż z punktu widzenia ich ochrony

Wyróżnia się złoża:

unikatowe – w skali całego kraju (znane 1-2 złoża) o wyjątkowej wartości użytkowej (np. złoża rud Mo-W; alabastru itp.),

rzadkie w skali całego kraju (znanych tylko kilka złóż) lub złoża skoncentrowane w określonym regionie (np. złoża rud Zn-Pb, Cu, złóż siarki),

rzadkie...

Klasyfikacja złóż z punktu widzenia ochrony środowiska

Wyróżnia się złoża:

A – małokonfliktowe–możliwedoeksploatacji bez żadnych specjalnych uwarunkowań,

B – konfliktowe–możliwedoeksploatacji(w całości lub częściowo) po spełnieniu specjalnych wymagań ochrony środowiska i których celowość eksploatacji wymaga szczegółowej analizy ekonomicznej z...

Kontur złoża

Granica złoża przedstawiona na mapie lub przekroju, wyznaczona na podstawie wyników prac rozpoznawczych; wyróżnia się k.:

geologiczny – wyznaczony na podstawie kryteriów → geologicznych,

interpolowany – wyznaczony pomiędzy punktami rozpoznawczymi,

wewnętrzny – granica (zasobów) prowadzona po skrajnych...

Kryteria bilansowości złoża

Cechy, jakimi powinno charakteryzować się → złoże, aby mogło być przedmiotem eksploatacji; graniczne wartości → parametrów złoża, przy których jego eksploatacja jest ekonomicznie opłacalna; k.b. określają odpowiednie przepisy.

Kryteria geologiczne złoża

K., na podstawie których wyznacza się granice → złoża i definiuje złoże jako naturalne nagromadzenie → kopaliny, które może być przedmiotem eksploatacji obecnie lub w dającej się przewidzieć przyszłości.

Kryteria złoża przemysłowego

Wymagania stawiane złożu lub jego części, w tym graniczne wartości parametrów → złoża, przy których jego eksploatacja jest technicznie możliwa i ekonomicznie uzasadniona w warunkach konkretnego → projektu zagospodarowania złoża, przy spełnieniu wymagań ochrony środowiska i bezpieczeństwa pracy;...

Ochrona złoża

Zabezpieczenie wykorzystania kopaliny zgodnie z pełną jej wartością użytkową oraz zasobów przed nieuzasadnionymi stratami; w okresie przed podjęciem eksploatacji polega na ochronie powierzchni przed takim zagospodarowaniem, które by uniemożliwiło późniejszą działalność...

Odkrywkowa eksploatacja złoża

Ogół czynności wykonywanych w celu uzyskania kopalin i skał płonnych ze złoża i odtransportowania na → składowisko lub inne miejsce przeznaczenia.

Operat ewidencyjny zasobów złoża kopaliny

O. prowadzony w ramach e.z.z., zawierający zaktualizowane tabelaryczne zestawienie z. wg stanu na dzień 31 grudnia każdego roku oraz inne dane wg przepisów.

Poszukiwanie

Wykonywanie prac geologicznych w celu odkrycia i wstępnego udokumentowania → zasobów złóż kopalin lub wód podziemnych.

Projekt zagospodarowania złoża

P. uwzględniający geologiczne warunki występowania złoża, wymagania w zakresie ochrony środowiska, bezpieczeństwa powszechnego, bezpieczeństwa życia i zdrowia ludzkiego, technicznych możliwości oraz ekonomicznych uwarunkowań wydobywania kopaliny; p.z.z. sporządza się dla istniejącego lub...

Rabunkowa gospodarka złożem

Pośpieszna eksploatacja najłatwiej dostępnych, zwykle najbogatszych części złoża, których wybieranie wymaga najmniejszego nakładu pacy, a przynosi największe doraźne korzyści; działalność taka wiąże się z dużymi → stratami i przedwczesnym wyczerpaniem zasobów złoża.

Rodzaj eksploatacji złoża

Rozróżnienie eksploatacji złoża ze względu na położenie w ziemi; rozróżnia się eksploatację odkrywkową oraz eksploatację podziemną.

Równoległy postęp eksploatacji złoża

P. polegajcy na równomiernym przesuwaniu →frontu eksploatacyjnego, przy ktorym jednostkowe przesuniecia frontu są w przybliżeniu jednakowe.

Selektywna eksploatacja złoża

E. części złóż różniących się jakością kopaliny celem uzyskania → urobku o jakości uzgodnionej z zakładem przeróbczym, oddziałem wstępnym cementowni lub innym odbiorcą.