FILOZOFIA JAKO TYP POZNANIA - ROLE POZNANIA LUDZKIEGO

Przy tym zachodzi istotne powiązanie działania z poznaniem: nasze postępowanie czy wytwarzanie nie oparte na orientacji co do przedmiotu,  środków, okoliczności tych czynności byłoby czymś nierozumnym, nieskutecznym, liczącym chyba jedynie na „ślepy traf, na szczególny zbieg ...

FILOZOFIA JAKO TYP POZNANIA - POZNANIE JAKO CZYNNIK AUTONOMII OSOBY LUDZKIEJ

Społeczeństwo ludzkie - o ile jest współŜyjącą i współpracującą grupą osób (a więc jestestw poznających, samookreślających się, których bytu nie moŜna sprowadzić do roli egzemplarza gatunku czy jednostki w zbiorze) -potrzebuje kompetentnych badaczy, bezkompromisowo poszukujących prawdy,

POZNANIE NAUKOWE

Rozbieżności wśród rezultatów naszych poznań prowadzą do rozróżnienia między tym, co wiemy, a tym, co nam się wydaje, i do sformułowania koncepcji poznania naukowego.

POZNANIE NAUKOWE - POZNANIE NAUKOWE A POZNANIE POTOCZNE

W poznaniu potocznym dochodzą do głosu motywy i czynniki pozapoznawcze - poznanie naukowe świadomie i systematycznie je eliminuje, poniewaŜ emocje, upodobania czy pragnienia jako takie nie pełnią funkcji poznawczych, a mogą łatwo zniekształcić przebieg poznawania (mogą one natomiast być zewnętrzną „siłą napędową" podejmowanych badań).

POZNANIE NAUKOWE - OKREŚLENIE NAUKI

Nie będziemy tu szli za tymi, którzy jedną z nauk (np. Nauka pojęta socjologicznie to dział kultury, określona działalność społeczna wraz z uprawiającymi ją i korzystającymi z niej (dysponującymi nią) osobami, instytucjami itd.

POZNANIE NAUKOWE - PODZIAŁ NAUK

Poprzestaniemy na wyróŜnieniu następujących grup nauk: 1) nauki filozoficzne: przede wszystkim teoria bytu (metafizyka) i teoria poznania (gnozeologia),  obok których wymienia się kosmologię (filozofię przyrody), antropologię lub psychologię filozoficzną (filozofię człowieka), teodyceę (filozofię Boga), aksjologię (filozofię wartości),

POZNANIE FILOZOFICZNE

Zarówno względy czysto poznawcze, jak i ludzka potrzeba racjonalizacji poglądu na  świat powodują, iŜ nauki szczegółowe nie wystarczają, pozostaje problematyka filozoficzna. Stąd doniosłość zagadnienia naukowego charakteru tak pojętej filozofii.

POZNANIE FILOZOFICZNE - Z DZIEJÓW POJMOWANIA FILOZOFII

Przyczyniły się do tego głównie z jednej strony sukcesy nauk przyrodniczych (fizyki newtonowskiej - sam Newton opatrywał swoje prace z zakresu fizyki terminem „filozofia" - i biologii darwinowskiej), z drugiej krytyka empirystów (przede wszystkim D.

POZNANIE FILOZOFICZNE - PROBLEMATYKA FILOZOFICZNA

Wbrew niektórym, wyodrębnienie się z filozofii logiki (której zresz Arystoteles do filozofii nie zaliczał), psycholo-gii czy innych dyscyplin szczegółowych nie pozbawiło filozofii swoistych za-gadnień, nie pozbawiło jej odrębnego zespołu problemów.

POZNANIE FILOZOFICZNE - POZORNA JAŁOWOŚĆ FILOZOFII

Nie będzie on jednak przerażajmy, jeśli uświadomimy sobie jego główne przyczyny (pomijamy ewentualne czysto subiektywne powody u badaczy): 1) problematyka filozoficzna jest na ogół trudna i subtelna; komplikuje ją fakt nawarstwiania, zachodzenia na siebie w ciągu dziejów róŜnych ujęć, których autorzy nie zawsze dbali ...

RÓŻNE KONCEPCJE TEORII POZNANIA

Upraszczając sprawę, moŜna wyróŜnić jako zasadnicze następujące koncepcje teorii poznania: 1) Według jednej z nich (nazywamy ją psychofizjologiczną koncepcją teorii poznania) problematyka teoriopoznawcza jest fragmentem problematyki takich nauk szczegółowych, jak psychologia, fizjologia, socjologia i razem z nimi ...

OKREŚLENIE TEORII POZNANIA. STOSUNEK DO INNYCH NAUK

Teoria poznania jako poznanie poznania jest jedną z metanauk. Badając poznanie jako informatora, teoria poznania zajmuje się jego praw-dziwością i tym, co się z nią wiąŜe. z drugiego na trzeci itp.

METODA TEORII POZNANIA

Podstawowymi czynnościami upra-wiającego teorię poznania będą  świadome czynności poznawcze ujmowania i opisu poznawania i poznania tego, co i jak jest dane, oraz  świadome czynności formułowania, rozumienia i opisu słownych (językowych) postaci rezultatów poznawczych.

PROBLEMATYKA TEORII POZNANIA

W związku z oceną sprawności poznawczej głównych naszych czynności wyróŜnia się szereg problemów (dających się potraktować jako szczegółowe przypadki wyŜej wymienionych), jak zagadnienie jakości zmysłowych, zagadnienie uniwersaliów, zagadnienie wiedzy koniecznej (sądów ...

POZNANIE - POJĘCIA I SĄDY. INTELEKCJA

Odpowiednikiem pojęcia (przedstawienia myślowego czegoś) w zyku jest nazwa lub wyraŜenie nazwo-we; stąd określa się teŜ pojęcie jako znaczenie nazwy w danym zyku.

POZNANIE - DEFINICJE

Zarówno przy uzyskiwaniu wiedzy o przedmiotach w bez-pośrednim z nimi kontakcie, w ich analizie niejako w obliczu poznawanych przedmiotów, jak i ostatecznym formułowaniu i porządkowaniu wiedzy doniosłą rolę odgrywają definicje, określenia, dotyczące bądź poznawanych przedmiotów, bądź pojęć i terminów, którymi się ...

POZNANIE - PODZIAŁ LOGICZNY

Jeśli przynajmniej jeden z członów danego podziału poddajemy nowemu podziałowi, otrzymujemy k l a s y f i k a c j ę .

POZNANIE - TYPY ROZUMOWAŃ

Jeśli „prawo logiki" będziemy tu rozumieć - jak chcą niektórzy - jako tezę (lub opartą na niej regułę) logiki dedukcji, czyli klasycznego rachunku logicznego, wówczas niepoprawnymi formalnie byłyby wszystkie wnioskowania, w których wniosek wynika z przesłanek na podstawie powiąz treściowych (sensu) przesłanek i wniosku, oraz wszystkie ...

POZNANIE - UZASADNIENIE

Wtedy jednak nie modyfikujemy roli poznawczej samego bezpośredniego poznania ani nie dostarczamy przesłanek, z których uzyskana przez nie informacja wynikałaby, lecz tylko badamy powody ewentualnego powątpiewania w jego wartość i rozpoznajemy wiarygodność analizowanego poznania (zdobywając dodatkową samoświadomość ...

POZNANIE - STAWIANIE PYTAŃ

Rozróżnijmy: 1) świadomą czynność zadania (postawienia) pytania, akt zapytywania, 2) wytwór i zykową wypowiedź aktu, mianowicie zdanie pytajne, 3) samo znaczenie pytania jako wytworu (zdania pytajnego), czyli formułowane w pytaniu zagadnienie (z grecka - problemat czy problem, z łacińska ...