Kościół św. Elżbiety w Gdańsku

Kościół św. Elżbiety w Gdańsku

Kościół św. Elżbiety w Gdańsku – zabytkowy kościół rektorski, leżący w granicach parafii św. Brygidy archidiecezji gdańskiej. W latach 1622-1820 była to druga świątynia gdańskich kalwinistów. Świątynia jest budowlą gotycką z cegły, jednonawową, posiada jedną wieżę na osi, gwiaździste prezbiterium i jedną boczną...

Czytaj Dalej

ANGLIKAŃSKI KOŚCIÓŁ, Anglican Communion

Wspólnota Kościołów świata wywodzących się z reformacji ang. XVI w., pozostających we wspólnocie eklezjalnej z sobą oraz z abpami Canterbury i Yorku.

 

I. Dzieje — 1. Geneza i powstanie, 2. Wiek XVII-XIX, 3. Dążności refor-mistyczne i zjednoczeniowe; 4. Ustrój i organizacja Church of England; II. Misje;...

EKLEZJOLOGIA - W TEOLOGII PRAWOSŁAWNEJ

E., oparta na założeniach właściwych wsch. tradycji teol., rozwijała się zwł. od XIX w. w formie systematycznej refleksji nad tajemnicą Kościoła, chociaż nie ujęto jej jako odrębnego traktatu ; w XX w. wyodrębniło się w niej kilka nurtów o znaczeniu ekum. (-» ekumenizm III B).

A. GENEZA i ROZWÓJ —...

EKUMENIZM - EKUMENIZM a MISJE

Współzależność między misjami a e. rozważano na zjazdach, konferencjach i kongresach -> Międzynarodowej Rady Misyjnej oraz -> Ekumenicznej Rady Kościołów (ERK), zwł. poświęconych sprawom -> misji, a także na Soborze Wat. II w celu usunięcia braku jedności w działaniu utrudniającego -»•...

BIBLIA w DUSZPASTERSTWIE - DZIEJE

W Kościele apostolskim B. stanowiła podstawępracy mis. i duszpast.; apostołowie, powierzając „obsługiwaniestołów" 7 mężom, sami poświęcili się „wyłącznie modlitwiei posłudze słowa" (Dz 6,1-4). Głównym zadaniem duszpast.było „czytanie, zachęcanie, nauka" (1 Tm 4,13).

Taki stosunekdo B. miał...

CHARYZMAT

(gr. charizesthai obdarowywać, charismata dary), Dar nadprzyr., którego Chrystus uwielbiony udziela wiernym przez Ducha Świętego w celu wypełnienia określonej służby we wspólnocie -» Ludu Bożego; jako dar zwyczajny, powsz. i różnorodny stanowi określone ukierunkowanie -» łaski Bożej ; nazwę ch...

CHRZEŚCIJAŃSTWO - DZIEJE

Dzięki misjom, prowadzonym od czasów apost. (-» chrześcijaństwo I B) dokonywała się stopniowo chrystianizacja świata i formowała duchowość chrześcijańska.

A. STAROŻYTNOŚĆ — Rozszerzaniu się ch. sprzyjała przede wszystkim jedność terytorialna, językowa i kulturalna cesarstwa rzym., utrudniała...

EKLEZJOLOGIA - W TEOLOGII KATOLICKIEJ

E. stanowi jeden z podstawowych traktatów, jakkolwiek pozostaje w stadium ciągłego formowania się. -

A. POCZĄTKI — Kościół wierzy, że wywodzi się cały z osoby -> Jezusa Chrystusa, jako podstawowe ucieleśnienie misterium zbawienia w historii; pełna jednak świadomość kośc. składa się z prostej...

EKUMENIZM - PRZEJAWY

Powszechnie przyjmuje się, iż ruch ekum. zrodził się pod koniec XIX w., a mimo to niektóre elementy e. towarzyszą dziejom chrześcijaństwa od czasów apost. ; drogi ku jedności, które na sile przybrały dopiero w XX w., stały się impulsem dla współczesnego -> ruchu ekumenicznego.

1. Droga odnowy —...

ETOS CHRZEŚCIJAŃSKI - PRZEJAWY

Moralno-obyczajowe życie chrzęść, w kontekście środowiska i kultury spowodowało ujawnienie się swoistych przejawów e., charakterystycznych dla poszczególnych e-tapów historii chrześcijaństwa.

A. W ŚWIECIE — 1. Okres wczesnochrześcijański — Od założenia pierwszej gminy chrzęść, w Jerozolimie (ok...

Dzieje parafii i kościoła św. Barbary w Rumianie

Dzieje parafii i kościoła św. Barbary w Rumianie Kościół św. Barbary nie doczekał się żadnego wyczerpującego opracowania. Literatura powierzchownie zajmuje się ta świątynią, ograniczając się jedynie do datowania i krótkich opisów. Wiadomości na temat historii kościoła możemy czerpać jedynie z niepublikowanych, dotychczas nieznanych źródeł. Praca ta dotyczy dziejów kościoła rumiańskiego (obecnego oraz poprzedniego) powstała w oparciu o przeprowadzoną ...

Monofizytyzm i koscioly

Monofizytyzm to kierunek w teologii chrześcijańskiej przyjmujący, że w Chrystusie jest tylko jedna natura, jednocześnie boska i ludzka. Pogląd ten został sformułowany przez mnicha z Konstantynopola, Eutychesa. Herezja monofizycka powstała z chęci zwalczenia herezji nestoriańskiej. Podczas gdy nestorianie rozdzielali jedność natury Boskiej i ludzkiej w Chrystusie, to uczeni aleksandryjscy popadli w drugą krańcowość. Monofizytów można podzielić na dwie grupy: Pierwsi to ...

Zabytki - kościół Świętej Trójcy w Będzinie

I. Charakter zabytku W mieście Będzin na Górze Zamkowej znajduje się zabytkowy kościół Świętej Trójcy z XIV w. II. Historia zabytku Najstarsze partie murów kościoła pamiętają jeszcze czasy Kazimierza Wielkiego. Parafia będziński istniała już co najmniej w XIII w, ale murowany kościół wzniesiono dopiero ok. 1364 roku. Pierwotnie drewniany, wzmiankowany 1326 r. Wzniesiony zapewne z fundacji Kazimierza Wielkiego. Odnowiony w 1601 r. w czasie najazdu Szwedów w 1655 ...

Jak zmieniała się rola kościoła od średniowiecza do współczesności

Kościół w całym okresie swojego istnienia przeżył szereg transformacji dostosowujących go do otaczającej go sytuacji. Rola kościoła uzależniona była w głównej mierze od koniunktury światowej. Średniowiecze to okres w naszych dziejach, w którym rola i znaczenie kościoła było bardzo silne, lecz...

AUGUSTIANIE - EREMICI, Ordo Fratrum Eremitarum Sancti Augustini (OESA)

Zakon zał. 1256 we Włoszech przez pap. Aleksandra IV w wyniku złączenia kilku kongr. pustelniczych, oparty na regule św. Augustyna; ma na celu pracę duszpast. i mis., podejmuje także działalność nauk.; od 1303 zak. żebrzący.

I. GENEZA i DZIEJE — Geneza a. wiąże się z ruchem eremic-kim ( -> eremici)...

BIBLII ILUSTRACJA

Szata ilustrująca i zdobiąca bibl.tekst w kodeksach Biblii lub niektórych księgach liturg. (od IIIdo XVI w. w rpsach, nast. w drukach bibl.).

1. RĘKOPISY

1. W o k r e s i e wczesnochrześcijańskim —iluminowano poszczególne księgi ST i NT lub ich grupy (Pięcioksiąg,Ośmioksiąg, Psalmy, Księgę Joba...

BIBLIOTEKI KOŚCIELNE - W KOŚCIELE POWSZECHNYM

Historię b. kościelnychdzieli się na 3 epoki odpowiadające tradycyjnemu podziałowidziejów Kościoła.

A. OKRES WCZESNOCHRZEŚCIJAŃSKI — Początek b. kościelnymdały archiwa pierwotnych gmin chrzęść, przechowujące przedewszystkim księgi Pisma Św., akta i spisy męczenników, listybpów oraz dzieła...

BYTOM

Siedziba parafii rzym.kat. i dekanatów w diecezjiopolskiej oraz parafii ewang.augsb. w diecezji katowickiej. B. należałdo diec. krakowskiej, a 1821-1945 do archidiec. wrocławskiej.Gród, zał. przez króla Kazimierza Odnowiciela w poł. XI w.,zniszczony 1241 przez Tatarów, otrzymał 1254 przywilej lokacyjnyod...

EKLEZJOLOGIA - W TEOLOGII PROTESTANCKIEJ

E., z uwagi na ciągłą ewolucję pojęcia Kościoła, jest jednym z najbardziej kontrowersyjnych aspektów międzywyznaniowego -* dialogu (III).

A. GENEZA — Punktem wyjścia całej protestanckiej e. są poglądy M. Lutra w 2 zasadniczych etapach rozwojowych — początkowo podkreślał on niewidzialny i czysto...

ERAZM Św. bp.

zm. w III lub na pocz. IV w. w Formii (prow. Latina), męczennik, jeden z czternastu wspomożycieli.

Wg legendarnej Passio z VI w. miał pochodzić z Antiochii i był prawdopodobnie bpem w Formii, gdzie jego grób stał się centrum kultu; w Rzymie na Monte Celio i w okolicy Neapolu wzniesiono benedyktyńskie...

EWANGELISTA - W IKONOGRAFII

E. są przedstawiani w postaci naturalnej lub symbolicznie, czyli jako 4 żyjące istoty — człowiek, wół, lew i orzeł- z bibl. wizji Ez (1,1-28), Iz (6,1-3) i Ap (4,1-9); ukazywane z nimbem i skrzydłami w postaci zwierzęcej bądź ludzkiej — albo jako pojedyncze antropomorfy zwieńczone symboliczną głową...