Izydora Dąmbska

Izydora Dąmbska (ur. 3 stycznia 1904 we Lwowie, zm. 18 czerwca 1983 w Krakowie) - polska filozof, logik, epistemolog. Uczennica i współpracowniczka Kazimierza Twardowskiego, przedstawicielka filozoficznej szkoły lwowsko-warszawskiej. Wywodziła się ze starej szlacheckiej rodziny Dąmbskich z Lubrańca, herbu Godziemba, którzy do czasów rozbiorów mieszkali na Kujawach. Na przełomie XVIII i XIX...

Czytaj Dalej

Filozofia w Polsce

Udział Polaków w myśli filozoficznej zaznaczył się już w XIV w. (uczony-przyrodnik Witelo Ślązak). W 1364 r. powstała Akademia Krakowska, co przyczyniło się do szybkiego rozwoju filozofii w Rzeczpospolitej.

Istotną datą jest jednak 1830/1831, kiedy to powstaje filozofia mesjanistyczna związana z...

PIERWSZY OKRES FILOZOFII ŚREDNIOWIECZNEJ (WCZESNE ŚREDNIOWIECZE, DO XII W.)

Encyklopedie zostawili trzej najsławniejsi pisarze Zachodu, żyjący w odstępach stuletnich i piszący w początkach VII, VIII i IX wieku: Izydor z Sewilli (ok.

ZESTAWIENIA, ZAGADNIENIA WCZESNEGO ŚREDNIOWIECZA

Było rozwiązywane według dwóch tradycji: a) podział Platoński (na logikę, fizykę i etykę), wytworzony w Akademii, uznany przez stoików, przejęty przez Ojców Kościoła (Orygenes, Augustyn) i używany stale aż do czasów Boecjusza i Kasjodora, był do nauki średniowiecznej wprowadzony przez Izydora, Alkuina, Eriugenę i stosowany był jeszcze w XII w.

POZNANIE - STAWIANIE PYTAŃ

Jak słusznie pisze I. Dąmbska, „[...] od pytań zadawanych sobie lub otoczeniu zaczyna się czynne poznawanie rzeczywistości, pytanie więc jest istotnym składnikiem badania, poszukiwania". Wiedza rozwija się przez formułowanie i stawianie pytań oraz szukanie na nie właściwych i prawdziwych odpowiedzi...

SZERSZE I WĘŻSZE POJĘCIA ZNAKU

Przy najszerszym rozumieniu termin „znak" oznacza wszelki przedmiot, który w jakikolwiek sposób odnosi jego uŜytkownika (jako znaku) do czegoś transcendentnego względem tego przedmiotu, który stanowi medium  (środek) w docieraniu do czegoś, w udostępnianiu czy przywoływaniu czegoś innego (desygnatu znaku...

OZNAKI I ZNAKI W SENSIE WŁAŚCIWYM

Oznaka to jakiś przedmiot naturalny (zastany), powiązany rzeczowo z innym przedmiotem (najczęściej jako skutek określonej przyczyny) i swoim zachodzeniem wskazujący na zachodzenie (swej) przyczyny. Na przykład wysypka na ciele jako oznaka (objaw) choroby, dym jako oznaka ognia. Podmiot traktujący pewien...

FILOZOFIA WE WSPÓŁCZESNEJ POLSCE - OKRES MIĘDZYWOJENNY. SZKOŁA LWOWSKO - WARSZAWSKA

W wy-niku działalności dydaktyczno-organizacyjnej K. T w a r d o w s k i e g o (1866-1938), ucznia F. Brentany, na terenach polskich powstała pierwsza nowo-czesna szkoła filozoficzna, która odrodzonej Polsce (po I wojnie  światowej) dostarczyła wielu wybitnych filozofów, logików i psychologów, uczonych...

Jak zmieniała się rola kościoła od średniowiecza do współczesności

Izydor stał się kopalnią i skarbcem, był wykorzystywany i naśladowany w ciągu ośmiu następnych wieków.

Madryt

Izydora.

HAGIA SOPHIA

532-37 przez dwóch Greków z Azji - Anthemiosa z Tralles i Izydora z Miletu.

OJCIEC

Izydora z Sewilli, 636, a dla ojców kośc.

ZWIERZĘTA

Ambrożego, Bernarda i Izydora; jeleń z krucyfiksem - śś.

Państwo a cerkiew na Rusi i w Moskwie

1438-1445 Unia Florencka ostatni cesarz Konstantynopola dąży do podpisania unii z † zachodnim; Moskwa wystąpiła przeciwko unii i nie zaakceptowała Izydora, zwolennika tejże unii.

Tomasz Strzempiński

Ten argument zaczerpnął Tomasz z Izydora z Sewilli De summo bono, a ponadto wywód o narodzinach władzy oparł na dziele Policraticus Jana z Sulisbury.

AFFAITA, Affati IZYDOR

, wnuk Izydora, syn Dominika, architekt król.

AGNOSTYCYZM

(gr. ágnostos niepoznawalny), Termin wprowadzony do filozofii 1863 przez T. H. Huxleya (Collected Essays, Lo 1893) na oznaczenie niepoznawainości rzeczywistości istniejącej poza zjawiskami.

W znaczeniu ogólnym a. to stanowisko teoriopoznawcze głoszące niepoznawalność czegokolwiek (a. powszechny) albo...

AKT LUDZKI

(łac. actus czyn, czynność, przejaw), Świadome celowe działanie człowieka (a.l. w ogólności); przeżycie świadome wypełnione jednorodną treścią, zamknięte w jednostce czasu (a.l. psychiczny); działanie, w wyniku którego zachodzi relacja intelektualna między podmiotem a przedmiotem (a.l. poznawczy);...

ALCALÁ de HENARES

Izydora) i studiujących języki bibl.

ALDERYK, Alderic Św. bp.

z opactwem Saint-Calais, które chciał poddać władzy biskupiej, były powodem powstania w jego otoczeniu falsyfikatów: Actus pontificum Cenoinannis in urbe degentium oraz Gesta domini Aidrici, będących przedmiotem długotrwałych dyskusji historiografów i dyplomatyków; łączone z twórczością -> Pseudo-Izydora oraz niejednokrotnie przypisywane samemu A.

ANALOGIA

(gr. analogia odpowiedni stosunek), Podobieństwo, zwł. oparte na odpowiedniości relacji; upodobnienie przez proporcję. A. może być podstawą: Io wiązania stanów rzeczy, 2° przenoszenia nazw z jednego przedmiotu na inne oraz twierdzeń o jednym przedmiocie na inny. O a. w sensie techn. mówi się przede...