Corpus Iuris Civilis

Czytaj Dalej

CORPUS IURIS CIVILIS

Termin określający prawdopodobnie od XVI w. zbiory prawa rzym. powstałe w wyniku przeprowadzonej 528-534 przez ces. Justyniana Wielkiego kodyfikacji oraz zbiór Nowel justyniańskich.

We wczesnym średniowieczu dla oznaczenia zbiorów praw kośc. czy świeckich posługiwano się terminem Corpus iuris; użył go...

Corpus iuris civile

Corpus iuris civilis to stworzona w średniowieczu nazwa kodyfikacji justyniańskiej wraz z nowelami.

CORPUS IURIS CANONICI (CIC)

Nazwa grupy 6 ksiąg zawierających normy średniow. prawa kanonicznego. Począwszy od XVI w., do CIC należą Dekret Gracjana, Dekretały Grzegorza IX, Księga szósta (nazwa rzadko używana w brzmieniu pol. na określenie Liber sextas pap. Bonifacego VIII), Klementyny, Ekstrawaganty Jana XXII i Ekstrawaganty...

Corpus Iuris Canonici

(łac. “Zbiór Przepisów Prawa Kanonicznego”). Główny zbiór praw Kościoła katolickiego, dopóki Benedykt XV nie ogłosił Kodeksu Prawa Kanonicznego (Codex Iuris Canonici) w roku 1917. Corpus Iuris Canonici powstawało w sześciu etapach:

a. Gracjan, dwunastowieczny mnich z Bolonii, uporządkował prawo...

Prawnicy okresu iuris prudentia i świeckiej (okres klas)

W okresie prawa klasycznego począwszy od Augusta przyznano wybitnym prawnikom prawo do udzielania odpowiedzi na reskrypty skierowane do cesarza, które Hadrian podniósł do rangi ustawy. Istniała także rada cesarska tworząca projekty ustaw cesarskich. Prawnicy swoje prace zbierali w dzieła oraz tworzyli...

Actiones civilis i honoraria

Actiones civiles (skargi cywilne) pochodziły z prawa cywilnego, natomiast actiones honorariae pochodziły z edyktów pretora i edyla kurulnego. Te ostatnie nadawały często sankcje stanom faktycznym nie chronionym prawem cywilnym, często tworzono były przez modyfikacje prawa cywilnego np. formułka z...

Zobowiązania stricti iuris i bonae fidei

Ze względu na zakres ochrony procesowej zobowiązania dzieliły się na stricti iuris i bonae fidei. Zobowiązania „ścisłego prawa” wywodziły się z dawnego ius civile. Wiązały one strony dokładnie według treści stosunku prawnego. Przy umowach zaskarżalnych zobowiązania stricti iuris powstawały z...

Osoby sui i alieni iuris

Osoby sui iuris , to takie które nie podlegały w rodzinie niczyjej władzy, a alieni iuris podlegały męskiej zwierzchności (np. syn)

Sytuacja prawna osób alieni iuris

Sytuacja prawna osoby alieni iuris była w sferze stosunków majątkowych podobna do sytuacji niewolnika. Osoba podlegająca pater familiae pozbawiona była zdolności majątkowej, więc wszystkie jej nabytki stanowiły własność zwierzchnika. Zakres zdolności majątkowej w przypadku osoby alieni iuris poszerzał...

Nemo plus iuris...

Nemo plus iuris in alium transferre potest, quam ipse habet . Nikt nie może przenosić na drugiego więcej prawa niż sam ma . Znaczy to, że suma uprawnień nabywcy nie może być większa niż suma uprawnień które przysługiwały zbywcy.

KOMPENSACJA W IUDICIA STRICTI IURIS

Kompensacja – przez potrącenie czyli kompensate rozumiemy w prawie dzisiejszym umorzenie wierzytelności w wyniku przeciwstawienia roszczeniu wierzyciela wzajemnej wierzytelności ze strony dłużnika.

Iudicia stricti iuris – powództwa ścisłego prawa.

Actiones stricti iuris – bonae fidei

Podział skarg in personam na:

actiones stricti iuris – ścisłego prawa, skargi cywilne pochodzące z dawnego prawa Kwirytów, ograniczona była samodzielność sędziego ograniczonego treścią formułki (kontraktu).

actiones bonae fidei – dobrej wiary, działanie sędziego opierało się na...

Ignorantia iuris

Błąd co do stanu faktycznego wpływał na ważność czynności prawnej – w przeciwieństwie do błędu co do prawa (nieznajomość prawa ignorantia iuris nocet) - tzn. nie można usprawiedliwiać się nieznajomością prawa.

Possessio civilis i possessio naturalis

Possessio civilis – posiadanie oparte o faktyczne władztwo nad rzeczą –corpus i wola władania tylko dla siebie – animus rem sibi habendi.

Detentio – dzierżenie było władaniem rzeczą (nie posiadaniem~) ale bez woli władania ją dla siebie, było sprawowane alieno nomine w cudzym imieniu – określane było...

Quasi possessio iuris (jakby posiadanie prawa)

Ochroną posesoryjną (w prawie klasycznym i poklasycznym) objęto także ograniczone władztwo nad rzeczą cudzą w swoim interesie. Traktowano taką osobę jako jakby posiadacza prawa, uzasadniające korzystanie z cudzej rzeczy (służebności przechodu, użytkowania). Pretor dawał ochronę takiemu prawu nie...

CORPUS ANTIQUISSIMORUM POETARUM POLONIAE LATINORUM usque ad Ioannem Cochanovium (CAPPL)

CORPUS ANTIQUISSIMORUM POETARUM POLONIAELATINORUM usque ad Ioannem Cochanovium (CAPPL), seriawydawn . obejmująca poetów pol. XV - XVI w. piszących połacinie, podjęta przez AU 1887 pod kier. K. Morawskiego; t.1nie ukazał się, tomy 2-5, druk. w krak. Spółce W y d a w n . Pol. do1900, objęły utwory Pawła z...

HABEAS CORPUS

(łac., 'żebyś miał ciało' pierwsze słowa nakazu) W prawie ang. nakaz sądowy przedstawienia w sądzie osoby uwięzionej, w celu zbadania, czy uwięzienia dokonano zgodnie z prawem.

Przywileju domagania się takiego nakazu przez uwięzionego udzielało mu prawo zwyczajowe w Anglii już w XIV w., a od 1679...

AVE VERUM CORPUS NATUM

Hymn ku czci Chrystusa eucharyst., którego autorstwo przypisuje się pap. Innocentemu III lub Innocentemu IV; początkowo występował tylko w modlitewnikach, wyjątkowo w MR 1520-1647 jako śpiew w czasie podniesienia, stąd w pierwszych rpsach A.v.c.n. ma w zakończeniu „in excelsis"; gdy stał się hymnem, „in...

CORPUS CATHOLICORUM

Nazwa korporacji katolików niem. oraz wydawnictwa pism kat. okresu reformacji.

1. Korporacja, reprezentująca interesy katolików niem. na sejmach Rzeszy, powstała 1648 w wyniku zawarcia westfalskiego pokoju; nie była oficjalnie uznawana przez papieża (sporne sprawy rel. rozstrzygano w Rzymie lub na dworze...