Corpus Iuris Canonici

Corpus Iuris Canonici (skr. CICa) – nazwa przyjęta dla oznaczenia grupy zbiorów prawa kanonicznego, które powstały od XII do XV wieku: Na soborze trydenckim powołano specjalną komisję, która opracowała poszczególne zbiory prawa kanonicznego, nadając im jednolity układ, a które później znane były pod wspólną nazwą Corpus Iuris Canonici. Nazwa ta nie była początkowo jednoznacznie używana w...

Czytaj Dalej

Corpus iuris civile

Corpus iuris civilis to stworzona w średniowieczu nazwa kodyfikacji justyniańskiej wraz z nowelami.

Corpus Iuris Canonici

(łac. “Zbiór Przepisów Prawa Kanonicznego”). Główny zbiór praw Kościoła katolickiego, dopóki Benedykt XV nie ogłosił Kodeksu Prawa Kanonicznego (Codex Iuris Canonici) w roku 1917. Corpus Iuris Canonici powstawało w sześciu etapach:

a. Gracjan, dwunastowieczny mnich z Bolonii, uporządkował prawo...

CORPUS IURIS CANONICI (CIC)

Nazwa grupy 6 ksiąg zawierających normy średniow. prawa kanonicznego. Począwszy od XVI w., do CIC należą Dekret Gracjana, Dekretały Grzegorza IX, Księga szósta (nazwa rzadko używana w brzmieniu pol. na określenie Liber sextas pap. Bonifacego VIII), Klementyny, Ekstrawaganty Jana XXII i Ekstrawaganty...

BURCHARD z WORMACJI bp.

ur. 965, zm. 20 VIII1025, Twórca zbioru prawa kanonicznego.

W 1000 został bpemWormacji; przeprowadził liczne reformy w diecezji; uporządkowałsprawy majątkowe, umocnił karność wśród duchowieństwadiec. i zak.; przyczynił się do wybudowania kilku kościołów,m.in. katedry w Wormacji; odznaczał się...

Turnieje rycerskie - PIERWSZE ZAKAZY

Ta forma spędzania wolnego czasu - rycerze mieli go w nadmiarze - spotykała się z negatywną oceną zarówno władz świeckich, jak i kościelnych. Kościół, stojący na straży chrześcijańskiego stylu życia, w turniejach dostrzegał odejście od pożądanego modelu oraz trwonienie żywotnych sił i energii...

Sytuacja prawna osób alieni iuris

Sytuacja prawna osoby alieni iuris była w sferze stosunków majątkowych podobna do sytuacji niewolnika. Osoba podlegająca pater familiae pozbawiona była zdolności majątkowej, więc wszystkie jej nabytki stanowiły własność zwierzchnika. Zakres zdolności majątkowej w przypadku osoby alieni iuris poszerzał...

POSIADANIE – ISTOTA I RODZAJE

Posiadanie jest stanem faktycznym, własność – prawem. Nihil commune habet proprietas cum possessione – własność nie ma nic wspólnego z posiadaniem.

Prawem przedmiotowym jest ogół przepisów obowiązujących w danym państwie.

Prawem podmiotowym – uprawnienie np. własność

Pojęcie...

Nabycie posiadania

Dla nabycia posiadania rzeczy trzeba było uzyskać corpus i animus, a zależało to przede wszystkim od:

czy chodziło o nabycie ruchomości czy nieruchomości,

czy posiadanie pochodziło od innej osoby, czy nie,

okresu historycznego – na przełomie dziejów następowały zmiany.

Nabycie...

KANONICZNY

Ogólnie przyjęty, autentyczny, obowiązujący; zgodny z kanonami (regułami, normami, prawidłami, wzorcami, przepisami prawa kośc.); dotyczący kanonika; z łac. canon 'prawidło, przepis' od gr. karión 'pręt, miara; wzorzec'. Godzina kanoniczna zob. Godzina. Kanon palijski zob. Tipitaka.

Listy kanoniczne...

PRAWO

Zob. też Księga (Elbląska). Biada tym, którzy przemieniają prawo w piołun, a sprawiedliwość rzucają na ziemię! z Biblii, Amos, 5,7.

Bocianie prawo zob. Bocian. Corpus iuris canonici lac., w XII-XV w. łączna nazwa sześciu zbiorów prawa kanonicznego, użyta po raz pierwszy przez papieża Grzegorza XIII w...

Naukowy dorobek mistrzów krakowskich - Prawo kanoniczne

 

W Krakowie po drugiej fundacji prowadzone były tylko wykłady z prawa kanonicznego. Wśród pierwszych profesorów tego fakultetu znaleźli się:

Mikołaj z Gorzkowa (Praga, doktor dekretów)

Stanisław ze Skarbimierza (Praga, doktor dekretów)

Stefan Maldota (Praga, licencjat prawa...

ANTYKONCEPCJA

(gr. anti przeciw, łac. conceptio poczęcie), Umyślne zniweczenie potencjalnej płodności jednego lub więcej seksualnych aktów; w szerszym znaczeniu działanie (z użyciem środków techn. lub bez nich), którego celem jest zapobieganie zachodzeniu w —> ciążę.

Problematyka a. jest jednym z aspektów życia...

BERNARD z BOTONY, zw. Parmeńskim

ur. w Parmie (pn. Włochy), zm. 24 III 1266 w Bolonii, Kanonista-dekretalista.

Prawo kan. studiował na uniw. w Bolonii pod kierunkiemTankreda, tam także wykładał od 1232 prawo kan.; był kanonikiemkapituły katedralnej w Bolonii, później kapelanem pap. ;

w tym charakterze powierzano mu rozstrzyganie wielu...

BONIFACY VIII, Benedetto Gaetani

ur. ok. 1235 w Anagni,zm. 11 X 1303 w Rzymie, Papież od 24 XII 1294.

Wychowywał się na dworze wuja, bpa Todi; studiował prawow Bolonii; 1260 został kanonikiem w Todi; wcześnie wszedłdo Kurii rzym., w której pełnił funkcje sekretarza papieży: HadrianaV, Mikołaja III i Marcina IV;

cieszył się opinią...

BOŻE CIAŁO

Uroczystość liturgiczna ku czci -> NajświętszegoSakramentu, związana z procesją teoforyczną, będącawyrazem dowartościowania kultu eucharyst. w średniowieczu,zwł. po zakwestionowaniu rzeczywistej obecności Chrystusa weucharystii przez -> Berengariusza z Tours; w sensie szerszymnazwa eucharystii.

I...

BULLARIUM

Zbiór ważniejszych pap. akt normatywnych(-> bulla, -» brewe, -> apostolskie listy i in.) nie zawartychw -> Corpus iuris canonici. B. dzieli się na:

° ogólne — zawierająceakta dotyczące spraw całego Kościoła, a także zbioryprywatne. B. Benedykta XIV (1746), z wyjątkiem t. I, któryjest zbiorem...

COMPILATION! ANTIQUAE

Średniow. określenie 5 zbiorów prawa dekretałów, z których jedynie III i V są zbiorami urzędowymi, pozostałe zaś prywatnymi; przyjęto w nich układ chronol. oraz merytoryczny materiału wg następujących tematów: iudex (o jurysdykcji kośc), iudicium (prawo procesowe z wyjątkiem karnego), cierus (prawo...

CORPUS IURIS CIVILIS

Termin określający prawdopodobnie od XVI w. zbiory prawa rzym. powstałe w wyniku przeprowadzonej 528-534 przez ces. Justyniana Wielkiego kodyfikacji oraz zbiór Nowel justyniańskich.

We wczesnym średniowieczu dla oznaczenia zbiorów praw kośc. czy świeckich posługiwano się terminem Corpus iuris; użył go...

DEKRET

(łac. decretum), Pisemne lub ustne orzeczenie wyrażające akt kośc. władzy ustawodawczej, adm. albo sądowniczej. Termin d. przejęto z prawa rzym., w którym oznaczał akty przedstawicieli władzy pubi, nie mających władzy ustawodawczej, a w sensie specjalnym akty jurysdykcyjne pretora w zakresie sądownictwa...

DEKRETAŁY

(łac. litterae decretales, epistolae decretales), Pisma pap. zawierające rozporządzenia preceptywne (nakazy i zakazy), skierowane do pojedynczych osób lub całych społeczności, głównie w sprawach dyscyplinarnych.

D. pojawiły się w IV w. (najstarszy przypisywany jest pap. Damazemu I, 366-384) i były...