Ocena brak

ZWIĄZEK RADZIECKI 1943-45

Autor /marmolada Dodano /02.03.2011

Po zerwaniu przez rząd radziecki sto­sunków dyplomatycznych z rządem polskim (nota z 24 kwietnia 1943 r.) władze ZSRR wyraziły zgodę (8 ma­ja) na propozycję komunistycznego Związku Patriotów Polskich w spra­wie sformowania polskiej jednostki. 1 Dywizja Piechoty im. Tadeusza Ko­ściuszki (dowódca gen. Zygmunt *Berling, od 20 listopada 1943 r. -gen. Wojciech Bewziuk), sformowana w Sielcach koło Riazania, szkolenie rozpoczęła 1 czerwca i osiągnęła stan ok. 16 tys. żołnierzy (łącznie z jedno­stkami pozaetatowymi).

10 sierpnia weszła w skład 1 Korpusu Polskich Sil Zbrojnych w ZSRR. 12-13 paź­dziernika 1943 r. stoczyła swą pierw­szą walkę pod *Lenino. Szlak bojowy prowadził przez Dęblin, Warszawę-Pragę, Wał Pomorski do Berlina, gdzie zdobyła kompleks budynków Politechniki, dwie stacje kolei miej­skiej i doszła do parku Tiergarten, Ko­lumny Zwycięstwa (na której polscy żołnierze zawiesili biało-czerwona flagę) oraz Bramy Brandenburskiej. 1 Korpus Polskich Sił Zbrojnych w ZSRR zosta! utworzony 10 sierp­nia 1943 r. (jego dowódca gen. Zyg­munt Berling pozostawał jednocze­śnie dowódcą 1 Dywizji Piechoty im. Tadeusza Kościuszki); w jego skład weszła 1 Dywizja Piechoty im. Tade­usza Kościuszki oraz jednostki nowo formowane: 2 Dywizja Piechoty im. Jana Henryka Dąbrowskiego, 1 Bry­gada Artylerii Armat im. gen. Józefa Bema, 1 Brygada Pancerna im. Boha­terów Westerplatte, 1 Pułk Lotnictwa Myśliwskiego „Warszawa" oraz inne jednostki (łącznie ok. 25 500 żołnie­rzy). Na podstawie rozkazu dowódcy korpusu z 27 grudnia przystąpiono do formowania 3 dywizji piechoty im. Romualda Traugutta. 16 marca 1944 r. utworzona została (w wyniku roz­winięcia 1 Korpusu Polskich Sił Zbrojnych w ZSRR) Armia Polska w ZSRR, którą 29 lipca przemiano­wano na 1 armię Wojska Polskiego (dowódca gen. Zygmunt Berling, od 4 października 1944 r. gen. Włady­sław *Korczyc, od 18 grudnia 1944-gen. Stanisław *Popławski). W jej skład, oprócz jednostek 1 korpusu,weszły tworzone później: 4 dywizjapiechoty im. J. Kilińskiego i 6 Dywi­zja Piechoty, 1 Brygada Kawalerii, 2i 3 Brygada Artylerii Haubic, 5 Bry­gada Artylerii Ciężkiej, 1 DywizjaArtylerii Przeciwlotniczej, 1 BrygadaSaperów.

Oddziały armii brały udziałw walkach nad środkową Wisłą,o Warszawę, przełamaniu Wału Po­morskiego, operacji pomorskiej, wal­kach o Kołobrzeg, operacji berliń­skiej (16 kwietnia sforsowały Odrę),o Berlin (1 Dywizja Piechoty im.Tadeusza Kościuszki, 2 BrygadaArtylerii Haubic, 6 ZmotoryzowanyBatalion Pontonowo-Mostowy oraz Jednostka Odwodu Naczelnego Dowództwa I Brygada Moździerzy) i 3 maja zakończyły szlak bojowy nad Łabą. 22 sierpnia 1945 r. 1. armia Wojska Polskiego została rozwiązana. 2. Armia Wojska Polskiego powsta­ła na mocy rozkazu Naczelnego Do­wództwa Wojska Polskiego z 20 sieipnia 1944 r. (dowódca gen. Karol *Świerczewski, od 25 września 1944 r. - gen. Stanisław Popławski, ponownie Świerczewski od 28 gru­dnia 1944 r. do 9 maja 1945 r.). W skład armii weszły 5 i 7 Dywizja Piechoty i 8 Dywizja Piechoty im. Bartosza Głowackiego, 9 i 10 Dy­wizja Piechoty, 9 i 14 Brygada Arty­lerii Przeciwpancernej, 2 Dywizja Artylerii Przeciwlotniczej oraz 4 Bry­gada Saperów.

Armie wspierały jed­nostki odwodu Naczelnego Dowództwa: 2 Dywizja Artylerii i 1 Korpus Pancerny. 4 kwietnia 1945 r. 2 armia otrzymała rozkaz wejścia do I rzutu 1 Frontu Ukraińskiego prowa­dzącego operację berlińską. 16 kwiet­nia jej jednostki sforsowały Nysę Łu­życką i dotarły do przedmieść Dre­zna, stoczyły ciężką bitwę obronną pod Budziszynem. Od 7 maja brała udział w operacji praskiej i doszła do Melnika oraz Ćakovic, gdzie zakoń­czyła szlak bojowy. Została rozfor­mowana na podstawie rozkazu na­czelnego dowódcy Wojska Polskiego z 2 sierpnia 1945 r. 3. Annia Wojska Polskiego była for­mowana na podstawie rozkazu Na­czelnego Dowódcy z 6 października 1944 r.; fomiowania nie dokończo­no, a jednostki, które osiągnęły goto­wość bojową, wcielono do 1 i 2 armii. Tworzenie lotnictwa zapoczątkował rozkaz dzienny dowódcy 1 Dywizj i Piechoty im. Tadeusza Kościuszki.

Na jego podstawie powstała 1 eskadra lot­nictwa myśliwskiego, którą 20 sieipnia 1943 r. włączono do 1. pułku lotnictwa myśliwskiego „Warszawa". 1 kwietnia 1944 r. powstał 2 pułk nocnych bom­bowców „Kraków" 31 października 1944 r. powstało Dowództwo Lotnic­twa Wojska Polskiego (dowódca gen. Fiodor Polynin). 30 sieipnia z obu puł­ków oraz radzieckiego pułku lotnictwa szturmowego utworzono 1 Polską Dy­ wizję Lotniczą, przemianowaną wkrót­ce na 4 Mieszaną Dywizję Lotniczą. Brała udział w walkach nad środkową Wisłą, na Pomorzu i Brandenburgii. We wrześniu przystąpiono do fomiowania 1 Mieszanego Korpusu Lotniczego obej­mującego 1 dywizję lotnictwa bombo­wego, 2 dywizję lotnictwa szturmowe­go, 3 dywizję lotnictwa myśliwskiego; powstało też kilka jednostek specjal­nych.

W czasie wojny polskie jednostki lotnicze wykonały 13 624 loty, zniszczy­ły 16 samolotów na pewno i 4 prawdo­podobnie, 25 czołgów, 294 wagony, 28 parowozów. Zginęło 94 lotników, stra­cono 36 samolotów zniszczonych i 24 uszkodzone. Maiynarka wojenna miała charakter symboliczny; składała się z 1 Zapa­sowego Samodzielnego Morskiego Batalionu oraz kutra Korsarz.

Podobne prace

Do góry