Ocena brak

Źródła dochodu samorządu terytorialnego - Budżety powiatów

Autor /Stachu Dodano /12.08.2011

Dochodami powiatu są :

  1. Udział w wysokości 1 % w wpływach ze stanowiącego dochód budżetu państwa podatku dochodowego od osób fizycznych zamieszkałych na terenie powiatu.

  2. Subwencja ogólna

  3. Dochody powiatowych jednostek budżetowych oraz zakładów budżetowych i gospodarstw pomocniczych.

  4. Dotacje celowe z budżetu państwa na realizacje zadań służb, inspekcji i straży wymienionych w ustawie o samorządzie powiatowym.

  5. Dotacja celowa z budżetu państwa na realizację zadań z zakresu administracji rządowej wykonywanych przez powiat na podstawie odrębnych ustaw

  6. Dotacje celowe z budżetu państwa na finansowanie zadań własnych powiatu, w tym zwłaszcza zadań z zakresu pomocy społecznej.

  7. Odsetki od środków finansowych powiatu gromadzonych na rachunku bankowym.

Dochodami budżetu powiatu mogą być:

a) dotacje celowe na finansowanie zadań własnych powiatu

b) dotacje celowe z budżetu państwa na usuwanie bezpośrednich zagrożeń bezpieczeństwa i porządku publicznego.

c) dotacje z funduszy celowych.

d) dotacje celowe z budżetu państwa na zadania realizowane przez powiat na podstawie porozumień z organami administracji rządowej lub z innymi jednostkami samorządu terytorialnego.

e) spadki , zapisy , darowizny.

f) odsetki od pożyczek udzielanych przez powiat.

g) odsetki od nieterminowo przekazanych należności , stanowiących dochody powiatu.

h) odsetki i dywidendy od kapitału wniesionego do spółki.

i) dochody z kar pieniężnych i grzywien określonych odrębnymi przepisami.

j) inne dochody należne powiatom na podstawie odrębnych przepisów.

W związku z pojawiającymi się trudnościami z dobrym rozpoznaniem bazy dochodowej, a także w związku z nie dającymi się do końca przewidzieć skutkami zmian systemu zasilania jednostek samorządu terytorialnego, trzeba przyjąć, że system ten będzie budowany metodą prób i błędów.

W związku z tym konieczne jest tworzenie przejściowych rozwiązań w celu zapewnienia bezpieczeństwa finansowego jednostek samorządu terytorialnego. Rozwiązania takie przewiduje ustawa na lato 1999-2000. Dostrzegając nieuchronność takich rozwiązań w okresie przejściowym trzeba pamiętać, że ograniczają one zakres swobody finansowej jednostek samorządu terytorialnego. Ustawa przewiduje też możliwość zaciągnięcia przez nie przejściowych pożyczek w budżecie państwa, co jest wyrazem racjonalnego podejścia do reformy, ale też i wyrazem jej słabego przygotowania.

Wśród dochodów potencjalnych szczególne znaczenie ma subwencja ogólna, która składa się z trzech części : 1) oświatowej 2) drogowej 3) wyrównawczej

O przeznaczeniu środków w formie subwencji ogólnej decyduje rada powiatu.

Zasady ustalania części drogowej subwencji ogólnej są takie same dla powiatów jak i dla województw. Wiąże się ona z budową, modernizacją, utrzymaniem, zarządzaniem i ochroną dróg wojewódzkich, powiatowych oraz dróg powiatowych, wojewódzkich i krajowych w granicach miast na prawach powiatu z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych. Wysokość części drogowej subwencji ogólnej dla powiatów i województw stanowi 60% kwoty ustalonej na podstawie ustawy o finansowaniu dróg publicznych.

Od tak ustalonej kwoty odlicza się 10% na rezerwę przeznaczoną na inwestycje. Jest ona rozdysponowana przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych po zasięgnięciu opinii ministra właściwego do spraw transportu oraz reprezentacji jednostek samorządu terytorialnego.

Podział zasadniczej części drogowej subwencji ogólnej na powiaty i województwa następuje z uwzględnieniem w szczególności długości i jakości sieci dróg, infrastruktury drogowej, natężenia ruchu i wypadkowości.

Szczegółowe zasady, ustalanie i tryb przekazywania części drogowej subwencji ogólnej dla powiatów i miast na prawach powiatów i województw określa w drodze rozporządzenia Rada Ministrów, po zasięgnięciu opinii reprezentacji jednostek samorządu terytorialnego. Część wyrównawczą subwencji ogólnej otrzymuje powiat , w którym wskaźnik podstawowych dochodów podatkowych na jednego mieszkańca - S - jest mniejszy od wskaźnika Sn.

Wskaźnik S, dla danego powiatu, oblicza się dzieląc kwotę planowanych na dany rok budżetowy dla tego powiatu dochodów z tytułu udziału we wpływach PIT, stanowiących dochód budżetu państwa, przez liczbę mieszkańców powiatu.

Wskaźnik Sn będący podstawą do wyliczenia subwencji wyrównawczej dla roku 1999

jest najwyższym wskaźnikiem S.

Wysokość należnej powiatowi części wyrównawczej subwencji ogólnej oblicza się mnożąc liczbę stanowiącą 85% różnicy między wskaźnikiem S dla danego powiatu i wskaźnikiem Sn, waloryzowany jest on wskaźnikiem korygującym dla PIT, ustalonym jako iloraz planowanej ogólnej kwoty wpływów z tego podatku zawartej w ustawie budżetowej na rok bazowy.

Kwota tych subwencji będzie określana dla każdego roku budżetowego w ustawie budżetowej.

Na podstawie analizy formuły, według której zasilane będą jednostki samorządu terytorialnego, można stwierdzić, że przyjęte ogólne zasady zasilania powiatów oparte są na zobiektywizowanych kryteriach takich jak: liczba ludności, liczba uczniów, wartość dochodów podatkowych z PIT i CIT.

Według opinii Stanisława Owsiaka („Finanse publiczne teoria i praktyka” 1999r.) w chwili wprowadzenia reformy , nie było jasne czy ambitne założenia podciągnięcia wydatków biednych powiatów do poziomu wydatków najbogatszych powiatów - poprzez konstrukcję wskaźnika Sn przy subwencji wyrównawczej - jest założeniem realistycznym ze względu na możliwości finansowania państwa. Nie można więc wykluczyć, że pomimo różnych zabezpieczeń reforma może w okresie przejściowym, zwłaszcza 1999-2000 prowadzić do destabilizacji finansów publicznych. Dochodzą do tego nie w pełni rozpoznane skutki innych wielkich reform społecznych czyli : reformy emerytalno – rentowej, reformy oświaty oraz reformy ochrony zdrowia.

Podobne prace

Do góry