Ocena brak

Zmienność kręgosłupa

Autor /wiktoria Dodano /30.12.2011

Uwagi filogenetyczne i ontogenetyczne. W ciągu rozwoju rodowrego kręgosłup ulega wielkim zmianom. O ile u węży i niektórych gadów liczba kręgów powiększyła się bardzo znacznie, o tyle u ssaków nastąpiło znaczne ich zmniejszenie. Objaw ten jest widoczny również u Naczelnych. Większość z nich. mianowicie wszystkie niższe Naczelne, dźwigają tułów przeważnie w położeniu poziomym (Primates pronogrades), natomiast małpy człekokształtne (Anthropomorphae) i człowiek zdobyli półprostą lub pionową postawę ciała (Primates arthogrades). Ta zmiana położenia kręgosłupa doprowadziła do dalszego jego skrócenia. Zmianie tej ulega najpierw ogonowy odcinek kręgosłupa, a następnie i inne odcinki.

Z powodu wyprostowania tułowia połączenie kręgosłupa z miednicą staje się bardziej obciążone, wymaga więc silniejszego scementowania aniżeli u niższych Naczelnych z poziomo ustawionym tułowiem U tych ostatnich zwykle od dwu do czterech kręgówr zrasta się w kość krzyżową, a z nich jeden kręg lub dwa biorą udział w wytwarzaniu powierzchni stawowej dla kości biodrowej Natomiast u człekokształtnych i u człowieka przeważnie pięć kręgów tworzy kość krzyżową, a dwa lub trzy biorą udział w wytwarzaniu powierzchni stawowej.

Skrócenie kręgosłupa łączy się ściśle z innym objawem, mianowicie z przemieszczaniem się miednicy w kierunku czaszkowym, wskutek czego skraca się przedkrzyżowy odcinek kręgosłupa. U większości małp niższych 27 kręg jest pierwszym kręgiem krzyżowym. u człekokształtnych i u człowieka miednica przesuwa się dalej w kierunku czaszkowym.

Zanik ogona nastąpił u człowieka bez wątpienia już bardzo wcześnie. Już praczłowiek z pewnością go nie miał. z chwilą gdy osiągnął chód dwunożny; człekokształtny przodek nie miał też ogona. Natomiast w życiu embrionalnym człowieka występuje wyraźnie ogon zewnętrzny, który jednak nie rośnie równomiernie z resztą ciała, lecz niebawem zostaje przerośnięty przez części sąsiednie, tak że staje się niewidoczny i u dorosłego wierzchołek ostatniego kręgu ogonowego leży powyżej odbytu.

U młodych zarodków odcinek ogonowy kręgosłupa składa się z siedmiu do dziewięciu zawiązków kręgów, natomiast u dorosłego liczba ta redukuje się do czterech, pięciu. W rzadkich tylko przypadkach zachowuje się zewnętrzny przydatek ogonowy, tzw. ogon miękki, gdyż nie zawiera on kręgów. Jest to twór embrionalny z re- . guły wcześnie zanikający, już w życiu płodowym, który zachowując się i po urodzeniu może dochodzić do znacznej długości (23 cm).

Podobne prace

Do góry