Ocena brak

ZMIANA STANU PRODUKTÓW

Autor /Otomar444 Dodano /16.08.2013

Zmiana stanu zapasów, zmiana stanu zapasów produktów, pozycja w księgach rachunkowych uwspółmierniająca czasowo i merytorycznie przychody osiągnięte w bieżącym okresie z kosztami podstawowej działalności operacyjnej poniesionymi w tym okresie. Jest ona charakterystyczna dla porównawczej wersji rachunku zysków i strat, w której koszty podstawowej działalności operacyjnej prezentowane są w układzie rodzajowym.

Układ ten nie daje możliwości ustalenia jednostkowego kosztu wytworzenia wyrobu przez zastosowanie procedur kalkulacyjnych i w konsekwencji kosztów współmiernych z przychodami jako iloczynu liczby sprzedanych produktów i kosztu wytworzenia jednej sztuki. Koszty rodzajowe obejmują wszystkie poniesione w danym okresie koszty, które następnie są korygowane z.s.p. do poziomu kosztu współmiernego z osiągniętymi przychodami lub kosztu własnego sprzedaży.

Zmiana stanu zapasów produktów obejmuje: 1) zwiększenie albo zmniejszenie stanu zapasów produktów gotowych; 2) zwiększenie albo zmniejszenie stanu zapasów produkcji niezakończonej; 3) zwiększenie albo zmniejszenie stanu międzyokresowych rozliczeń kosztów operacyjnych.

Zwiększenie stanu zapasów produktów oznacza nadwyżkę kosztów poniesionych w bieżącym okresie (koszty według rodzajów) nad kosztem własnym sprzedaży.

Zmniejszenie stanu zapasów produktów oznacza nadwyżkę kosztu własnego sprzedaży nad kosztami poniesionymi przez jednostkę w bieżącym okresie. w tym przypadku jednostka sprzedaje zapasy produktów z okresów poprzednich - koszty poniesione w okresach poprzednich stają się w bieżącym okresie kosztami współmiernymi z przychodami.

Rozwiązania ewidencyjne. Istnieje kilka rozwiązań księgowego ustalania z.s.p.: 1) wykorzystanie konta „Rozliczenie kosztów” - koszty według rodzajów zestawiane są z kosztem własnym sprzedaży, ustalanym w wariancie porównawczym w sposób pozakalkulacyjny: a) kredytowa różnica na koncie oznacza zwiększenie stanu zapasów produktów; b) debetowa różnica na koncie oznacza zmniejszenie stanu zapasów produktów. Różnica ta - z konta „Rozliczenie kosztów” - jest przeksięgowywana na konto „Wynik finansowy”, a koszty według rodzajów korygowane odpowiednio do kosztów współmiernych z przychodami, in minus - w przypadku zwiększenia stanu zapasów produktów, in plus - w przypadku zmniejszenia stanu zapasów produktów; 2) bezpośrednia korekta na koncie „Wynik finansowy” - koszty według rodzajów są bezpośrednio korygowane na koncie „Wynik finansowy”: in minus o kwoty kosztów zatrzymanych w zapasach wyrobów gotowych, produkcji niezakończonej i w rozliczeniach międzyokresowych kosztów operacyjnych; in plus o kwoty kosztów wytworzenia zapasów w poprzednich okresach, a sprzedanych w okresie bieżącym.

Przy sporządzaniu rachunku zysków i strat w wersji porównawczej istnieją dwie alternatywne metody uwspółmierniania przychodów i kosztów podstawowej działalności operacyjnej: 1) metoda kosztowa, w której pozycje korygujące koszty i przychody zasadniczej działalności operacyjnej do wartości wzajemnie sobie współmiernych merytorycznie i czasowo (z.s.p. i obroty wewnętrzne) występują po stronie kosztów rachunku zysków i strat i są interpretowane kosztowo; 2) metoda przychodowa, w której pozycje korygujące występują po stronie przychodów w rachunku zysków i strat i są interpretowane przychodowo.

Polska wersja sprawozdawcza porównawczego rachunku zysków i strat przyjmuje przychodową metodę uwspółmierniania kosztów z przychodami zasadniczej działalności operacyjnej, tzn. korekta kosztów według rodzajów z tytułu z.s.p. wykazywana jest po stronie przychodów - w wariancie porównawczym rachunku zysków i strat jednostek (z wyłączeniem banków i ubezpieczycieli) w pozycji a II Przychodów netto ze sprzedaży i zrównanych z nimi jako: „Zmiana stanu produktów” (zwiększenie - wartość dodatnia, zmniejszenie - wartość ujemna).

Pozaksięgowe ustalenie z.s.p. Z.s.p. ustalana jest również pozaksięgowo, kontrolnie. Na podstawie inwentaryzacji przeprowadzonej na początek i na koniec okresu sprawozdawczego jednostka może określić wielkość zmian w zapasach wyrobów gotowych i produkcji niezakończonej oraz w stanie rozliczeń międzyokresowych kosztów operacyjnych.

Przykład

Jednostka gospodarcza poniosła w bieżącym okresie koszty według rodzajów w wysokości 3000 zł. Stany początkowe stwierdzone na podstawie inwentaryzacji wynosiły: produkty gotowe: 260 zł, produkcja niezakończona: 120 zł, rozliczenia międzyokresowe kosztów czynne: 40 zł, rozliczenia międzyokresowe kosztów bierne: 0 zł. Stany końcowe stwierdzone na podstawie inwentaryzacji wynoszą: produkty gotowe: 300 zł, produkcja niezakończona: 130 zł, rozliczenia międzyokresowe kosztów czynne: 60 zł, rozliczenia międzyokresowe kosztów bierne: 10 zł.

Podobne prace

Do góry