Ocena brak

Zasady techniki prawodawczej w konstytucji i w orzecznictwie TK

Autor /Antek Dodano /16.08.2011

W Konstytucji w żadnym artykule nie ma odniesienia do zasad techniki prawodawczej. ZTP związane są z zasadą państwa prawnego. TK wydaje orzeczenia od 1986 r. 29.12.1989 r.-jest konstytucja PRL. Już wówczas TK mówił o pewnych zasadach, które muszą być spełnione np. publikacja aktów prawnych. Od 29.12.1989 r. wprowadzono art. 1 w konstytucji (Zasada demokratycznego państwa prawnego - z.d.p.p.). TK stworzył katalog zasad np. zasada zaufania obywatela do państwa. ZTP były wtedy traktowane już jako element z.d.p.p. ZPT nie stanowiły samodzielnego krtyterium konstytucyjności prawa. Samo naruszenie ZPT nie skutkowało uchyleniem aktu prawnego.

Po 02.04.97 r. w listopadzie 25.11.97 TK stwierdził: " obowiązkiem każdego prawodawcy jest poszanowanie zasad przyzwoitej legislacji będących przejawem zasady zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa, która jest nieodłącznym elementem zasady demokratycznego państwa prawnego.

Konstytucja porządkuje tworzenie prawa przez rozdział III "Źródła prawa". Jest to katalog zamknięty. Prawo porządkuje hierarchicznie.

Prawo podzielono na źródła prawa powszechnie obowiązującego i wewnętrznego. W przypadku prawa wewnętrznego, źródła prawa nie mają charakteru bezwzględnego (nie są zamknięte). Powszechne są bezwzględne (są zamknięte). Jest zasada wyłączności ustawowej. Pewne sfery stosunków społecznych można regulować wyłącznie ustawą, np. prawo daninowe, karne.

Zasady techniki prawodawczej z konstytucji

1) Zasada określoności przepisów prawa Gasności). TK wiąże to z zasadą państwa prawa. Art. 42 ust. 1. Sąd nie może uznać kary póki nie ma jej w przepisie ustawowym obowiązującym w czasie jej popełnienia. Wynika z tego więc, że nie ma prawa wstecz. Art. 217 "żadnej daniny bez ustawy".

2) Zasada publikacji aktów prawnych (art. 88- konstytucji). Jest to norma kompetencyjna. Jest ustawa z 20.07.2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i innych niektórych aktów prawnych. Ustawa określa skutki nie ogłoszenia. Stanowienie prawa to czynność konwencjonalna. Ogłoszenie musi być przewidziane przez przepisy prawne.

a) nabycie mocy obowiązującej - ogłoszenie urzędowe (promulgacja). Następuje to zgodnie z zasadami i we właściwym dzienniku i niezwłocznie. Ogłoszenie (data ogłoszenia to data DZ.U. - uznano, że ogłoszenie to publikacja + skierowanie Dz.U. do rozpowszechnienia.

b) wejście w życie - od tego momentu

Okres między a i b to nakaz zachowania stosownego VACATIO LEGIS - można to wyprowadzić z zasady państwa prawnego. Minimum 14 dni, dla podatków 30 dni, dla przepisów porządkowych 3 dni. . Pomiędzy a i b są przepisy intertemporalne. VACATIO LEGIS to okres dostosowawczy.

Ustawa z 20.07.2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i innych niektórych aktów prawnych

Akty prawne dzielą się na akty normatywne (formujące prawa i obowiązki) i akty nienormatywne (zarządzenia kierowników centralnych urzędów)

ART. 156 K.p.a - Organ adm. publ. stwierdza nieważność decyzji, która:

- wydana została z naruszeniem przepisów o właściwość,

- wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa,

- została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie itp.

Ustawa z 20.07.2002 r. odnosi się też do prawa miejscowego:

- jest dziennik ustaw (akty prawa powszechnie obowiązującego),

- dziennik urzędowy RP "Monitor Polski", (akty normatywne prawa wewnętrznego wydawane przez

prezydenta, uchwały RM, uchwały sejmu, senatu, akty urzędowe prezydenta, wyroki TS),

- dziennik urzędowy RP "Monitor Polski B", (akty nienormatywne prawa wewnętrznego- informacje, komunikaty),

- dzienniki urzędowe ministrów kierujących działami adm. rząd, i dzienniki urzędowe urzędów centralnych, (akty normatywne prawa wewnętrznego wydawane przez organ wydający dziennik),

- wojewódzkie dzienniki urzędowe. (akty prawa miejscowego wojewody ,województwa, gminy, powiatu),

Czy można odstąpić od ogłoszenia aktu prawnego? Można, jeżeli akt prawny nie ma norm prawnych.

Czy może być krótsze Vakatio Legis? Może w szczególnie uzasadnionych wypadkach, jeżeli jest to podyktowane interesem państwa i społecznym. Można odejść od tego w przepisach porządkowych (np. klęski żywiołowej).

Dziennikami urzędowymi są: Dziennik Ustaw RP, Dziennik Urzędowy RP "Monitor Polski", Dziennik Urzędowy RP "Monitor Polski B", Dzienniki urzędowe ministrów kierujących działami administracji rządowej, dzienniki urzędowe urzędów centralnych oraz wojewódzkie dzienniki urzędowe.

W dzienniku ustaw RP publikuje się: prawo powszechnie obowiązujące wydawane przez centralne organy państwa, teksty jednolite tych aktów, orzeczenia TK dotyczące tych aktów. W DZ. U. publikuje się również akty prawne dotyczące stanu wojny, zawarcia pokoju, referendum zatwierdzającego zmianę konstytucji i referendum ogólnokrajowego, skrócenia kadencji sejmu, wyborów do sejmu, senatu, prezydenta, powszechnej lub częściowej mobilizacji, stanów nadzwyczajnych (wyjątkowy, wojenny, klęski żywiołowej), zatwierdzenia wyborów prezydenta RP, sejmu ,senatu, ważność referendum o którym było wcześniej. Ratyfikowane umowy międzynarodowe w raz dotyczącymi ich oświadczeniami rządowymi.

W dzienniku urzędowym RP "Monitor Polski" ogłasza się: zarządzenia prezydenta na podstawie ustawy, uchwały RP i zarządzenia Prezesa RM na podstawie ustawy, teksty jednolite tych aktów, orzeczenia TK dotyczące tych aktów. Również ogłasza się uchwały Zgromadzenia narodowego (regulamin zgormadzenia, w sprawie uznania trwałej niezdolności prezydenta do sprawowania urzędu ze względu na stan zdrowia., postawienia prezydenta w stan oskarżenia przed TS), Uchwały sejmu dotyczące (regulaminu sejmu, wotum zaufania dla RM, absolutorium dla RM, votum nieufności dla RM, pociągnięcia do odpowiedzialności przez TS, w sprawie powołania na ważne stanowiska państwowe), uchwały senatu (regulamin, wybór i powołanie na stanowiska państwowe), akty urzędowe prezydenta ( zwołanie pierwszego posiedzenia sejmu, zrzeczenia się urzędu przez prezydenta, desygnowania i powołania prezesa RM oraz RM, przyjmowania dymisji RM. Umowy międzynarodowe inne niż ratyfikowane

W dzienniku urzędowym RP "Monitor Polski B" ogłasza się: sprawozdania finansowe określone w przepisach o rachunkowości, ogłoszenia i obwieszczenia przedsiębiorców, jeżeli odrębne przepisy nie wymagają ich ogłoszenia w monitorze sądowym i gospodarczym, inne akty prawne a także informacje, komunikaty, ogłoszenia i obwieszczenia organów, instytucji osób, jeżeli odrębne ustawy tak stanowią

W dziennikach urzędowych ministrów kierujących działami administracji rządowej oraz dziennikach urzędowych urzędów centralnych ogłasza się: akty normatywne organu wydającego dziennik, uchwały RM uchylające zarządzenia ministra wydającego dziennik urzędowy, orzeczenia TK w sprawach w/w aktów. Ogłasza się informacje, komunikaty, obwieszczenia, ogłoszenia tych organów. Nie ogłasza się tych aktów które są publikowane w DZ. U i monitor polski i monitor polski B.

W wojewódzkim dzienniku urzędowym ogłasza się: akty prawa miejscowego stanowione przez wojewodę i organy administracji niezespolonej, akty prawa miejscowego stanowione przez j.s.t, statuty związków międzygminnych oraz statuty związków powiatów, akty Prezesa RM uchylające akty prawa miejscowego stanowione przez wojewodę i organy administracji niezespolonej, wyroki NSA uwzględniające skargi na akty nadzoru, porozumienia w sprawie wykonywania zadań publicznych, uchwałę budżetową województwa oraz sprawozdanie z wykonania budżetu województwa, obwieszczenie o rozwiązaniu organów stanowiącego j.s.t, statuty UW, inne akty jeżeli przepisy tak stanowią.

Przepisy porządkowe ogłasza się w drodze obwieszczeń, a także w sposób zwyczajowo przyjęty na danym terenie lub w środkach masowego przekazu. Za dzień ogłoszenia przepisów porządkowych uważa się dzień wskazany w obwieszczeniu. Oprócz tego ogłasza się je w Woj.Dz.URZ.

Podobne prace

Do góry