Ocena brak

ZASADY BUDŻETOWE - powszechność (zupełność, budżetowanie brutto)

Autor /Zenobiusz Dodano /09.12.2011

Zasada ta jest postulatem, obejmuje ogół wydatków i dochodów państwa, czyli dochodów i wydatków publicznych, nie może być ona jednak w pełni zrealizowana, gdyż wyraża ją postulat aby wszystkie jednostki państwowe wchodziły do budżetu całością swoich dochodów i wydatków, tj. aby były budżetowane brutto. To samo dotyczy budżetów samorządu terytorialnego.

Jej geneza łączy się z postulatem jawności budżetu i dążeniem do prezentowania parlamentom wszystkich operacji finansowych.

Prawo finansowe odpuszcza wiele wyjątków od zasady zupełności tworząc formy organizacyjno prawne gospodarki pozabudżetowej takiej jak- gospodarstwa pomocnicze, fundusze celowe, zakłady budżetowe, instytucje kultury, dochody własne jednostek budżetowych (są to formy budżetowania netto w publicznej gospodarce budżetowej)

Zasada powszechności budżetu była aktualna i mogła być stosowana w budżecie administracyjnym dziewiętnastowiecznym. polegała na tym, że budżetem były objęte jednostki organizacyjne, które można było finansować brutto, np. wojsko, administracja, policja, wymiar sprawiedliwości, jak również w jakiejś części komunikacja lądowa i wodna.

Zasada ta miała znaczenie polityczne (w rozumieniu XIX w.). Wszystkie jednostki organizacyjne były finansowane metodą brutto. Ewolucja spowodowała, że cześć gospodarki finansowej próbowała się usamodzielnić. W nauce zaczęły pojawiać się postulaty, aby całość budżetu była objęta kontrolą państwa (dochody + wydatki państwa)

Obecnie o powszechności budżetu należy mówić również w znaczeniu zakresu budżetu, czyli jaki jest stosunek dochodu budżetu do ogółu dochodów państwa. Ma to znaczenie wówczas, gdy jakieś dochody ujęte przedmiotowo nie są objęte budżetem, pozostają poza kontrolą Parlamentu.

Tendencja do odsunięcia Parlamentu od wpływu na część dochodów i wydatków polega na tym, że tworzy się bardzo duże ilości funduszy pozabudżetowych, którymi współcześnie w Polsce zarządzają rozmaite agencje -> przeciwdziałanie powszechności budżetu.

Obecnie w Polsce następuje przechodzenie od budżetu gospodarczego do budżetu administracyjnego. Inaczej było w 1949r., gdy wprowadzono budżet gospodarczy, czyli taki, który objął 90% dochodów + wydatków. Z budżetu były finansowane przedsiębiorstwa państwowe, decyzje zapadały na szczeblu centralnym. Budżet obejmował między innymi strefę ubezpieczeń, był silnie związany z Parlamentem.

Podobne prace

Do góry