Ocena brak

Zarządzanie ryzykiem płynności.

Autor /Lily Dodano /07.04.2011

 

Ryzyko płynności to kluczowe zagadnienie dla funkcjonowania banku, systemu finansowego i całej gospodarki. Zdolność banku do realizacji zobowiązań uregulowana jest w art.8 prawa bankowego („ bank jest obowiązany do utrzymania płynności płatniczej dostosowanej do rozmiarów i rodzaju prowadzonej działalności” ), bowiem warunkuje jego wiarygodność w oczach klientów.

Istotne dla płynności są : zdolność do wypłaty gotówkowej złożonych w banku depozytów oraz przestrzeganie norm ostrożnościowych ustalonych w prawie bankowym i w uchwałach Komisji Nadzoru Bankowego.

Ryzyko płynności związane jest z czasem zamiany aktywów na gotówkę przy zachowaniu odpowiedniej ceny, a występuje wtedy, gdy termin zapadalności aktywów terminowych przekracza termin wymagalności depozytów stanowiących źródło finansowania tych aktywów. Mając na uwadze ograniczenia ryzyka płynności bank podejmuje działania wpływające na zróżnicowanie bazy depozytów ( np. przyjmując je od różnych grup klientów ) i dopasowaniu do struktury należności.

W przypadku banku przyczyną wystąpienia braku płynności jest najczęściej błędna polityka kredytowa lub gwałtowne wycofywanie depozytów, co może wywołać panikę na rynku finansowym. Podatność banku na takie sytuacje zależy w dużej mierze od wysokości kapitału własnego banku, posiadanych rezerw oraz możliwości refinansowania.

Utrzymanie wysokiej płynności ma swoją cenę – powoduje obniżenie rentowności, ale brak płynności kosztuje jeszcze więcej, gdyż trzeba sprzedać aktywa, a uzyskana cena nie zawsze jest zadowalająca. Refinansowanie na rynku międzybankowym czy kredyt z NBP oznacza zaś wyższy koszt pozyskania pasywów niż wynosi średni koszt pozyskania depozytów od klientów.

W zależności od charakteru czynników wpływających na ryzyko płynności wyróżnia się czynniki wewnętrzne i zewnętrzne. Wewnętrzne to wynikające z podejmowanych przez bank operacji bankowych, na przykład nieodpowiedniego udzielania kredytów , czy nadmiernego uzależnienia się od jednego podmiotu gospodarczego. Zewnętrzne czynniki to niezależne od banku zmiany na rynku, ekonomiczne zjawiska jak: inflacja, recesja, wzrost stopy procentowej, czy zawirowania na rynkach międzynarodowych.

Zarządzanie płynnością to zachowanie odpowiednich relacji między zyskiem, a ryzykiem oraz utrzymanie właściwych relacji między aktywami dochodowymi i niedochodowymi, ale istotnymi dla płynności. Są cztery metody zarządzania płynnością, a banki stosują zazwyczaj ich kombinację :

  • Metoda puli zasobów finansowych – ustala się tu niezbędny poziom płynności i zmiany potrzeb gotówkowych w czasie. Pasywa ponad największy poziom płynności inwestowane są w następującej kolejności :papiery wartościowe o terminie wykupu do roku, kredyty, długoterminowe papiery wartościowe.

  • Metoda konwersji zasobów finansowych – polega na tym, że depozytom a vista odpowiada rezerwa podstawowa, zaś depozyty terminowe mogą zostać przetransponowane w kredyty, a po pokryciu zapotrzebowania na kredyt, mogą zostać zainwestowane w długoterminowe papiery wartościowe.

  • Metoda aktywnego zarządzania pasywami –chodzi o pozyskiwanie środków nie tylko przez depozyty, ale też poprzez emisje papierów wartościowych o różnych okresach wykupu. Środki te są wykorzystywane na zwiększenie rezerw kasowych lub zwiększenie dochodów banku poprzez udzielenie większej ilości kredytów.

  • Metoda sekuratyzacji należności kredytowych – związana z łączeniem wielu udzielonych przez bank kredytów w jeden pakiet, a następnie sprzedaż tego pakietu na rynku wtórnym innym podmiotom. Dzięki temu bank szybko uzyskuje środki z kredytu, a ryzyko kredytowe przenosi na nabywcę pakietu.

Fortis Bank S.A. będąc w dobrej kondycji finansowej stosuje praktykę lokowania nadwyżek gotówkowych i środków płynnych w krótkoterminowych inwestycjach na rynku finansowym, co podwyższa ogólną rentowność aktywów Banku. Struktura wymagalności depozytów nie w pełni odpowiada zapadalności aktywów. Na 31 grudnia 1998 roku wartość zobowiązań Banku z tytułu depozytów a vista bez odsetek wynosiła 159097 tys zł, podczas gdy zasoby gotówkowe i pozostałe aktywa płynne wynosiły 112140 tys zł. Wskaźnik płynności liczony dla aktywów i pasywów o terminie zapadalności do 3 miesięcy, wynosił 0,53 na dzień 1 grudnia 1998, a na 31 marca 1999 0,51.

Praktyka ta wynika z założenia, że mało prawdopodobnym jest, by w warunkach dobrej kondycji finansowej Banku doszło do gwałtownego wzrostu wypłat depozytów płatnych na żądanie.

Podobne prace

Do góry