Ocena brak

Zanieczyszczenie i ochrona Bałtyku - Warunki czystości Bałtyku

Autor /Eustachy Dodano /30.09.2011

Jest całkowicie jasne ,że tylko czyste zlewisko Bałtyku zapewni czystość morza . Podstawowy warunek czystości Bałtyku jest już wypracowany i stopniowo wprowadzany w życie. Jest to ograniczenie emisji zanieczyszczeń w zlewisku Bałtyku przynajmniej o 50 %. Niestety warunek ten jest bardzo trudny i kosztowny do wypełnienia. Wiąże się on ze zmianami technologii w przemyśle , zmianą praktyki codziennej w stosunku do środowiska , co oznacza ograniczenie stosowania nawozów i pestycydów, wprowadzenie utylizacji (recyklingu)zanieczyszczeń, budowy oczyszczalni, itp. Coraz częściej mówi się o konieczności powszechnej edukacji ekologicznej i zmianie postaw życiowych(np. ograniczanie się lub rezygnacja z używania trudno rozkładalnych tworzyw sztucznych).

Zasada myśleć globalnie (w tym wypadku w skali całego morza )-działać lokalnie (w skali zlewisk zatok i zalewów)pasuje bardzo do idei ochrony Bałtyku. Możliwa i niezbędna jest stopniowa rekultywacja zanieczyszczonych i zdegradowanych akwenów strefy brzegowej. Mieści się to z pewnością w możliwościach finansowych państw będących właścicielami tych akwenów.

Efekty w skali całego Bałtyku będzie trudno osiągnąć , jednakże odnotowano już pierwsze sukcesy na niewielką skalę (również w Polsce) , które wiążą się głównie z budową oczyszczalni , przywracając plaże i kąpieliska do lepszego stanu. Przykładem może być znaczna poprawa stanu Zatoki Puckiej po wybudowaniu oczyszczalni ścieków dla miasta Pucka. Odnotowano też pozytywne przykłady reakcji środowiska na wprowadzone ograniczenia w skali całego morza. Np. po wprowadzeniu zakazu stosowania DDT(wyjątkowo trujący środek owadobójczy)w latach 70-tych nastąpił spadek stężenia tych związków w organizmach w całym Bałtyku.

Zdaniem naukowców , okres postępującej degradacji Bałtyku już minął, a następuje czas otrzeźwienia podejmowania rzeczywistych działań. Przemiany polityczne w regionie bałtyckim umożliwiły opracowanie i podpisanie Nowej Konwencji Helsińskiej , obejmującej wody terytorialne i wody wewnętrzne państw.

Uważa się państwa nadbałtyckie powinny zająć się wdrażaniem zasad i zobowiązań Konwencji Helsińskiej.Jest to konieczne dla ochrony środowiska morskiego. Wykonanie zobowiązań tej Konwencji oznacza również poprawę stanu środowiska w Polsce. Obecna Konwencja Helsińska oraz dodatkowe porozumienie Ministrów Ochrony Środowiska i Premierów w Ronneby dotyka już sedna sprawy ochrony Bałtyku-redukcji zanieczyszczeń w miejscu ich powstawania w całym zlewisku Morza Bałtyckiego. Nie znaczy to , że nie istnieje groźba dalszej degradacji Bałtyku. Jest ona głównie po stronie państw byłego bloku radzieckiego , które nie mają pieniędzy na ochronę środowiska, a które ze zrozumiałych względów mogą chcieć intensyfikacji rolnictwa w oparciu o jego chemizację oraz szybkiego i taniego rozwoju przemysłu .Mogą więc powtarzać te same błędy , które popełniły państwa zachodnie na drodze do swojego rozwoju gospodarczego. Dlatego też jednym z warunków czystego Bałtyku jest współpraca i pomoc bogatych państw zachodnich biednym państwom wschodnim.

Skuteczna ochrona środowiska morskiego Bałtyku jest możliwa tylko przez skoordynowanie działań wszystkich zainteresowanych stron oraz rzetelną wymianę informacji na temat stanu środowiska w poszczególnych strefach ekonomicznych. Aktualny staje się problem sterowania procesami zachodzącymi w morzu , podobnie jak zarządzanie gospodarką państw. W tym celu powinno dojść do integracji państw w obrębie zlewiska Bałtyku.

Drogi prowadzące do poprawy stanu środowiska Bałtyku są różne:

- redukcja zanieczyszczeń w miejscach ich wytwarzania się.

- budowa oczyszczalni ścieków.

- ograniczenie lub zakaz stosowania materiałów nie podlegających rozkładowi mikrobiologicznemu (głównie tworzyw sztucznych)

- lepsze wykorzystanie odpadów podlegających degradacji (utylizacja)

- poprawianie świadomości ekologicznej w państwach nadbałtyckich

- ochrona bagien i zatok przymorskich , które stanowią naturalne filtry zanieczyszczeń.

- ograniczenie stosowania proszków do prania zawierających fosforany.

- ograniczenie stosowania nawozów sztucznych.

- ograniczenie stosowania środków owado- i chwastobójczych.

- zakaz stosowania chloru w procesie bielenia masy celulozowej.

Niezbędna jest również edukacja ekologiczna a nawet zmiana dotychczasowych postaw i zachowań społecznych. Potrzebny jest nowy sposób myślenia o morzu i zrozumienie że można je ochronić przede wszystkim poprzez ochronę i odnowę środowiska na lądzie.

Proces odnowy środowiska morskiego jest skomplikowany i będzie przebiegał w różnym tempie w zależności od rodzaju podejmowanych działań. Wybudowanie oczyszczalni ścieków może przynieść poprawę stanu sanitarnego określonego odcinka strefy brzegowej prawie natychmiast. Ograniczenie odpływu zanieczyszczeń toksycznych przyniesie widoczne rezultaty spadku ich stężenia w organizmach po paru latach. Najtrudniej jest przewidzieć tempo odnowienia środowiska po zmniejszeniu odpływu związków użyźniających morze. Widoczne rezultaty mogą być niezauważalne nawet po paru latach.

Podobne prace

Do góry