Ocena brak

Zakony nierycerskie w Europie pełnego średniowiecza

Autor /Pantaleon Dodano /01.05.2012

Cystersi i premonstratersi

-  1098 r. – założenie zakonu cystersów w Cistertium przez Roberta z Molesmes

-  rozwinął się silnie od wstąpienia doń Bernarda z Clairvaux

-  ruch monastyczny antagonistyczny do kluniackiego – asceza, mistyka, umartwianie

-  pierwsze fundacje: Clairvaux, Pontigny, La Ferte, Morimond

-  coroczne spotkanie kapituły generalnej – centralizacja władzy

-  trudno dostępne okolice, praktyki ascetyczne

uprawa roli na dotychczasowych nieużytkach

-  obowiązek życia z własnej pracy szybko zanikł, a opactwa się rozrosły na wzór benedyktyńskich

-  od XII w. – walka o interesy papiestwa

-  1120 r. – założenie zakonu premonstratensów w Premontre przez Norberta z Gennep 

zakon o zaostrzonej regule

reforma życia kanoników katedralnych i kolegiackich

interwencja Bernarda i Norbera w schizmie papieskiej w 1130 r.

odnowienie rywalizacji rodów rzymskich – Frangipanich i Pierleonich 

*  Frangipani – poparcie Innocentego II i cystersów i Niemiec 

*  Pierleoni – poparcie Anakleta II i Rogera II

Franciszkanie

Franciszek z Asyżu (XII/XIII w.)

*  syn bogatego kupca tekstylnego

*  beztroska młodość

*  ciężka choroba spowodowała przełom duchowy

konflikt z ojcem, wyrzeczenie własności

*  wędrowny kaznodzieja w Umbrii

Franciszek i jego naśladowcy zwrócili się do Innocentego III o zalegalizowanie zgromadzenia

zgromadzenie Braci Mniejszych – minoryci

-  brak wykształcenia teologicznego, brak udziału w dysputach teologicznych

przykład życia i praca kaznodziejska

teren działalności – środkowe Włochy

-  rekrutowali się ze wszystkich warstw społecznych, przewaga biedoty miejskiej

-  zakon miejski, mieszczański, domy zakonne w najuboższych dzielnicach

opracowanie reguły mającej przekształcić kaznodziejów w regularny zakon – 1223 r.

*  na czele obieralny generał – zwołujący kapitułę generalną

*  podział obszaru działalności zakonu na prowincje - prowincjałowie

*  domy zakonne – funkcje kustosza i gwardiana

-  sympatycy świeccy – trencjarze

-  spór o zasadę ubóstwa

*  spirytuałowie, fraticelli, kierunek rygorystyczny – bezwzględne ubóstwo, sympatia do proroctw Joachima z Fiore

*  kierunek oportunistyczny – 1245 r. – Innocenty IV uznał, że majątek zgromadzenia stanowi własność papieża, a franciszkanie są tylko jego użytkownikami 

Klaryski

-  1212 r. – Klara, patrycjuszka z Asyżu – nowy zakon żeński oparty na regule franciszkańskiej

Dominikanie

Dominik Guzman – kanonik katedry w Osmie (Kastylia)

-  chęć zwalczania na szeroką skalę abligensów, których napotkał w podróży do Rzymu w Langwadocji

-  1216 r. – zatwierdzenie zgromadzenia przez kurię rzymską

przyjęcie dawnej reguły św. Augustyna

Zakon Kaznodziejski

oddziaływanie na intelekt społeczeństwa

-  dysputy teologiczne drogą argumentacji logicznej – przeciwnicy – oczytani przywódcy herezji

-  wymagano gruntownego przygotowania teologicznego

-  przyjęcie zasady ubóstwa i pracy apostolskiej jako zakon żebraczy – czysto taktyczne posunięcie

trybunał Świętej Inkwizycji – kary dominikanów budziły postrach społeczeństwa

organizacja zakonna

*  obieralny przez prowincjałów generał

*  przemiennie w Paryżu lub Bolonii co rok zbierała się kapituła generalna

*  prowincje i okręgi – prowincjonałowie i superiorowie

*  domy zakonne pod przewodnictwem przeora

*  zakon żeński, zakon świecki

*  duch egalitaryzmu, określone walory intelektualne

*  mniej popularny niż frańciszkanie

Podobne prace

Do góry