Ocena brak

Zakażenia układu oddechowego

Autor /makumba Dodano /23.05.2014

Zakażenia układu oddechowego są trzecią co do częstości występowania formą kliniczną zakażeń szpitalnych wśród chorych operowanych i pierwszą wśród chorych hospitalizowanych na OIT.

Objawy i: formy Szpitalne zakażenia dróg oddechowych mogą przybierać różne formy kliniczne, ale dominującą stanowi zapalenie płuc. Śmiertelność związana z zapaleniem płuc wśród chorych hospitalizowanych w oddziałach intensywnej opieki medycznej sięga nawet 70%.

Wyróżnia się dwie główne formy szpitalnych zapaleń płuc. Pierwszą postacią jest zapalenie płuc występujące szczególnie u chorych z czynnikami ryzyka po zabiegach operacyjnych, przede wszystkim przeprowadzonych na klatce piersiowej, nadbrzuszu, głowie i szyi (HAP - ang. hospital acąuired pneu-monia). U chorych operowanych zaburzony jest odruch kaszlu (ból), upośledzenie odkrztuszania wydzieliny spowodowane znieczuleniem, co stwarza możliwość zachłyśnięcia się nią. Aspirowanie bakterii z górnych dróg oddechowych (skolonizowanych szczepami szpitalnymi) w głąb płuc stanowi najczęstszą przyczynę szpitalnego zapalenia płuc.

Drugą postacią jest zapalenie płuc u chorych intubowanych, występujące w związku z zastosowaniem w leczeniu mechanicznej wentylacji płuc (VAP - ang. ventilator-associated pneumonia). Intubacja nosowo-tchawicza i ustno--tchawicza predysponuje do kolonizacji drobnoustrojami szpitalnymi przez uszkodzenie nabłonka występującego w trakcie wykonywania zabiegu, osłabienie odruchu połykania wydzieliny, ułatwienie przylegania bakterii do nabłonka dróg oddechowych, niedotlenienie tkanek, upośledzenie oczyszczania rzęskowego, utrudnienie odruchu kaszlu, przeciekanie wydzieliny wokół mankietu rurki intubacyjnej, zaleganie wydzieliny. Intubacja tchawicza sprzyja aspiracji wydzieliny, omija naturalne bariery między jamą nosowo-gardłową a tchawicą, zaburza usuwanie wydzieliny z jamy ustnej. Źródłem bakterii u chorych wentylowanych może być także respirator (nawilżacz, układ rur). Układ rur respiratora jest intensywnie i szybko kolonizowany przez drobnoustroje, które wraz z wdychanym powietrzem łatwo dostają się do płuc. U chorych wentylowanych najbardziej prawdopodobną drogą aspiracji drobnoustrojów jest zewnętrzna powierzchnia rurki dotchawiczej. Dodatkowymi czynnikami ryzyka rozwoju zapalenia płuc u chorych wentylowanych mechanicznie jest długi pobyt na OIT, długi czas wentylacji. Zapalenie płuc w OIT może się również rozwijać w przebiegu aspiracji wydzieliny z przewodu pokarmowego oraz na skutek translokacji bakterii (przemieszczenie się bakterii i ich produktów poza światło przewodu pokarmowego).

Rozpoznanie: Kryteria rozpoznania zapalenia płuc obejmują różne kombinacje klinicznych, radiologicznych i mikrobiologicznych oznak zakażenia. Aby zakwalifikować i zarejestrować przypadek jako zapalenie płuc, musi zostać spełnione jedno z kryteriów badania przedmiotowego lub radiologicznego. Istnieje ścisły związek między czynnikiem etiologicznym szpitalnego zapalenia płuc a czasem, jaki upłynął od zabiegu chirurgicznego, długością pobytu na OIT.

Etiologia Wczesne zakażenia (pierwsze objawy po kilku dniach pobytu w szpitalu) wywołują najczęściej: Streptococcus pneumoniaeHaemophilus influen-zae, Moraxella catarrhalis oraz z reguły wrażliwe na chemioterapeutyki tlenowe pałeczki Gram-ujemne z rodziny Enterobacteriaceae. Późne zakażenia (pierwsze objawy po kilkunastu dniach hospitalizacji), podobnie jak zapalenia płuc u chorych wentylowanych są powodowane przez wieloopome tlenowe pałeczki Gram-ujemne z rodziny Enterobacteriaceae oraz niefermentują-ce (Pseudomonas Acinetobacter). Dodatkowo wśród czynników etiologicznych tych form zapaleń płuc występują szczepy metycylinoopomych gronkowców złocistych, rzadko bakterie z rodzaju Legionella oraz grzyby drożdżopodobne z rodzaju Candida.

Profilaktyka Zapobieganie szpitalnym zapaleniom płuc polega na poprawie ogólnego stanu chorego, głównie celem przywrócenia odruchów obronnych (drenaż złożeniowy, oklepywanie, ćwiczenia oddechowe, pobudzanie odruchów kaszlowych), zapobieganie transmisji drobnoustrojów z rezerwuarów środowiskowych.

U chorych wentylowanych działanie zapobiegawcze obejmuje ponadto: właściwą dekontaminację sprzętu anestezjologicznego, oczyszczanie, nawilżanie i ogrzewanie wdychanego powietrza przez odpowiednio częstą zmianę filtrów oczyszczających (przynajmniej raz na 24 godziny), używanie jałowej wody destylacyjnej nawilżaczy. Dodatkowo obowiązuje właściwe odsysanie wydzieliny z dróg oddechowych (mycie rąk przed i po wykonaniu zabiegu, stosowanie sterylnych cewników do odsysania i płynów do zwilżania). Istotnym czynnikiem profilaktyki jest jak najszybsze rozpoczęcie odżywiania do-jelitowego pacjenta z uwzględnieniem pełnej jałowości podawanego przez zgłębnik pokarmu.

 

Podobne prace

Do góry