Ocena brak

WYMIEŃ I OMÓW WIODĄCE CECHY SYSTEMU PARTYJNEGO W CZECHACH

Autor /tolek555 Dodano /18.07.2011

W Czechach nie mamy do czynienia z funkcjonowaniem modelu umiarkowanego pluralizmu. Nie można oczywiście wykluczyć ewolucji czeskiego systemu partyjnego zmierzającej do umiarkowanego pluralizmu. Realizacja takiego scenariusza uzależniona jt od wielu zmiennych. Czeski system partyjny nie rozwinął jeszcze wystarczająco skutecznych mechanizmów służących do efektywnej kontroli alternacji rządowej. Nie wypracowano też sprawnych procedur formowania koalicji rządowych i trudno mówić o istnieniu trwałych schematów kooperacji międzypartyjnej.

Doszło już natomiast do ustabilizowania się liczby podmiotów funkcjonujących w obrębie czeskiego systemu partyjnego. Poszczególni aktorzy partyjni, już w pierwszej połowie lat 90., uzyskali relewantną pozycję, utrwalając obecność swych reprezentantów w czeskim parlamencie. Wewnątrz większości relewantnych formacji przebiegała wewnętrzna konsolidacja struktur organizacyjnych oraz zaplecza materialnego. Wspólna cechą wszystkich partii była i jt mała liczba członków, mogąca utrudniać mobilizację elektoratu i rekrutację elit. Doszło także do konsolidacji schematów konkurencji międzypartyjnej. W Czechach istnieje wyraźnie zaznaczony podział na prawicę i lewicę. W kolejnych wyborach okazywało się, że języczkiem u wagi przy powoływaniu większościowych rządów zawsze były partie centrowe, które wciągane były do koalicji rządowych zarówno przez prawicę jak i lewicę. W Czechach ciągle funkcjonuje partia komunistyczna, która jednak na czeskiej scenie politycznej pozostaje w izolacji. Najważniejszym przedstawicielem z liczących się partii prawicowych jest ODS - Obywatelsko Demokratyczna Partia.

Wywodzi się z prawicowego skrzydła Forum Obywatelskiego – partii, która odgrywała główna rolę w Czeskiej Radzie Narodowej w czasach, gdy istniała jeszcze Czechosłowacja. Po zwycięskich wyborach w 1996 roku ODS sprawowała rządy koalicyjne, jednakże afery związane z finansowaniem jej kampanii wyborczej spowodowały upadek rządu oraz odejście z partii kilku czołowych działaczy. Obecnie ODS znajduje się w opozycji do rządzącej koalicji centro-lewicowej. Na lewej stronie sceny politycznej najważniejszą partią stała się ČSSD - Czeska Partia Socjaldemokratyczna. Po wyborach z 1996 roku była główną partią opozycyjną wobec rządzącego ODS. Kryzys polityczny wewnątrz ODS pomógł jej w osiągnięciu zwycięstwa w wyborach w 1998 roku. Utworzony został rząd mniejszościowy, na którego czele stanął Milosz Zeman. W następnych wyborach w 2002 roku udało jej się po raz kolejny odnieść sukces, a rząd utworzył Vladimir Spidla. Spidla wobec spadającego poparcia dla swej partii i jej klęsce w wyborach do Europarlamentu podał się do dymisji, a na stanowisku premiera zastąpił go, 34-letni wówczas, Stanislav Gross.

Partiami centrowymi obecnie reprezentowanymi w parlamencie są KDU-ČSL - Chrześcijańsko-Demokratyczna Unia – Czechosłowacka Partia Ludowa oraz US-DEU - Unia WolnościUnia Demokratyczna. KDU-ČSL jest konserwatywną partią opowiadającą się za wzmocnieniem polityki socjalnej. Popierana jest przede wszystkim przez ludzi starszych. US-DEU jest nowoczesną partią o liberalnych poglądach na gospodarkę, która cieszy się poparciem ludzi z wyższym wykształceniem. Jej trzon stanowią działacze, którzy odeszli z ODS po skandalu z 1997 roku. W chwili obecnej obie partie są częścią koalicji rządzącej opartej na ČSSD. W latach 1996-98 KDU-ČSL była partnerem koalicyjnym ODS.

Swego rodzaju ciekawostką na czeskiej scenie politycznej jest KSČM - Partia Komunistyczna Czech i Moraw. Partia ta jest ostatnim ugrupowaniem postkomunistycznym w Środkowej Europie, które w swej nazwie pozostawiło słowo ‘komunistyczny’. Choć KSČM zdystansowała się od okresu 1948-1989, to ciągle jest partią pozostającą na uboczu sceny politycznej. Niemniej jednak nie można uznać jej za partię nie odgrywającą żadnej roli w polityce Czech, gdyż w każdych kolejnych wyborach mogła liczyć na poparcie 10-11% czeskiego społeczeństwa.

Podobne prace

Do góry