Ocena brak

Wydrzyk długosterny

Autor /Lech Dodano /26.01.2012

Wygląd: Najmniejszy i najzgrabniejszy z czterech gatunków wydrzyków. Długość ciała do 56 cm, z których 15 do 25 cm przypada na środkowe sterówki ogona: są one dłuższe od zewnętrznych sterówek prawie dwukrotnie i stanowią ważną cechę odróżniającą wydrzyka długosternego od trochę większego, ale poza tym bardzo podobnego wydrzyka ostrosternego. Rozpiętość skrzydeł ok. 95 cm. W szacie dorosłej wydrzyka jasne ubarwienie ma bardzo różne natężenie, ale całkowicie ciemna odmiana ptaka zdarza się wyjątkowo rzadko.

Młode ptaki mają krótkie środkowe sterówki i różnią się od młodych wydrzyków ostrosternych jedynie wielkością. Wfydrzyki długosterne zawisają w powietrzu jak pustułki: robią to częściej niż inne wydrzyki. W czasie pływania podnoszą ogon wraz ze sterówkami do góry i wtedy trudno je pomylić z innymi ptakami. Głos przenikliwie ostry, szczególnie w obronie lęgu: .jkrikri-krr-krr-kri-kri".

Środowisko: Wydizyk długosterny występuje bardziej na północ niż jego krewni: gnieździ się nawet na północnym krańcu Grenlandii, gdzie temperatura powietrza w lipcu izadko sięga powyżej zera. Ma cygański sposób bycia: pojawia się nieregularnie i znika, tak że trudno określić dokładnie granice jego występowania. Zjawia się tam, gdzie jest dużo lemingów i odlatuje, gdy one znikają.

Po obfitych w lemingi latach w Skandynawii więcej młodych ptaków zapędza się do Europy Środkowej. Wfydizyki długosterne są ptakami wędrownymi - we wrześniu opuszczają swoje tereny lęgowe. Zimują prawdopodobnie nad dalekimi przestworzami oceanów i docierają pizy tym daleko na południowe moiza. Żywią się pizede wszystkim złowionymi pizez siebie rybami i planktonem, W maju pojawiają się znowu na terenach lęgowych wokół Bieguna Północnego.

Lęgi: Wydizyki długosterne gnieżdżą się pojedynczo na wzniesieniach w tundize mszystej i porostowej, na kamienistych grzbietach skalnych, czasami także w tundrze krzewinkowej. Ptaki przybywają na teren lęgowy już w parach, mimo to samce tokują efektownymi lotami: pikują w dół, by potem wzbić się w górę. Pized parzeniem się samiec okrąża samicę z podniesionymi skrzydłami i podaje jej pokarm do dzioba. Zależnie od podaży pokarmu, tzn. liczby lemingów, wydrzyki wyprowadzają lęg do końca lub przerywają go w dowolnym momencie: zaraz po tokach, po wybudowaniu gniazda, po złożeniu jaj lub wychowują tylko jedno młode. Gniazdem jest wgłębieniem w ziemi bez żadnej ściółki w najniższej roślinności tundry. Gdyby ktoś zabrał jaja, miejsce po nich nie przypominałoby gniazda.

W zniesieniu zwykle 2 jaja, w obfitych w lemingi latach także 3, składane mniej więcej co 2 dni i wysiadywane od pierwszego jaja, tak by nie zamarzło w nocy, Długość jaja ok. 55 mm; czas wysiadywania 23 dni. Młode wykluwają się co 2 dni. Pizy niedostatku pożywienia ostatnie, najmłodsze pisklę ginie. Okres lęgowy w Laponii w czerwcu, dalej na północ w ostatniej dekadzie czerwca i w lipcu. Oboje rodzice zmieniają się pizy wysiadywaniu, ale drugi ptak trzyma straż w pobliżu gniazda i krzycząc leci naprzeciw intruza. Wydizyki wykonują loty piku-jąco-atakujące także przeciwko ludziom, ale nie ważą się ich dotknąć. Po 3 tygodniach, zwykle w sierpniu, młode zaczynają latać. Prawdopodobnie po raz pierwszy zakładają gniazda w wieku 3 lat.

Pożywienie: Wydrzyki długosterne sa wszyst-kożerne. Jesienią i wiosną zbierają jagody, które - przemarznięte - przetrwały zimę. Na plaży zjadają skorupiaki, wyrzucone na brzeg małe rybki, w miejscach zamieszkanych przez ludzi także odpadki po połowach ryb.

Oprócz tego są drapieżcami o wyraźnie łowieckiej naturze: polują na lemingi, myszy, szczury, małe ptaki, pokonują nawet łasicę. Plądrują ptasie gniazda, odbierają zdobycz mewie trój-palczastej i rybitwie popielatej. Polujący w locie wydrzyk długosterny to zapierające dech widowisko: szybkością, brawurą, elegancją i zręcznością góruje nad innymi ptakami. Te powietrzne walki kończą się prawie zawsze zwycięstwem rabusia.

Podobne prace

Do góry