Ocena brak

WSPÓLNOTA NIEPODLEGŁYCH PAŃSTW I JEJ PROBLEMY

Autor /adas Dodano /28.03.2011

Po rozpadzie ZSRR w dniu 8.12.1991 zaczęto zastanawiać się jak będzie Federacja Rosyjska oraz republiki b. ZSRR, były dwie możliwości:

a) rozwój demokratycznych państw o gospodarce wolnorynkowej

b) dążność do odbudowy Rosji imperialnej utrzymującej inne republiki b.ZSRR metodami odbiegającymi od standardów państw demokratycznych.

Obecnie mamy do czynienia z kształtowaniem się Wspólnoty Niepodległych Państw.Rosja musi spełnić jeden gł. Warunek: zrezygnować z nieefektywnej polityki imperialistycznej. Wszystkie imperia kolonialne zakończyły swój żywot po 2 w. ś. Wyrzeczenie się metod panowania kolonialnego, okazało się skuteczniejsze dla wszystkich państw posiadających imperia kolonialne.Federacja Rosyjska jest głównym organizatorem i członkiem WNP. Rosję zamieszkuje ok. 150 mln. Ludzi. Idea wielkiego imperium rosyjskiego jest propagowana przez zwolenników odbudowy imperialnej Rosji. Ale historia pokazuje, że ta idea odchodzi w przeszłość. Obserwatorzy zwracają uwagę na rolę rosyjskiego nacjonalizmu jako przeszkody na drodze demokratycznych przemian. Walter Laqueur pisał: ,, Jedno jest tylko pewne : ponowne pojawienie się ruchu nacjonalistycznego, którego podstawą jest zdecydowana wiara, że należną rolę Rosji wielkiego mocarstwa może uratować tylko silny, autorytarny rząd.

Dziś jednak całe spektrum rosyjskiej polityki przesunęło się na prawo i stało się bardziej nacjonalistyczne ‘’ Autor zwraca uwagę że,, epoka agresywnego nacjonalizmu i konfliktów narodowych, która w Europie zachodniej na ogół dobiegła końca w 1945 r. Powróciła ze zdwojoną siłą w Europie Wschodniej i dawnym ZSRR. Siły nacjonalistyczne mają znaczne szanse na zwycięstwo w walce o duszę i polityczną przyszłość Rosji.Występuje idealizacja prawosławia i Rosji sprzed 1917 r. Upadek imperium radzieckiego nastąpił bez wojny, bez przegranej wojskowej. Uderzyło to w ambicje imperialne, poczucie misji historycznej Rosji jako przewodniej siły w zwycięstwie socjalizmu w skali światowej. W Rosji istnieje problem : jak rządzić demokratycznie bez znaczniejszej ilości demokratów i przy podziałach na lewicy. W. Laqueur wyciąga wniosek ; ,,prawdopodobne wydaje się powstanie jakiegoś systemu autorytarnego, mającego za podstawę nacjonalistyczny populizm

Współcześnie Rosja ma duże trudności z utrzymaniem tego, co wchodzi w jej skład. Jak stwierdził Borys S. Orłow - ,, wydarzenia w Czeczenii pokazują, że rosyjscy rządzący są w stanie prowadzić jedynie politykę ,,powstrzymywania” za pomocą bagnetów.Pewnym przykładem kłopotów Federacji Rosyjskiej jest Tatarstan. Tatarzy należą do grupy narodów tureckojęzycznych. Tatarstan po 1991 r. Tą republiką Rosji, która uzyskała największą nie zależność. Nie podpisała ona traktatu federacyjnego. W Rozmowach z Rosją Tatarstan wynegocjował odrębną umowę. Przewiduje ona daleko idące uprawnienia, takie jak prowadzenie własnej polityki zagranicznej, dysponowania całością dochodów wytwarzanych w republice. Republika znana jest znana z bogatych złóż ropy naftowej, gazu diamentów. Ma dobre rolnictwo i dobrze rozwinięty przemysł. Tatarstan jest położony nad środkową Wołgą i Kamą, liczy blisko 4 mln mieszkańców. Ludność tatarka wyznaje islam. Tatarstan ma dobrze ułożone stosunki z Rosją, jest uważany za wzór stabilności i umiarkowania w prowadzonej polityce. Bogate złoża naftowe i rozwinięty przemysł przyciągają inwestycje zagraniczne.

Dopływa dzięki temu nowoczesna technologia i technika. Stabilizacja polityczna nie oznacza wielkich postępów w procesie demokratyzacji kraju. Zwalczani są fundamentaliści islamscy, którzy propagują hasło pełnej niepodległości i zerwania związków z Rosją.

Przykład Czeczenii przemawia na korzyść modelu stosunków Tatarstanu z Rosją.Jeśli chodzi p prognozy na przyszłość rozwoju sytuacji w Rosji, to najczęściej rysowane są 4 scenariusze :

- militaryzacja kraju, dyktatura wojskowych

- demokracja i demokratyzacja kraju

- autorytaryzm, który Rosji i w krajach WNP

- stopniowa ewolucja w kierunku pokojowej współpracy krajów WNP i przezwyciężenie występujących konfliktów.Część opinii publicznej uważa że WNP ma być nowoczesną odpowiedzią na istnienie i roapad b. ZSRR, ale nie kopią.

Wysuwane są opinie, że Rosji nie stać na utrzymanie WNP. Jedną z form integracji jest rozszerzanie unii celnej z wszystkimi państwami.Wielki wpływ na sytuację w WNP ma i mieć będzie w przyszłości sytuacja gosp. w Rosji. Prowadzone reformy rynkowe przynoszą różne skutki, są oceny, że ok. 25% obywateli żyje na skraju nędzy. W dniu 9.09.1994 r. Został powołany Międzypaństwowy Komitet Ekonomiczny. Celem Komitetu jest powołanie Unii Gospodarczej ( wschodniej EWG, czy Unii Europejskiej ). Miałby powstać wspólny rynek, unia celna, swobodny przepływ siły roboczej, towarowej, usług, ujednolicony kurs walut. W MKE Rosja ma 50% głosów. Wysunięto koncepcję integracji ekonomicznej do 2005 i utworzenie wspólnej przestrzeni gosp. Pięć państw zgłosiło sprzeciw wobec idei unii walutowej celnej i płatniczej – Ukraina, Uzbekistan, Gruzja, Turkmenistan, Azerbejdżan.

Podpisuje się wiele dokumentów, które nie posuwają spraw do przodu. Rosja dysponuje dla części państw WNP wielkim atutem w postaci wielkich złóż ropy i gazu.W ramach WNP utworzono Radę Ministrów Obrony. Od początku powstania WNP przewidziano ,, zachowywanie i zarządzanie pod zjednoczonym dowództwem wspólną przestrzenią wojskowo-strategiczną .

Łącznie z jednolitą kontrolą nad bronią atomową.Ocenia się, że WNP nie była i nie jest nadal sprawną organizacją. Młode niepodległe państwa dopiero powoli uzmysławiają sobie, że mogą żyć na własny rachunek, noże więc nastąpić zjawisko występowania z WNP niektórych państw np. Ukraina, Gruzja, Azerbejdżan, Uzbekistan. Inwestycje państw zachodnich osłabiają pozycję Rosji w gospodarce krajów WNP. Słabość militarna wykazana w wojnie z Afganistanem, szczególnie w Czeczenii stanowi dodatkowy bodziec do zwiększenia samodzielności i brak obaw przed interwencją wojsk rosyjskich.

Również negatywnie na współpracę wpływa słabość gosp. Rosji, tymczasem Rosja używa argumentu, że w świecie wiele państw jednoczy swe wysiłki w procesie integracji.Skąd płyną zagrożenia dla rozwoju WNP?

- podporządkowanie słabszych przez silniejszych, ale mogą tu decydować metody ekonomiczne

- narzucić swoje reguły, przez fundamentalistów

- spory terytorialne między republikami

- interesy ekonomiczne poszczególnych republik.

Podobne prace

Do góry