Ocena brak

Wojownik wspaniały

Autor /Epik Dodano /31.01.2012

Wielkie łapy, zakończone silnymi, ostrymi szponami, grubymi jak ludzki palec, i poruszane masywnymi mięśniami, pozwalają wojownikowi wspaniałemu zabijać zwierzęta znacznie od niego więk­sze - nawet sześciokrotnie prze­wyższające go masą swego ciała.
Wszystkie ptaki drapieżne zabijają swe ofiary chwytając je w szpony, a później stopniowo zaciskając palce. Ostre, za­krzywione szpony zagłębiają się w ciało zwierzę­cia i w ten sposób zabijają je. Szpon tylnego palca jest często najdłuższy i najbardziej śmiercionośny, przebija skórę i mięśnie jak sztylet. Jeżeli szpony nie uśmiercą ofiary od razu, to ginie ona od uści­sku palców, uniemożliwiającego oddychanie. Śmierć następuje więc bardzo szybko.

Szybka śmierć
Z punktu widzenia łowcy szybka śmierć ofiary ma zasadnicze znaczenie. Jeżeli ptakowi drapieżnemu nie uda się poprawnie pochwycić zdobyczy, za­atakowane zwierzę, walcząc o uwolnienie się, zacz­nie machać kończynami, co może zranić łowcę.
Większość ptaków drapieżnych poluje na zwie­rzęta mniejsze od siebie, co minimalizuje ryzyko odniesienia obrażeń. Wojownik wspaniały należy do wąskiej grupy gatunków, które są na tyle silne i zręczne, aby poradzić sobie z dużą zdobyczą. Jedną z korzyści, które dzięki temu odnoszą, jest możliwość chwytania małp, na które polują tylko nieliczne drapieżniki. Z tego względu nie konku­ruje on o pokarm z innymi mięsożercami i brak pożywienia mu nie zagraża. Jest także druga stro­na medalu - zwiększone ryzyko odniesienia obra­żeń, kiedy atakuje on duże ofiary. Ponieważ jed­nak wojownik wspaniały nie musi często polować, - mięso jednej ofiary starcza mu na długo - rzadko wystawia się na niebezpieczeństwo.

Cichy łowca
Małpy mają stosunkowo niewielu naturalnych wro­gów, gdyż nie są łatwą zdobyczą. Są one inteligent­ne i zwinne, a ponieważ żyją w grupach, zawsze wiele oczu wypatruje nadchodzącego niebezpie­czeństwa. Trudno jest je dostrzec między liśćmi wśród gęstych koron drzew.
Jednakże małpy są hałaśliwe i wojownik, dzię­ki dobremu słuchowi, może wychwycić ich od­głosy z dużej odległości. Podczas gdy wiele innych gatunków orłów lata bardzo wysoko i wypatruje zdobyczy z góry, wojownik wspaniały potrafi cicho podkradać się do ofiar.
Orzeł ten potrafi latać bezszelestnie - taką umie­jętność posiadają też sowy. Polując, większość cza­su spędza siedząc cicho i nieruchomo na drzewie. Tak czeka, aż nadarzy się okazja do ataku. Jeżeli oczekiwanie okaże się daremne, ptak przelatuje na inną gałąź. W końcu jakieś nieostrożne zwierzę znajdzie się poniżej gałęzi, na której siedzi wojow­nik. Ptak szybko rzuca się na zdobycz, chwytają i zlatuje z nią na ziemię.
Chociaż większość ofiar wojownik zdobywa w ten sposób, to potrafi także polować inaczej. Je­żeli usłyszy grupę małp, które hałasują gdzieś wśród gałęzi, zrywa się do niskiego lotu między drzewami i niepostrzeżenie zbliża się. Może nawet długo latać dookoła upatrzonej ofiary, wykorzy­stując w umiejętny sposób osłonę gałęzi i listowia, które maskują jego obecność.
Po zbliżeniu się do małp w locie na niskiej wyso­kości, wojownik może zobaczyć ich sylwetki na tle nieba. Wybiera swój cel: małpę odwróconą ple­cami od niego, która znajduje się najbliżej i od któ­rej nie dzielą go żadne przeszkody. Wtedy, zwięk­szając gwałtownie częstotliwość wymachów szerokimi skrzydłami, podlatuje w górę i wysuwa do przodu długie, muskularne nogi, które wyglądają jak śmiercionośne oszczepy. Stopy uderzają małpę, a szpony głęboko wbijają się w jej ciało. Wyko­rzystując nabyty pęd i siłę swych skrzydeł, orzeł wzlatuje w górę jak rakieta, trzymając w szponach pozbawioną życia ofiarę, i wyłania się z lasu ponad koronami drzew.

Dzielenie łupu
Prawdopodobnie wojowniki wspaniałe tworzą pary na całe życie i dzięki temu mogą polować razem na większe ofiary. Czasami jeden ptak przelatuje nad małpami, aby zwrócić na siebie ich uwagę, a jego towarzysz przygotowuje się w ukryciu do ataku. Ptaki dzielą się zdobyczą - jest to cecha nie­zwykła u orłów, która wykształciła się prawdopo­dobnie dlatego, że dwa współpracujące ptaki mają większe szanse przeżycia niż ptak polujący w poje­dynkę. Ponieważ posiłek jest duży, mięsa wystar­cza dla obydwu ptaków.
Wojowniki wspaniałe starają się zabezpieczyć resztki po uczcie, aby nie padły łupem padlino­żerców, umieszczając je na drzewie w trudno dostępnym miejscu. Dzięki temu mogą, kiedy zaj­dzie potrzeba, powrócić do nich i zaspokoić głód.

Życie rodzinne
Para przez cały rok utrzymuje terytorium łowiec­kie, które może mieć powierzchnię 16 kilometrów kwadratowych. Samiec, a czasami jego towarzysz­ka, często w pobliżu granic tego obszaru wzlatuje w powietrze i pikuje, szybuje i głośno nawołuje, oznajmiając w ten sposób innym wojownikom, że teren jest już zajęty.
Gniazdo jest zazwyczaj umieszczone na dużym drzewie w lesie w dolinie rzecznej. Wiele pokoleń orłów może z niego korzystać, aby wychować swe młode. Za każdym razem przystępujące do lęgu ptaki donoszą świeży materiał, toteż stare gniazda są rozbudowywane i mogą mieć 3 metry wysoko­ści i 2 metry średnicy. Czasami samica znosi tylko jedno jajo, czasami dwa i w tym przypadku star­sze pisklę często zabija młodsze, co sprawia, że rodzice poświęcają cały wysiłek tylko jemu.
Po opuszczeniu gniazda, młody orzeł jest nadal karmiony przez rodziców, co może trwać do roku czasu. W tym czasie uczy się on i nabiera umie­jętności potrzebnych do chwytania oraz uśmiercania ofiar w sposób bezpieczny i pewny. Z tego po­wodu para dorosłych ptaków może przystępować do lęgu co dwa lata.
Młode ptaki, które nie mają doświadczenia ło­wieckiego, mogą być zmuszone przez głód do ry­zykownych zachowań. Zarejestrowano przypadek, kiedy młody wojownik zaatakował siedmioletnie­go chłopca idącego do szkoły. Na szczęście ptak został zabity przez kobietę, która pracowała w po­bliżu na polu.

Środowisko
Z powodu swoich zwyczajów łowieckich wojow­nik wspaniały występuje prawie zawsze w okoli­cach leśnych. Nie tak dawno temu jego areał wystę­powania rozciągał się na większości obszaru Afryki na południe od Sahary - od Gwinei w zachodniej Afryce po Kenię na wschodzie i sięgał na południu do Kraju Przylądkowego. Wraz z postępującym niszczeniem lasów populacja gatunku i jego ofiar staje się coraz mniej liczna.

Wojownik wspaniały {Stephanoaetus coronatus) należy do rzędu Falconiformes i rodziny Accipitridae.
Długość: do 0,9 metra
Rozpiętość skrzydeł: prawie 2 metry
Masa: do 3,8 kg
Wielkość ofiar: do sześciu razy cięższe od masy ptaka
Dojrzałość płciowa: trzy do pięciu lat
Okres lęgowy: większość roku
Jaja: 1 lub 2
Okres wysiadywania jaj: 49 dni
Wylot z gniazda: po 110 dniach
Opieka po wylocie z gniazda: 270-350 dni
Średnia długość życia: około 14 lat

Do góry